رهنمود بالینیسارکوم (سرطان بافت نرم و استخوان)

سارکوم‌های استخوان: رهنمود بالینی ESMO–EURACAN–GENTURIS–ERN PaedCan برای تشخیص، درمان و پیگیری

Ann Oncol · ۲۰۲۱
Bone sarcomas: ESMO-EURACAN-GENTURIS-ERN PaedCan Clinical Practice Guideline for diagnosis, treatment and follow-upStrauss SJ, Frezza AM, Abecassis N, et al. Ann Oncol. 2021. 32:1520-1536
نوع مطالعه
رهنمود بالینی
نام مطالعه
ESMO Bone Sarcomas 2021
طراحی
رهنمود بالینی ESMO با همکاری EURACAN، GENTURIS و شبکه مرجع اروپایی انکولوژی کودکان (ERN PaedCan)، بر پایه نشست اجماع مجازی کارشناسان (۵ دسامبر ۲۰۲۰)؛ سطح شواهد I تا V و درجه توصیه A تا E
منبع
Ann Oncol · ۲۰۲۱

به زبان ساده

این رهنمود جمع‌بندی کارشناسان اروپایی درباره سرطان‌های اولیه استخوان است: درد ماندگار استخوان، به‌ویژه شبانه، باید با عکس ساده و سپس MRI بررسی شود؛ نمونه‌برداری و درمان باید در مرکز تخصصی انجام شود؛ استئوسارکوم با شیمی‌درمانی پیش و پس از جراحی و سارکوم یوئینگ با شیمی‌درمانی همراه جراحی و/یا پرتودرمانی درمان می‌شوند.

نکات کلیدی

۰٫۸ تا ۰٫۹ مورد در ۱۰۰٬۰۰۰ نفر در سال
بروز سارکوم‌های اولیه استخوان
کمتر از ۰٫۲٪ همه نئوپلاسم‌های بدخیم
۰٫۳ در ۱۰۰٬۰۰۰ در سال
بروز استئوسارکوم
۰٫۸ تا ۱٫۱ در ۱۰۰٬۰۰۰ در ۱۵ تا ۱۹ سالگی؛ اوج دوم در دهه‌های هفتم و هشتم
از کمتر از ۲۰٪ با جراحی تنها به بیش از ۶۰٪ با شیمی‌درمانی و جراحی
بقای بدون بیماری استئوسارکوم موضعی درجه بالا
حدود ۶۰ تا ۷۵٪ موضعی؛ حدود ۲۰ تا ۴۰٪ متاستاتیک
بقای ۵ ساله سارکوم یوئینگ
متاستاز استخوانی متعدد: کمتر از ۲۰٪؛ ریه یا پلور: ۵۰ تا ۶۰٪
کمتر از ۲۰٪
بقای ۵ ساله پس از عود استئوسارکوم
بیش از یک‌سوم بیماران با رمیسیون جراحی دوم بیش از ۵ سال زنده می‌مانند

توصیه‌های کلیدی رهنمود (ترجمه فارسی)

  1. بررسی اولیه سارکوم مشکوک اولیه استخوان، شامل شرح حال، معاینه، تصویربرداری و بیوپسی، باید در مرکز مرجع سارکوم انجام شود.

    IV, B
  2. تشخیص پاتولوژی باید توسط پاتولوژیست متخصص تومور استخوان طبق طبقه‌بندی WHO ۲۰۲۰ گذاشته شود و در صورت لزوم با بررسی‌های تکمیلی پشتیبانی شود.

    IV, A
  3. مرحله‌بندی عمومی برای بررسی بیماری دور باید شامل سی‌تی قفسه سینه، اسکن استخوان و/یا MRI کل بدن و/یا FDG-PET-CT/MRI بر اساس نیاز بالینی باشد؛ ALP و LDH پایه در یوئینگ و استئوسارکوم اندازه‌گیری شوند.

    III, B
  4. استاندارد درمان سارکوم استخوان، درمان در مراکز مرجع و/یا شبکه‌های مرجع با دسترسی به کل طیف مراقبت و تجربه متناسب با سن است.

    III, A
  5. استئوسارکوم مرکزی کم‌درجه و پاروستئال با پتانسیل متاستاز کم باید فقط با جراحی درمان شوند.

    IV, B
  6. درمان قطعی استئوسارکوم درجه بالا شامل شیمی‌درمانی چندوجهی همراه جراحی است.

    II, A
  7. دوکسوروبیسین، سیس‌پلاتین، متوترکسات با دوز بالا و ایفوسفامید در استئوسارکوم فعال‌اند [I, A]؛ در بیماران بالای ۴۰ سال، رژیم‌های ترکیبی دوکسوروبیسین، سیس‌پلاتین و ایفوسفامید ترجیح دارند.

    III, B
  8. بیماران با استئوسارکوم متاستاتیک اولیه با قصد درمان قطعی و با همان اصول بیماری غیرمتاستاتیک درمان می‌شوند.

    III, B
  9. درمان استئوسارکوم عودکرده در متاستاز ریوی منفرد یا عود موضعی، اساساً جراحی است [IV, B]؛ شیمی‌درمانی خط دوم شامل ایفوسفامید یا سیکلوفسفامید، با یا بدون اتوپوزاید و/یا کربوپلاتین [III, B] و داروهای فعال دیگر مانند جمسیتابین و دوستاکسل است [IV, C].

    IV, B
  10. تأیید مولکولی برای افتراق سارکوم یوئینگ از سایر سارکوم‌های سلول گرد الزامی است.

    V, A
  11. رژیم VDC/IE با فواصل فشرده در حال حاضر درمان ترجیحی خط اول سارکوم یوئینگ است.

    I, B
  12. BuMel برای بیماران منتخب با پاسخ ضعیف به القای VIDE و/یا حجم تومور بیش از ۲۰۰ میلی‌لیتر قابل بررسی است؛ نقش شیمی‌درمانی با دوز بالا پس از VDC/IE فشرده ارزیابی نشده است.

    I, B
  13. برداشتن کامل جراحی، در صورت امکان، بهترین روش کنترل موضعی سارکوم یوئینگ است و پرتودرمانی تنها وقتی به کار می‌رود که برداشتن کامل ممکن نیست یا عوارض غیرقابل قبول دارد.

    IV, A
  14. پرتودرمانی کمکی (پیش یا پس از جراحی) وقتی بافت‌های درگیر اولیه با حاشیه کافی برداشته نشوند، در تومورهای حجیم یا پاسخ بافت‌شناسی ضعیف اندیکاسیون دارد [IV, B] و در یوئینگ لگن غیرساکرال صرف‌نظر از حاشیه، حجم یا پاسخ باید در نظر گرفته شود [II, B].

    IV, B
  15. رژیم‌های شیمی‌درمانی یوئینگ عودکرده شامل عوامل آلکیله‌کننده همراه مهارکننده‌های توپوایزومراز، ایرینوتکان با تموزولومید، جمسیتابین و دوستاکسل، ایفوسفامید با دوز بالا یا کربوپلاتین با اتوپوزاید است.

    III, B
  16. پیگیری سارکوم استخوان درجه بالا: تقریباً هر ۳ ماه در ۲ سال اول، هر ۶ ماه در سال‌های ۳ تا ۵، هر ۶ تا ۱۲ ماه در سال‌های ۵ تا ۱۰ و سپس هر ۰٫۵ تا ۲ سال؛ عوارض دیرهنگام بیش از ۱۰ سال پایش شوند.

    V, B

جمعیت مطالعه

کودکان و بزرگسالان مبتلا به سارکوم اولیه استخوان: استئوسارکوم، سارکوم یوئینگ و سارکوم‌های سلول گرد مرتبط، کندروسارکوم، کوردوما، تومور سلول غول‌آسای استخوان و سارکوم‌های دوکی و پلئومورفیک درجه بالای استخوان.

نقاط پایانی

رهنمود است و پیامد از پیش تعریف‌شده ندارد؛ توصیه‌ها با سطح شواهد (I تا V) و درجه توصیه (A تا E) ارائه شده‌اند.

ایمنی و عوارض

شیمی‌درمانی سارکوم استخوان ممکن است به کلیه، قلب و شنوایی آسیب بزند؛ پیش از درمان بررسی کارکرد کلیه، ارزیابی قلب و ادیوگرام (با ترکیبات پلاتین) لازم است. ذخیره اسپرم برای مردان در سن باروری و مشاوره حفظ باروری برای زنان توصیه می‌شود. عوارض دیرهنگام باید بیش از ۱۰ سال پایش شوند.

اهمیت بالینی و جایگاه در رهنمودها

مرجع اصلی اروپا برای سارکوم‌های استخوان در همه سنین است: درمان در مراکز مرجع، MAP خط اول استئوسارکوم در کودکان و جوانان (ایفوسفامید و اتوپوزاید در پاسخ ضعیف، اینترفرون پگیله و زولدرونیک اسید سودی نداشتند)، VDC/IE فشرده به‌عنوان رژیم ترجیحی سارکوم یوئینگ بر پایه EURO EWING 2012، و اصول کنترل موضعی، درمان عود و پیگیری طولانی‌مدت.

ترجمه فارسی چکیده مقاله

چکیده

این رهنمود بالینی در مجله و در PubMed چکیده ندارد. توصیه‌های اصلی آن در بخش «توصیه‌ها»ی همین کارت از متن کامل رهنمود ترجمه شده‌اند.

دامنه رهنمود

این رهنمود همه‌گیرشناسی، تشخیص (تصویربرداری، بیوپسی و پاتولوژی مولکولی)، مرحله‌بندی و درمان استئوسارکوم، سارکوم یوئینگ و سارکوم‌های سلول گرد با جوش EWSR1 غیر ETS، بازآرایی CIC یا تغییر BCOR، کندروسارکوم، کوردوما، تومور سلول غول‌آسای استخوان و سارکوم‌های دوکی و پلئومورفیک درجه بالای استخوان، و پیگیری و عوارض دیرهنگام را پوشش می‌دهد.

روش تدوین

رهنمود توسط ESMO با همکاری شبکه‌های مرجع اروپایی EURACAN (سرطان‌های نادر جامد بزرگسالان) و GENTURIS (سندرم‌های ارثی خطر تومور) و شبکه مرجع اروپایی انکولوژی کودکان (ERN PaedCan) در نشست اجماع مجازی ۵ دسامبر ۲۰۲۰ و طبق روش استاندارد تدوین رهنمودهای ESMO تهیه شد. مداخلات توصیه‌شده با رویکردهای «استاندارد» مورد اجماع جامعه چندتخصصی سارکوم اروپا مطابقت دارد؛ مداخلات تجربی سودمند «پژوهشی» نام‌گذاری شده‌اند و رویکردهای غیراستاندارد با شواهد ناکافی به‌عنوان «گزینه» برای تصمیم مشترک بیمار و پزشک مطرح می‌شوند. سطح شواهد (I تا V) و درجه توصیه (A تا E) طبق نظام ESMO تعیین شده و برای درمان‌های تازه امتیاز ESMO-MCBS گزارش شده است.

محدودیت‌ها

بیشتر توصیه‌ها بر شواهد غیرتصادفی و اجماع کارشناسی استوار است، چون سارکوم‌های استخوان بسیار نادرند. برخی داروها (مانند میفاموتید) در همه کشورها در دسترس یا بازپرداخت‌شده نیستند. رهنمود در دسامبر ۲۰۲۰ تدوین شده است.

ترجمه و خلاصه فارسی توسط تیم تحریریه بر اساس مقاله منتشرشده تهیه شده است. متن اصلی و کامل مقاله مرجع نهایی است.