نوع سرطان

سرطان مثانه

از خون در ادرار و سیستوسکوپی تا BCG، جراحی یا حفظ مثانه و درمان‌های نوین ایمنی‌درمانی و آنتی‌بادی-دارو کونژوگه

به‌روزرسانی: ۲۸ مهر ۱۴۰۵۱۱ دقیقه مطالعه۴۰ منبع علمی
نمایش برای:

خلاصه نکات کلیدی

  • سرطان مثانه با حدود ۶۱۴ هزار مورد جدید در سال ۲۰۲۲، نهمین سرطان شایع جهان و ششمین سرطان شایع مردان است [۱، ۴].
  • سیگار مهم‌ترین عامل خطر است و حدود نیمی از موارد را توضیح می‌دهد؛ مواجهه شغلی با آمین‌های آروماتیک و برخی مواد شیمیایی دومین عامل مهم است [۳، ۴].
  • خون در ادرار شایع‌ترین نشانه است و همیشه باید بررسی شود؛ تشخیص قطعی با سیستوسکوپی و برداشتن تومور از راه مجرای ادرار (TURBT) گذاشته می‌شود [۴].
  • حدود سه‌چهارم بیماران هنگام تشخیص بیماری غیرمهاجم به عضله دارند که با TURBT و درمان داخل مثانه (شیمی‌درمانی یا BCG) بر اساس گروه خطر درمان می‌شود [۴].
  • در بیماری مهاجم به عضله، شیمی‌درمانی مبتنی بر سیس‌پلاتین پیش از سیستکتومی یا درمان سه‌گانه حفظ مثانه استاندارد است [۵]؛ در بیماران پرخطر، نیولوماب پس از جراحی بقای بدون بیماری را افزایش داده [۱۱] و رژیم‌های جدیدتر پیرامون جراحی نیز بقا را بهبود داده‌اند [۸، ۹، ۱۰].
  • در بیماری پیشرفته، ایمنی‌درمانی همراه شیمی‌درمانی (نیولوماب + جمسیتابین-سیس‌پلاتین) یا پس از آن (پمبرولیزوماب) بقای کلی را افزایش داده است [۱۵، ۱۸]؛ ترکیب جدیدتر انفورتومب ودوتین + پمبرولیزوماب میانه بقای کلی را در مقایسه با شیمی‌درمانی تقریباً دو برابر کرد (۳۳٫۸ در برابر ۱۵٫۹ ماه) [۲۲].

سرطان مثانه چیست؟

مثانه کیسه‌ای عضلانی در لگن است که ادرار را ذخیره می‌کند. سطح داخلی آن را لایه‌ای از سلول‌ها به نام یوروتلیوم می‌پوشاند که در لگنچه کلیه، حالب‌ها و پیشابراه نیز وجود دارد. بیشتر سرطان‌های مثانه از همین سلول‌ها منشأ می‌گیرند و کارسینوم یوروتلیال نامیده می‌شوند [۲، ۴].

سرطان مثانه طیف گسترده‌ای دارد: از تومورهای کم‌خطر و سطحی که اغلب عود می‌کنند و نیازمند پیگیری طولانی با سیستوسکوپی هستند، تا تومورهای تهاجمی که به دیواره عضلانی نفوذ می‌کنند و خطر بالای متاستاز و مرگ دارند [۲]. به همین دلیل مهم‌ترین پرسش پس از تشخیص این است که آیا تومور به لایه عضلانی مثانه رسیده است یا نه.

علائم و نشانه‌ها

خون در ادرار (هماچوری) شایع‌ترین یافته در سرطان مثانه است [۴]. خون ممکن است با چشم دیده شود (ادرار صورتی، قرمز یا قهوه‌ای) یا فقط در آزمایش ادرار مشخص شود؛ هماچوری قابل‌مشاهده با مرحله بالاتر بیماری در زمان تشخیص همراه بوده است [۲، ۴]. خون در ادرار ممکن است گاه‌به‌گاه ظاهر شود و دوباره ناپدید شود.

در برخی بیماران، به‌ویژه در نوع کارسینوم درجا (CIS)، علائم تحریکی ادرار مانند تکرر، فوریت یا سوزش ادرار بدون عفونت دیده می‌شود [۴]. در مراحل پیشرفته ممکن است درد لگن یا پهلو، کاهش وزن یا درد استخوان ایجاد شود.

کی باید با پزشک تماس بگیرم؟

کی باید با پزشک تماس بگیرم؟

در این موارد با پزشک خود تماس بگیرید:

  • دیدن خون در ادرار، حتی یک بار، حتی اگر بدون درد باشد و خودبه‌خود برطرف شود. بیشتر موارد علت خوش‌خیم دارند (مانند عفونت یا سنگ)، اما ارزیابی بیماران دارای هماچوری با سیستوسکوپی و تصویربرداری از مجاری ادراری انجام می‌شود [۲، ۴].
  • علائم ادراری مانند تکرر، فوریت یا سوزش ادرار که با عفونت توضیح داده نمی‌شود؛ این علائم گاهی نشانه کارسینوم درجا (CIS) است [۴].
  • در دوران درمان با BCG: تب بالای ۳۸٫۵ درجه که بیش از ۴۸ ساعت طول بکشد؛ این وضعیت نیازمند ارزیابی فوری است [۴].

شیوع و عوامل خطر

بر اساس برآوردهای GLOBOCAN ۲۰۲۲، حدود ۶۱۴ هزار نفر در سال ۲۰۲۲ در جهان به سرطان مثانه مبتلا شدند [۱]. این سرطان نهمین سرطان شایع جهان و ششمین سرطان شایع در مردان است و در مردان چند برابر زنان دیده می‌شود [۱، ۴]. افزایش سن، جنس مذکر و سیگار کشیدن از عوامل اصلی ایجاد آن هستند [۲].

  • سیگار: مهم‌ترین عامل خطر است و حدود ۵۰٪ موارد را توضیح می‌دهد. آمین‌های آروماتیک و هیدروکربن‌های آروماتیک چندحلقه‌ای موجود در دود سیگار از راه کلیه دفع می‌شوند و با سلول‌های مثانه تماس پیدا می‌کنند [۴]. در یک مطالعه کوهورت بزرگ آمریکایی (بیش از ۴۶۰ هزار نفر)، خطر سرطان مثانه در سیگاری‌های فعلی حدود ۴ برابر (HR ۴٫۰۶) و در سیگاری‌های سابق حدود ۲ برابر (HR ۲٫۲۲) افراد هرگز سیگاری بود [۳]. سیگارهای کم‌قطران خطر کمتری ندارند و مواجهه با دود دست دوم نیز با افزایش خطر همراه است [۴].
  • مواجهه شغلی: تماس با آمین‌های آروماتیک، هیدروکربن‌های آروماتیک چندحلقه‌ای و هیدروکربن‌های کلردار دومین عامل خطر مهم است و حدود ۱۰٪ موارد را توضیح می‌دهد؛ این مواجهه بیشتر در صنایع رنگ، مواد رنگزا، فلزات و فرآورده‌های نفتی رخ می‌دهد [۴].
  • سایر عوامل: سابقه پرتودرمانی لگن، عوامل ژنتیکی و برخی مواجهه‌های محیطی نیز در رهنمودها به‌عنوان عوامل خطر ذکر شده‌اند [۴].

تشخیص و مرحله‌بندی

مسیر تشخیص سرطان مثانه

  1. ۱

    شرح حال و معاینه

    پزشک درباره علائم ادراری، خون در ادرار، سابقه سیگار و مواجهه شغلی می‌پرسد [۴].

  2. ۲

    تصویربرداری

    در ارزیابی اولیه هماچوری، سونوگرافی کلیه و مثانه و/یا CT یوروگرافی انجام می‌شود. CT یوروگرافی تومورهای پاپیلاری را در سراسر مجاری ادراری نشان می‌دهد و پس از تشخیص تومور مثانه در موارد منتخب (مانند تومورهای ناحیه تریگون، متعدد یا پرخطر) توصیه می‌شود [۴].

  3. ۳

    سیستوسکوپی

    مشاهده داخل مثانه با یک دوربین باریک (ترجیحاً انعطاف‌پذیر) که از راه مجرای ادرار وارد می‌شود. سیستوسکوپی اساس تشخیص است و هیچ آزمایش ادرار یا آزمون غیرتهاجمی جایگزین آن نمی‌شود [۴].

  4. ۴

    سیتولوژی ادرار

    بررسی سلول‌های سرطانی در ادرار، به‌عنوان مکمل سیستوسکوپی، به‌ویژه برای تشخیص تومورهای با درجه بالا و CIS [۴].

  5. ۵

    TURBT و پاتولوژی

    برداشتن تومور از راه مجرای ادرار (TURBT) هم تشخیص و هم نخستین مرحله درمان است. پاتولوژیست نوع، درجه و عمق تهاجم تومور را تعیین می‌کند. در تومورهای T1 یا وقتی عضله در نمونه نباشد، معمولاً TURBT دوم لازم است [۴].

  6. ۶

    مرحله‌بندی بیماری مهاجم

    در صورت تهاجم به عضله، CT قفسه سینه، شکم و لگن برای بررسی گسترش بیماری انجام می‌شود و MRI می‌تواند در مرحله‌بندی موضعی کمک کند [۵].

مراحل اصلی سرطان مثانه و رویکرد کلی درمان [۴، ۵]
مرحلهتوضیحرویکرد کلی
Taتومور پاپیلاری محدود به پوشش داخلی (مخاط)غیرمهاجم به عضله؛ TURBT و درمان داخل مثانه بر اساس گروه خطر [۴]
CIS (کارسینوم درجا)تومور مسطح با درجه بالا محدود به مخاطغیرمهاجم به عضله ولی پرخطر؛ معمولاً BCG داخل مثانه [۴]
T1تهاجم به بافت زیر مخاط بدون رسیدن به عضلهغیرمهاجم به عضله؛ TURBT دوم و معمولاً BCG؛ در موارد بسیار پرخطر سیستکتومی مطرح می‌شود [۴]
T2 تا T4a، بدون متاستازتهاجم به عضله مثانه یا فراتر از آنمهاجم به عضله؛ درمان سیستمیک پیش از جراحی و سیستکتومی رادیکال یا درمان سه‌گانه حفظ مثانه [۵]
متاستاتیکگسترش به غدد لنفاوی دور یا اندام‌های دیگردرمان سیستمیک: شیمی‌درمانی پلاتین‌دار همراه یا به‌دنبال ایمنی‌درمانی (مانند جمسیتابین-سیس‌پلاتین + نیولوماب)، یا ترکیب جدیدتر انفورتومب ودوتین + پمبرولیزوماب [۵، ۱۴، ۱۵]

از اصطلاح «سرطان سطحی مثانه» استفاده نمی‌شود؛ رهنمودها به جای آن، اصطلاح سرطان مثانه غیرمهاجم به عضله (NMIBC) را به کار می‌برند [۴].

درمان سرطان مثانه غیرمهاجم به عضله (NMIBC)

حدود ۷۵٪ بیماران هنگام تشخیص بیماری محدود به مخاط (Ta و CIS) یا زیر مخاط (T1) دارند [۴]. درمان این بیماران با TURBT کامل آغاز می‌شود و سپس بر اساس احتمال عود و پیشرفت، بیمار در یکی از چهار گروه خطر (کم، متوسط، بالا و بسیار بالا) قرار می‌گیرد؛ رهنمود EAU برای این کار ماشین‌حساب گروه خطر ۲۰۲۱ (www.nmibc.net) را پیشنهاد می‌کند [۴]. احتمال پیشرفت به بیماری مهاجم در ۵ سال (بدون درمان BCG فوری) از کمتر از ۱٪ در گروه کم‌خطر تا حدود ۴۰٪ در گروه بسیار پرخطر متغیر است [۴].

BCG (باسیل کالمت-گرن) نوعی ایمنی‌درمانی است که از طریق سوند مستقیماً وارد مثانه می‌شود و دستگاه ایمنی را علیه سلول‌های سرطانی فعال می‌کند. BCG درمان اصلی بیماری متوسط تا پرخطر است [۲، ۴]؛ رهنمود EAU ۲۰۲۶ در بیماران منتخب پرخطر و بسیار پرخطر که BCG نگرفته‌اند، گفت‌وگو درباره فواید و مضرات افزودن داروهای ایمنی‌درمانی ساسانلیماب یا دوروالوماب به BCG را نیز مطرح می‌کند [۴]. FDA نیز در سال ۲۰۲۶ ترکیب دوروالوماب + BCG را بر پایه کارآزمایی POTOMAC برای بیماران پرخطری که پیش‌تر BCG نگرفته‌اند تأیید کرده است [۲۷، ۳۹]. در بیماران با تومور مقاوم به BCG، سیستکتومی رادیکال توصیه می‌شود و برای بیمارانی که جراحی را نمی‌پذیرند یا برای آن مناسب نیستند، راهبردهای حفظ مثانه، ترجیحاً در قالب کارآزمایی بالینی، مطرح است [۴]. یکی از این راهبردها ایمنی‌درمانی وریدی با پمبرولیزوماب است که در کارآزمایی فاز ۲ KEYNOTE-057، در بیماران دارای کارسینوم درجای مقاوم به BCG که سیستکتومی را نپذیرفتند یا برای آن مناسب نبودند، در ۴۱٪ موارد پس از ۳ ماه پاسخ کامل ایجاد کرد [۲۱].

گروه‌های خطر NMIBC و درمان پیشنهادی رهنمود EAU ۲۰۲۶ [۴]
گروه خطرنمونه ویژگی‌هااحتمال پیشرفت ۵ ساله*درمان پس از TURBT
کمتومور اولیه، منفرد، Ta یا T1 با درجه پایین، کوچک‌تر از ۳ سانتی‌متر، بدون CIS، در بیمار ۷۰ ساله یا جوان‌تر۰٫۹۳٪یک نوبت شیمی‌درمانی فوری داخل مثانه
متوسطبیماران بدون CIS که در گروه‌های دیگر قرار نمی‌گیرند۴٫۹٪شیمی‌درمانی داخل مثانه؛ BCG یک‌ساله گزینه جایگزین
بالاهمه تومورهای T1 با درجه بالا بدون CIS و همه موارد CIS (به‌جز موارد بسیار پرخطر)۹٫۶٪BCG با دوز کامل به مدت ۱ تا ۳ سال؛ سیستکتومی فوری نیز مطرح شود
بسیار بالامانند T1 با درجه بالا همراه CIS و عوامل خطر بالینی اضافی۴۰٪سیستکتومی رادیکال یا BCG با دوز کامل ۱ تا ۳ سال

* بر اساس سیستم درجه‌بندی WHO 2004/2016 و در بیمارانی که BCG فوری دریافت نکرده بودند. عوامل خطر بالینی اضافی: سن بالای ۷۰ سال، تومورهای پاپیلاری متعدد و قطر تومور بیش از ۳ سانتی‌متر [۴].

درمان سرطان مثانه مهاجم به عضله (MIBC)

گزینه‌های اصلی درمان با هدف درمان قطعی

درمان سیستمیک پیش از جراحی

در بیماران واجد شرایط، شیمی‌درمانی ترکیبی مبتنی بر سیس‌پلاتین پیش از سیستکتومی توصیه می‌شود [۵]. در کارآزمایی کلاسیک SWOG، شیمی‌درمانی نئوادجوانت میزان نبود سرطان باقی‌مانده در مثانه برداشته‌شده را از ۱۵٪ به ۳۸٪ رساند [۶]. رژیم‌های جدیدتر، یعنی افزودن ایمنی‌درمانی دوروالوماب به شیمی‌درمانی یا جایگزینی آن با انفورتومب ودوتین + پمبرولیزوماب، در کارآزمایی‌های فاز ۳ بقا را بیشتر بهبود داده‌اند [۸، ۹، ۱۰] و هر دو را FDA تأیید کرده است؛ ترکیب انفورتومب ودوتین + پمبرولیزوماب از سال ۲۰۲۶ صرف‌نظر از امکان دریافت سیس‌پلاتین تأیید شده است [۲۴، ۲۶، ۲۷].

سیستکتومی رادیکال

برداشتن کامل مثانه همراه با غدد لنفاوی لگن و ساخت مسیر جدید ادرار (مجرای ایلئال یا مثانه جایگزین). سیستکتومی نباید بیش از ۳ ماه به تأخیر بیفتد، مگر در صورت دریافت شیمی‌درمانی نئوادجوانت، و بهتر است در مراکز باتجربه انجام شود [۵].

درمان سه‌گانه حفظ مثانه

ترکیب TURBT حداکثری، پرتودرمانی و شیمی‌درمانی حساس‌کننده به پرتو، برای بیماران منتخب (مانند تومور منفرد کوچک‌تر، بدون CIS گسترده و با عملکرد خوب مثانه). در کارآزمایی BC2001، افزودن شیمی‌درمانی به پرتودرمانی بقای بدون بیماری موضعی ۲ ساله را از ۵۴٪ به ۶۷٪ افزایش داد [۵، ۷].

درمان پس از جراحی (ادجوانت)

در بیماران پرخطر پس از سیستکتومی (pT3/4 یا درگیری غدد لنفاوی) که شیمی‌درمانی نئوادجوانت نگرفته‌اند، شیمی‌درمانی مبتنی بر سیس‌پلاتین؛ و در بیماران منتخبی که برای آن مناسب نیستند یا نمی‌پذیرند، یک سال نیولوماب توصیه می‌شود [۵، ۱۱]. نیولوماب ادجوانت در بیمارانی که پس از شیمی‌درمانی نئوادجوانت هنوز بیماری باقی‌مانده مهاجم (ypT2 یا بالاتر یا درگیری غدد) دارند نیز بررسی و سودمند بوده است [۱۱]. در بیمارانی که پس از سیستکتومی آزمایش خون از نظر DNA توموری در گردش (ctDNA) مثبت می‌شود، آتزولیزوماب در مقایسه با دارونما بقای بدون بیماری و بقای کلی را بهبود داد و FDA آن را در سال ۲۰۲۶ برای این بیماران تأیید کرد [۱۳، ۳۱].

جراحی یا حفظ مثانه؟ تصمیمی مشترک

رهنمود اروپایی تأکید می‌کند که سیستکتومی رادیکال و درمان سه‌گانه حفظ مثانه هر دو گزینه‌های درمان قطعی برای بیماران مناسب هستند و انتخاب میان آن‌ها باید در یک تیم چندرشته‌ای (اورولوژیست، انکولوژیست و رادیوتراپیست) و با تصمیم‌گیری مشترک با بیمار انجام شود. بیمارانی که مثانه خود را حفظ می‌کنند به پایش مادام‌العمر مثانه با سیستوسکوپی نیاز دارند [۵].

سرطان مثانه پیشرفته و متاستاتیک

وقتی سرطان مثانه به غدد لنفاوی دور یا اندام‌های دیگر گسترش یافته باشد، درمان اصلی دارویی است. درمان این مرحله برای بیش از دو دهه بر شیمی‌درمانی مبتنی بر پلاتین استوار بود، اما در سال‌های اخیر به‌طور اساسی تغییر کرده است [۵]:

  • ایمنی‌درمانی همراه یا پس از شیمی‌درمانی: افزودن نیولوماب به جمسیتابین-سیس‌پلاتین [۱۵]، آولوماب نگهدارنده در بیمارانی که با شیمی‌درمانی پیشرفت نکرده‌اند [۱۶] و پمبرولیزوماب پس از پیشرفت با شیمی‌درمانی [۱۸] بقای بیماران را افزایش داده‌اند.
  • انفورتومب ودوتین + پمبرولیزوماب: انفورتومب ودوتین یک آنتی‌بادی-دارو کونژوگه است که پروتئین نکتین-۴ را در سطح سلول‌های سرطانی هدف می‌گیرد [۹]. این ترکیب میانه بقای کلی را در مقایسه با شیمی‌درمانی تقریباً دو برابر کرد و در رهنمود اروپایی گزینه ترجیحی خط اول است [۵، ۲۲].
  • درمان هدفمند: قرص خوراکی اردافیتینیب برای تومورهای دارای تغییر ژن FGFR3 که پس از ایمنی‌درمانی پیشرفت کرده‌اند [۱۷]؛ به همین دلیل بررسی ژنتیکی تومور در بیماری پیشرفته توصیه می‌شود [۵].

پس از تشخیص چه کنم؟

ویژه بیماران
راهنمای بیمار: پس از تشخیص سرطان مثانه۱ / ۶
۱

اول بپرسید: به عضله رسیده یا نه؟

مهم‌ترین اطلاعات گزارش پاتولوژی پس از TURBT این است که تومور به لایه عضلانی مثانه رسیده یا نه. بیشتر بیماران بیماری غیرمهاجم به عضله دارند که معمولاً بدون برداشتن مثانه درمان می‌شود.

۲

گروه خطر خود را بدانید

در بیماری غیرمهاجم، از پزشک بپرسید در کدام گروه خطر (کم، متوسط، بالا یا بسیار بالا) قرار دارید. درمان بعدی (یک نوبت شیمی‌درمانی داخل مثانه، دوره‌های شیمی‌درمانی یا BCG) و فاصله سیستوسکوپی‌های پیگیری بر همین اساس تعیین می‌شود.

۳

پیگیری منظم یعنی امنیت

سرطان مثانه تمایل به عود دارد. نخستین سیستوسکوپی پیگیری معمولاً ۳ ماه پس از TURBT انجام می‌شود. حضور منظم در نوبت‌های سیستوسکوپی، مهم‌ترین راه کشف زودهنگام عود است.

۴

اگر بیماری مهاجم است

معمولاً پیش از جراحی درمان دارویی (شیمی‌درمانی، ایمنی‌درمانی یا ترکیب جدید انفورتومب ودوتین و پمبرولیزوماب) داده می‌شود. درباره گزینه حفظ مثانه با پرتودرمانی و شیمی‌درمانی هم بپرسید و در صورت امکان نظر یک تیم چندرشته‌ای را بگیرید.

۵

زندگی پس از برداشتن مثانه

پس از سیستکتومی، ادرار از راه یک مسیر جدید (کیسه ادراری روی شکم یا مثانه جایگزین ساخته‌شده از روده) خارج می‌شود. پرستاران متخصص استومی و گروه‌های حمایتی می‌توانند در سازگاری با این تغییر کمک زیادی کنند.

۶

سیگار را کنار بگذارید

ترک سیگار خطر عود را کاهش می‌دهد و تحمل درمان را بهتر می‌کند. هیچ‌وقت برای ترک دیر نیست.

ویژه بیماران
ترک سیگار، حتی پس از تشخیص، ارزشمند است

سیگار علاوه بر ایجاد سرطان مثانه، خطر عود و پیشرفت بیماری را نیز افزایش می‌دهد و رهنمود اروپایی به همه بیماران سیگاری توصیه به ترک سیگار می‌کند [۴]. در یک کارآزمایی، برنامه فشرده ترک سیگار در زمان جراحی TURBT میزان ترک را از ۶٪ به ۳۶٪ رساند [۴]. از پزشک خود درباره روش‌های کمک به ترک سیگار بپرسید.

پرسش‌های متداول

پرسش‌های متداول

آیا خون در ادرار یعنی حتماً سرطان مثانه دارم؟

خیر. خون در ادرار علت‌های زیادی مانند عفونت ادراری، سنگ یا بزرگی پروستات دارد. اما چون شایع‌ترین نشانه سرطان مثانه است، باید با سیستوسکوپی و تصویربرداری بررسی شود [۲، ۴].

آیا سیستوسکوپی دردناک است؟

سیستوسکوپی تشخیصی معمولاً به‌صورت سرپایی و با یک دوربین باریک انجام می‌شود. رهنمود اروپایی استفاده از سیستوسکوپ انعطاف‌پذیر را در مردان و زنان توصیه می‌کند و برای کاهش درد در مردان هنگام عبور دوربین از بخش ابتدایی مجرا، روش فشار دادن کیسه سرم شستشو را پیشنهاد می‌دهد [۴].

BCG چیست و چه عوارضی دارد؟

BCG یک ایمنی‌درمانی است که از راه سوند وارد مثانه می‌شود و درمان استاندارد بیماری غیرمهاجم متوسط تا پرخطر است [۲]. عوارض آن بیشتر از شیمی‌درمانی داخل مثانه است: علائم شبیه عفونت مثانه (سوزش و تکرر ادرار)، و گاهی تب و کسالت که معمولاً ظرف ۴۸ ساعت برطرف می‌شود. عوارض جدی در کمتر از ۵٪ بیماران رخ می‌دهد و تقریباً همیشه قابل درمان است. تب بالای ۳۸٫۵ درجه که بیش از ۴۸ ساعت طول بکشد نیازمند ارزیابی فوری است [۴].

آیا همیشه لازم است مثانه برداشته شود؟

خیر. بیشتر بیماران با بیماری غیرمهاجم مثانه خود را حفظ می‌کنند. در بیماری مهاجم به عضله نیز درمان سه‌گانه حفظ مثانه (برداشتن تومور، پرتودرمانی و شیمی‌درمانی) برای بیماران مناسب گزینه‌ای معتبر است [۴، ۵، ۷].

آیا آزمایش ژنتیک تومور در سرطان مثانه لازم است؟

در بیماری پیشرفته، بررسی تغییرات ژن FGFR3 در بافت تومور توصیه می‌شود، زیرا بیماران دارای این تغییرات می‌توانند از داروی خوراکی اردافیتینیب سود ببرند [۵، ۱۷].

درمان‌های جدید برای سرطان پیشرفته چقدر مؤثرند؟

ایمنی‌درمانی همراه یا پس از شیمی‌درمانی، مانند نیولوماب همراه جمسیتابین-سیس‌پلاتین یا پمبرولیزوماب پس از شیمی‌درمانی، بقای بیماران را افزایش داده است [۱۵، ۱۸]. ترکیب جدیدتر انفورتومب ودوتین و پمبرولیزوماب در کارآزمایی EV-302 میانه بقای کلی را از حدود ۱۶ ماه با شیمی‌درمانی به حدود ۳۴ ماه رساند [۲۲]؛ این بزرگ‌ترین پیشرفت چند دهه اخیر در درمان این بیماری است [۱۴].

ویژه پزشکان

شواهد و پیشرفت‌های اخیر (ویژه پزشکان)

ویژه پزشکان۴ یافته کلیدی · NMIBC پرخطر: دوروالوماب + BCG · +۵ بخش دیگر
ویژه پزشکان
۶۶٪
بقای کلی ۵ ساله با شش دوره dd-MVAC نئوادجوانت
در برابر ۵۷٪ با چهار دوره جمسیتابین-سیس‌پلاتین؛ HR ۰٫۷۱؛ زیرگروه نئوادجوانت VESPER [۱۹]
HR ۰٫۷۰
بقای بدون بیماری با نیولوماب ادجوانت در برابر دارونما
CheckMate 274؛ میانه ۲۰٫۸ در برابر ۱۰٫۸ ماه [۱۱]
۲۱٫۷ ماه
میانه بقای کلی با نیولوماب + جمسیتابین-سیس‌پلاتین در خط اول بیماری پیشرفته
در برابر ۱۸٫۹ ماه با شیمی‌درمانی تنها؛ HR ۰٫۷۸؛ CheckMate 901 [۱۵]
۳۳٫۸ ماه
میانه بقای کلی با EV + پمبرولیزوماب در خط اول بیماری پیشرفته
در برابر ۱۵٫۹ ماه با شیمی‌درمانی؛ HR ۰٫۵۱؛ پیگیری ۲٫۵ ساله EV-302 [۲۲]
ویژه پزشکان

NMIBC پرخطر: دوروالوماب + BCG

POTOMAC: در این کارآزمایی فاز ۳ سه‌گروهی (۱۰۱۸ بیمار NMIBC پرخطر بدون سابقه BCG پس از TURBT)، مقایسه اصلی میان یک سال دوروالوماب وریدی همراه BCG القایی و نگهدارنده با BCG القایی و نگهدارنده به‌تنهایی بود. در میانه پیگیری ۶۰٫۷ ماه، افزودن دوروالوماب خطر عود بیماری پرخطر یا مرگ را ۳۲٪ کاهش داد (HR ۰٫۶۸؛ فاصله اطمینان ۹۵٪: ۰٫۵۰ تا ۰٫۹۳)؛ عوارض درجه ۳ یا ۴ مرتبط با درمان ۲۱٪ در برابر ۴٪ بود [۳۹]. FDA این ترکیب را در مه ۲۰۲۶ برای بزرگسالان مبتلا به NMIBC پرخطر بدون سابقه BCG تأیید کرد [۲۷].

ویژه پزشکان

درمان پیرامون جراحی (MIBC)

VESPER: در کل جمعیت پیرامون جراحی، تفاوت بقای کلی ۵ ساله بین dd-MVAC و جمسیتابین-سیس‌پلاتین معنادار نبود (۶۴٪ در برابر ۵۶٪؛ HR ۰٫۷۹)؛ سود در زیرگروه نئوادجوانت (۸۹٪ بیماران) دیده شد [۱۹].

NIAGARA (۱۰۶۳ بیمار واجد شرایط سیس‌پلاتین): افزودن دوروالوماب به جمسیتابین-سیس‌پلاتین پیش از جراحی و ادامه آن پس از سیستکتومی، بقای بدون رویداد ۲ ساله را از ۵۹٫۸٪ به ۶۷٫۸٪ (HR ۰٫۶۸) و بقای کلی ۲ ساله را از ۷۵٫۲٪ به ۸۲٫۲٪ (HR ۰٫۷۵) افزایش داد [۸]. پیامد اولیه بقای بدون رویداد شامل انجام‌نشدن سیستکتومی نیز بود؛ عوارض درجه ۳ یا ۴ مرتبط با درمان در دو گروه مشابه (۴۰٫۶٪ در برابر ۴۰٫۹٪) و میزان سیستکتومی ۸۸٫۰٪ در برابر ۸۳٫۲٪ بود. سهم جداگانه بخش نئوادجوانت و ادجوانت دوروالوماب قابل تفکیک نیست [۸].

KEYNOTE-905/EV-303 (ناتوان از سیس‌پلاتین یا نپذیرنده آن): انفورتومب ودوتین + پمبرولیزوماب پیش و پس از جراحی در مقایسه با جراحی به‌تنهایی، بقای بدون رویداد ۲ ساله (۷۴٫۷٪ در برابر ۳۹٫۴٪) و بقای کلی ۲ ساله (۷۹٫۷٪ در برابر ۶۳٫۱٪؛ HR مرگ ۰٫۵۰) را بهبود داد؛ پاسخ کامل پاتولوژیک ۵۷٫۱٪ در برابر ۸٫۶٪ بود [۹].

EV-304 (واجد شرایط سیس‌پلاتین): همین ترکیب در مقایسه با سیس‌پلاتین-جمسیتابین نئوادجوانت، بقای بدون رویداد ۲ ساله (۷۹٫۴٪ در برابر ۶۶٫۲٪) و بقای کلی ۲ ساله (۸۶٫۹٪ در برابر ۸۱٫۳٪؛ HR مرگ ۰٫۶۵) را افزایش داد و پاسخ کامل پاتولوژیک ۵۵٫۸٪ در برابر ۳۲٫۵٪ بود، اما عوارض درجه ۳ یا بالاتر بیشتر بود (۷۵٫۷٪ در برابر ۶۷٫۲٪) [۱۰]. گروه کنترل ایمنی‌درمانی پیرامون جراحی دریافت نمی‌کرد؛ بنابراین برتری بر رژیم NIAGARA اثبات نشده است و به دلیل نبود مقایسه مستقیم، جایگاه نسبی دو رژیم روشن نیست [۸، ۱۰].

تأیید FDA: انفورتومب ودوتین + پمبرولیزوماب پیش و پس از سیستکتومی در نوامبر ۲۰۲۵ برای بیماران ناتوان از دریافت سیس‌پلاتین [۴۰] و در ژوئیه ۲۰۲۶ بر پایه EV-304 صرف‌نظر از وضعیت سیس‌پلاتین تأیید شد [۲۴، ۲۶]؛ دوروالوماب همراه جمسیتابین-سیس‌پلاتین پیش از جراحی و سپس به‌تنهایی پس از سیستکتومی نیز در برچسب FDA است [۲۷، ۳۸].

ویژه پزشکان

درمان پس از جراحی (ادجوانت)

CheckMate 274: یک سال نیولوماب پس از جراحی رادیکال در بیماران پرخطر بقای بدون بیماری را بهبود داد [۱۱] و در پیگیری حداقل ۵ ساله این سود پایدار بود؛ میانه بقای کلی ۷۵٫۰ در برابر ۵۰٫۱ ماه بود، اما این تفاوت از نظر آماری معنادار نشد (HR ۰٫۸۳) [۱۲]. بیماران دارای تومور مجاری فوقانی ادراری نیز وارد شدند [۱۱]. در تحلیل پس‌نگر ctDNA، نسبت خطر بقای بدون بیماری نیولوماب در برابر دارونما در بیماران ctDNA مثبت ۰٫۳۵ و در بیماران ctDNA منفی ۰٫۹۹ بود [۱۲].

AMBASSADOR: یک سال پمبرولیزوماب پس از جراحی در مقایسه با پیگیری (بدون دارونما)، میانه بقای بدون بیماری را از ۱۴٫۲ به ۲۹٫۶ ماه رساند (HR ۰٫۷۳)، به بهای عوارض درجه ۳ یا بالاتر بیشتر (۵۰٫۶٪ در برابر ۳۱٫۶٪)؛ داده بقای کلی در گزارش اصلی ارائه نشده است [۲۰].

در بیماران ناتوان از دریافت سیس‌پلاتین، شیمی‌درمانی نئوادجوانت بدون سیس‌پلاتین توصیه نمی‌شود [۵]؛ در این بیماران، سیستکتومی و سپس نیولوماب ادجوانت در صورت یافته‌های پاتولوژیک پرخطر رویکرد رهنمودمحور است [۵، ۱۱].

IMvigor011: در بیمارانی که پس از سیستکتومی DNA توموری در گردش خون (ctDNA) آنان مثبت شد، آتزولیزوماب در مقایسه با دارونما بقای بدون بیماری (میانه ۹٫۹ در برابر ۴٫۸ ماه) و بقای کلی (۳۲٫۸ در برابر ۲۱٫۱ ماه) را بهبود داد؛ این مطالعه راه را برای درمان ادجوانت هدایت‌شده با ctDNA باز کرده است [۱۳]. FDA در مه ۲۰۲۶ آتزولیزوماب تک‌دارویی را به‌عنوان درمان ادجوانت MIBC پس از سیستکتومی در بیماران دارای بیماری باقی‌مانده مولکولی ctDNA، با آزمون مجاز FDA، تأیید کرد [۳۱].

ویژه پزشکان

بیماری پیشرفته و متاستاتیک

  • CheckMate 901: افزودن نیولوماب به جمسیتابین-سیس‌پلاتین در بیماران واجد شرایط سیس‌پلاتین بقای کلی را افزایش داد [۱۵].
  • EV-302 (۸۸۶ بیمار): انفورتومب ودوتین + پمبرولیزوماب در مقایسه با شیمی‌درمانی پلاتین‌دار، میانه بقای بدون پیشرفت (۱۲٫۵ در برابر ۶٫۳ ماه) و میانه بقای کلی (۳۱٫۵ در برابر ۱۶٫۱ ماه) را بهبود داد؛ عوارض درجه ۳ یا بالاتر مرتبط با درمان ۵۵٫۹٪ در برابر ۶۹٫۵٪ بود [۱۴]. سود بقا در پیگیری ۲٫۵ ساله پایدار ماند [۲۲]. این ترکیب در رهنمود EAU ۲۰۲۵ گزینه ترجیحی خط اول است [۵].
  • JAVELIN Bladder 100: در بیمارانی که با شیمی‌درمانی پلاتین‌دار خط اول پیشرفت نکرده‌اند، آولوماب نگهدارنده میانه بقای کلی را از ۱۴٫۳ به ۲۱٫۴ ماه رساند [۱۶] و با بیش از ۲ سال پیگیری، سود بقا پایدار ماند (HR ۰٫۷۶) [۲۳].
  • KEYNOTE-045: پس از پیشرفت با شیمی‌درمانی پلاتین‌دار، پمبرولیزوماب در مقایسه با شیمی‌درمانی خط دوم میانه بقای کلی را از ۷٫۴ به ۱۰٫۳ ماه افزایش داد (HR ۰٫۷۳) و عوارض درجه ۳ یا بالاتر مرتبط با درمان کمتری داشت (۱۵٫۰٪ در برابر ۴۹٫۴٪) [۱۸].
  • THOR: در بیماران دارای تغییرات FGFR3/2 که پس از ایمنی‌درمانی پیشرفت کرده بودند، اردافیتینیب در مقایسه با شیمی‌درمانی میانه بقای کلی را از ۷٫۸ به ۱۲٫۱ ماه افزایش داد (HR ۰٫۶۴) [۱۷]؛ به همین دلیل بررسی ژنتیکی تومور از نظر FGFR3 در بیماری پیشرفته توصیه می‌شود [۵].
ویژه پزشکان
انتخاب درمان سیستمیک در کارسینوم یوروتلیال متاستاتیک بر اساس رهنمود EAU ۲۰۲۵ [۵]
موقعیت بالینیگزینهکارآزمایی کلیدی
خط اول، واجد شرایط سیس‌پلاتینسیس‌پلاتین/جمسیتابین + نیولوماب (توصیه قوی؛ در رهنمود به‌عنوان جایگزین EV + پمبرولیزوماب)CheckMate 901 [۱۵]
خط اول، واجد شرایط درمان ترکیبیانفورتومب ودوتین + پمبرولیزوماب (گزینه ترجیحی رهنمود؛ توصیه قوی)EV-302 [۱۴، ۲۲]
خط اول، شیمی‌درمانی پلاتین‌دارشیمی‌درمانی پلاتین + جمسیتابین و سپس آولوماب نگهدارنده در صورت حداقل بیماری پایدار (توصیه قوی؛ در رهنمود به‌عنوان جایگزین EV + پمبرولیزوماب)JAVELIN Bladder 100 [۱۶، ۲۳]
پس از شیمی‌درمانی پلاتین‌دار، بدون ایمنی‌درمانی قبلیپمبرولیزومابKEYNOTE-045 [۱۸]
پس از شیمی‌درمانی پلاتین‌دار ± ایمنی‌درمانی، با تغییر FGFR قابل‌هدف و درمان قبلی با مهارکننده ایست بازرسیاردافیتینیب (توصیه قوی)THOR [۱۷]
پس از EV + مهارکننده ایست بازرسیشیمی‌درمانی پلاتین‌دار؛ اردافیتینیب در صورت تغییر FGFR (توصیه ضعیف)شواهد محدود [۵]

EV = انفورتومب ودوتین. رهنمود EAU ۲۰۲۵ همچنین تراستوزوماب دروکستکان را در صورت بیان بیش از حد HER2 (IHC 3+) در خطوط بعدی مطرح می‌کند [۵].

ویژه پزشکان
درمان‌های تأییدنشده و در حال بررسی

ایمنی‌درمانی نئوادجوانت به‌تنهایی (بدون شیمی‌درمانی یا انفورتومب ودوتین) پیش از سیستکتومی هنوز درمان استاندارد نیست و رهنمود EAU آن را فقط در چارچوب کارآزمایی بالینی توصیه می‌کند [۵]. کاربرد تأییدشده ctDNA برای تصمیم درباره درمان ادجوانت، آتزولیزوماب در بیماران ctDNA مثبت با آزمون مجاز FDA است (IMvigor011) [۱۳، ۳۱]؛ اما تحلیل‌های ctDNA در CheckMate 274 اکتشافی هستند و نیازمند تأییدند [۱۲].

ویژه پزشکان

رژیم‌های درمانی و دوز (ویژه پزشکان)

فهرست رژیم‌های درمانی و دوز۱۸ رژیم
ویژه پزشکان
نکات ایمنی مشترک

برای همه رژیم‌های این بخش که این داروها را دارند:

  • مهارکننده‌های PD-1/PD-L1 (نیولوماب، پمبرولیزوماب، دوروالوماب، آتزولیزوماب، آولوماب): کاهش دوز توصیه نمی‌شود؛ عوارض ایمنی با قطع موقت یا دائم و کورتیکواستروئید طبق برچسب مدیریت می‌شود و آنزیم‌های کبدی، کراتینین و عملکرد تیروئید در شروع و به‌طور دوره‌ای بررسی می‌شود [۲۴، ۲۵، ۲۷، ۲۸، ۳۱].
  • سیس‌پلاتین: نیازمند آب‌رسانی پیش از درمان، ضدتهوع قوی و پایش کلیه، الکترولیت‌ها و شنوایی است [۳۷]. ناتوانی از سیس‌پلاتین طبق برچسب: کلیرانس کراتینین کمتر از ۶۰ میلی‌لیتر/دقیقه، ECOG ۲ یا بیشتر، کاهش شنوایی یا نوروپاتی محیطی درجه ۲ یا بالاتر، یا نارسایی قلبی کلاس III یا بالاتر [۲۶].
  • انفورتومب ودوتین: هشدار جعبه‌ای: واکنش‌های شدید پوستی (SJS/TEN)؛ راش درجه ۳: قطع موقت؛ SJS/TEN تأییدشده، درجه ۴ یا تکرار درجه ۳: قطع دائم. قند خون بیش از ۲۵۰ میلی‌گرم/دسی‌لیتر: قطع موقت. نوروپاتی درجه ۲: قطع موقت تا درجه ۱ یا کمتر؛ درجه ۳ یا بالاتر: قطع دائم. پنومونیت درجه ۳ یا بالاتر: قطع دائم. کاهش دوز انفورتومب ودوتین: ۱، ۰٫۷۵ و ۰٫۵ میلی‌گرم/کیلوگرم. در نارسایی متوسط یا شدید کبد مصرف نشود. انفورتومب ودوتین پیش از پمبرولیزوماب تزریق شود [۲۶].
ویژه پزشکانسرطان مثانه غیرمهاجم به عضله (NMIBC)، ۴ رژیم · سرطان مهاجم به عضله (MIBC): پیرامون جراحی و حفظ مثانه، ۵ رژیم · +۳ بخش دیگر
ویژه پزشکان

سرطان مثانه غیرمهاجم به عضله (NMIBC)

تزریق فوری یک‌نوبتی جمسیتابین داخل مثانه (SWOG S0337)

NMIBC کم‌خطر (در S0337: شک به تومور درجه پایین)؛ رهنمود EAU یک نوبت شیمی‌درمانی فوری داخل مثانه را پس از TURBT در گروه کم‌خطر توصیه می‌کندطول هر دوره: یک نوبت

NMIBC کم‌خطر (در S0337: شک به تومور درجه پایین)؛ رهنمود EAU یک نوبت شیمی‌درمانی فوری داخل مثانه را پس از TURBT در گروه کم‌خطر توصیه می‌کند

پیش از تجویز: نکات ایمنی مشترک
دارودوزروشزمان تجویز
جمسیتابین۲ گرم در ۱۰۰ میلی‌لیتر سالینداخل مثانه از راه سوند؛ نگهداری ۱ ساعتیک نوبت، بلافاصله پس از TURBT
طول هر دوره
یک نوبت
مدت درمان
یک نوبت

دوز و روش از کارآزمایی SWOG S0337 که خطر عود را کاهش داد (نسبت خطر ۰٫۶۶) و عارضه درجه ۴ یا ۵ نداشت [۳۳]؛ جایگاه طبق EAU [۴].

BCG داخل مثانه: القایی و نگهدارنده

NMIBC متوسط‌خطر (جایگزین شیمی‌درمانی داخل مثانه؛ ۱ سال) و پرخطر یا بسیار پرخطر (۱ تا ۳ سال) پس از TURBT کاملطول هر دوره: طبق برنامه

NMIBC متوسط‌خطر (جایگزین شیمی‌درمانی داخل مثانه؛ ۱ سال) و پرخطر یا بسیار پرخطر (۱ تا ۳ سال) پس از TURBT کامل

پیش از تجویز: نکات ایمنی مشترک
دارودوزروشزمان تجویز
القایی
BCG (سویه TICE)۱ ویال (۱ تا ۸ × ۱۰⁸ واحد تشکیل کلنی) در ۵۰ میلی‌لیتر سالین بدون نگهدارندهداخل مثانه با جریان ثقلی از راه سوند؛ نگهداری ۲ ساعتهفته‌ای یک بار به مدت ۶ هفته
نگهدارنده (برنامه SWOG)
BCGهمان دوز کاملداخل مثانههفته‌ای یک بار به مدت ۳ هفته در ماه‌های ۳، ۶، ۱۲، ۱۸، ۲۴، ۳۰ و ۳۶ پس از شروع القایی
طول هر دوره
طبق برنامه
مدت درمان
دوز کامل؛ ۱ سال در خطر متوسط و ۱ تا ۳ سال در خطر بالا یا بسیار بالا (EAU)

دوز و روش آماده‌سازی طبق برچسب FDA (TICE BCG): درمان ۷ تا ۱۴ روز پس از TURBT، بیوپسی یا سونداژ تروماتیک آغاز شود؛ بیمار ۴ ساعت پیش از درمان مایع ننوشد و مثانه را تخلیه کند؛ در تب، عفونت ادراری یا هماچوری آشکار به تعویق افتد. منع مصرف: نقص ایمنی مادرزادی یا اکتسابی (از جمله داروهای سرکوبگر ایمنی) و سل فعال. جایگزین‌پذیری سویه‌های مختلف BCG ثابت نشده است [۳۲]. برنامه نگهدارنده از کارآزمایی SWOG که میانه بقای بدون عود را از ۳۵٫۷ به ۷۶٫۸ ماه رساند (در آن کارآزمایی BCG از راه پوست نیز داده می‌شد) [۳۴]. مدت درمان طبق EAU؛ تب بالای ۳۸٫۵ درجه بیش از ۴۸ ساعت نیازمند ارزیابی فوری است [۴].

دوروالوماب + BCG (POTOMAC؛ برچسب FDA)

NMIBC پرخطر بدون BCG قبلی؛ EAU ۲۰۲۶ گفت‌وگو درباره فواید و مضرات افزودن ایمنی‌درمانی به BCG را در بیماران منتخب مطرح می‌کندزمان‌بندی هر دارو در جدول

NMIBC پرخطر بدون BCG قبلی؛ EAU ۲۰۲۶ گفت‌وگو درباره فواید و مضرات افزودن ایمنی‌درمانی به BCG را در بیماران منتخب مطرح می‌کند

پیش از تجویز: نکات ایمنی مشترک
دارودوزروشزمان تجویز
دوروالوماب۱۵۰۰ میلی‌گرم (وزن کمتر از ۳۰ کیلوگرم: ۲۰ میلی‌گرم/کیلوگرم)وریدی؛ پیش از BCG در صورت هم‌روز بودنهر ۴ هفته، ۱۳ دوره
BCGدوز کاملداخل مثانهالقایی هفتگی ×۶، سپس نگهدارنده هفتگی ×۳ در ماه‌های ۳، ۶، ۱۲، ۱۸ و ۲۴
برنامه دوره‌ها
دوروالوماب هر ۴ هفته؛ BCG القایی هفتگی ×۶، سپس نگه‌دارنده تا ماه ۲۴
مدت درمان
دوروالوماب ۱۳ دوره

طبق برچسب FDA و کارآزمایی POTOMAC [۲۷، ۳۹]؛ دوروالوماب در ۱۸٪ بیماران POTOMAC به علت عارضه دائماً قطع شد [۲۷]. جایگاه طبق EAU [۴].

پمبرولیزوماب در NMIBC مقاوم به BCG (KEYNOTE-057)

کارسینوم درجای پرخطر مقاوم به BCG با یا بدون تومور پاپیلاری، در بیمار نامناسب برای سیستکتومی یا نپذیرنده آن؛ ECOG ۰ تا ۲

کارسینوم درجای پرخطر مقاوم به BCG با یا بدون تومور پاپیلاری، در بیمار نامناسب برای سیستکتومی یا نپذیرنده آن؛ ECOG ۰ تا ۲

پیش از تجویز: نکات ایمنی مشترک
دارودوزروشزمان تجویز
پمبرولیزوماب۲۰۰ میلی‌گرم (یا ۴۰۰ میلی‌گرم)وریدی، انفوزیون ۳۰ دقیقه‌ایروز ۱ هر ۳ هفته (۴۰۰ میلی‌گرم: هر ۶ هفته)
طول هر دوره
هر ۲۱ روز (یا ۴۲ روز)
مدت درمان
تا NMIBC پرخطر پایدار یا عودکننده، پیشرفت، سمیت غیرقابل‌قبول یا حداکثر ۲۴ ماه

طبق برچسب FDA و کارآزمایی KEYNOTE-057 [۲۱، ۲۴]. در بیماری مقاوم به BCG، سیستکتومی رادیکال توصیه اصلی EAU است [۴].

شواهد: KEYNOTE-057 (۲۰۲۱)

دوزها مطابق پروتکل کارآزمایی، رهنمود یا برچسب رسمی دارو (منبع در یادداشت هر رژیم) است. پیش از تجویز، شمارش سلول‌های خون، عملکرد کلیه و کبد، تداخلات دارویی و شرایط بیمار را بررسی کنید و دوز را بر اساس برچسب دارو تعدیل کنید.

ویژه پزشکان

سرطان مهاجم به عضله (MIBC): پیرامون جراحی و حفظ مثانه

dd-MVAC نئوادجوانت (VESPER)

MIBC cT2 تا T4a N0 M0 واجد شرایط سیس‌پلاتین پیش از سیستکتومی (در VESPER: کلیرانس کراتینین ≥۴۰ میلی‌لیتر/دقیقه، WHO ۰ تا ۱، کسر جهشی بطن چپ ≥۵۰٪)طول هر دوره: هر ۱۴ روز

MIBC cT2 تا T4a N0 M0 واجد شرایط سیس‌پلاتین پیش از سیستکتومی (در VESPER: کلیرانس کراتینین ≥۴۰ میلی‌لیتر/دقیقه، WHO ۰ تا ۱، کسر جهشی بطن چپ ≥۵۰٪)

پیش از تجویز: نکات ایمنی مشترک
دارودوزروشزمان تجویز
متوترکسات۳۰ میلی‌گرم/مترمربعوریدیروز ۱
وین‌بلاستین۳ میلی‌گرم/مترمربعوریدیروز ۲
دوکسوروبیسین۳۰ میلی‌گرم/مترمربعوریدیروز ۲
سیس‌پلاتین۷۰ میلی‌گرم/مترمربعوریدیروز ۲
G-CSF——روزهای ۳ و ۹ (طبق ثبت کارآزمایی)
طول هر دوره
هر ۱۴ روز
مدت درمان
۶ دوره، سپس سیستکتومی

رژیم کارآزمایی VESPER [۱۹] طبق ثبت ClinicalTrials.gov [۳۵].

شواهد: VESPER (پیامدهای ۵ ساله) (۲۰۲۴)

جمسیتابین-سیس‌پلاتین (GC) نئوادجوانت (VESPER)

MIBC واجد شرایط سیس‌پلاتین پیش از سیستکتومی؛ شیمی‌درمانی مبتنی بر سیس‌پلاتین ادجوانت در pT3/4 یا N+ بدون درمان نئوادجوانت نیز توصیه می‌شودطول هر دوره: هر ۲۱ روز

MIBC واجد شرایط سیس‌پلاتین پیش از سیستکتومی؛ شیمی‌درمانی مبتنی بر سیس‌پلاتین ادجوانت در pT3/4 یا N+ بدون درمان نئوادجوانت نیز توصیه می‌شود

پیش از تجویز: نکات ایمنی مشترک
دارودوزروشزمان تجویز
جمسیتابین۱۲۵۰ میلی‌گرم/مترمربعوریدیروزهای ۱ و ۸
سیس‌پلاتین۷۰ میلی‌گرم/مترمربعوریدیروز ۱
طول هر دوره
هر ۲۱ روز
مدت درمان
۴ دوره، سپس سیستکتومی

دوزها از ثبت کارآزمایی VESPER [۳۵]؛ جایگاه طبق EAU [۵]. در بیمار ناتوان از سیس‌پلاتین، شیمی‌درمانی نئوادجوانت بدون سیس‌پلاتین توصیه نمی‌شود [۵].

شواهد: VESPER (پیامدهای ۵ ساله) (۲۰۲۴)

دوروالوماب + GC پیرامون جراحی (NIAGARA)

MIBC cT2 تا T4a N0/1 M0 واجد شرایط سیس‌پلاتین (کلیرانس کراتینین ≥۴۰ میلی‌لیتر/دقیقه)، ECOG ۰ تا ۱، کاندید سیستکتومی

MIBC cT2 تا T4a N0/1 M0 واجد شرایط سیس‌پلاتین (کلیرانس کراتینین ≥۴۰ میلی‌لیتر/دقیقه)، ECOG ۰ تا ۱، کاندید سیستکتومی

پیش از تجویز: نکات ایمنی مشترک
دارودوزروشزمان تجویز
نئوادجوانت: ۴ دوره ۲۱ روزه
دوروالوماب۱۵۰۰ میلی‌گرموریدیروز ۱
سیس‌پلاتین۷۰ میلی‌گرم/مترمربع (کلیرانس ۴۰ تا کمتر از ۶۰: ۳۵ میلی‌گرم/مترمربع روزهای ۱ و ۸)وریدیروز ۱
جمسیتابین۱۰۰۰ میلی‌گرم/مترمربعوریدیروزهای ۱ و ۸
ادجوانت پس از سیستکتومی
دوروالوماب۱۵۰۰ میلی‌گرم (وزن کمتر از ۳۰ کیلوگرم: ۲۰ میلی‌گرم/کیلوگرم)وریدیهر ۴ هفته، تا ۸ دوره
طول هر دوره
نئوادجوانت هر ۲۱ روز؛ ادجوانت هر ۲۸ روز
مدت درمان
۴ دوره پیش از جراحی + تا ۸ دوره پس از جراحی

طبق برچسب FDA و خلاصه تأیید FDA [۲۷، ۳۸] و کارآزمایی NIAGARA [۸].

شواهد: NIAGARA (۲۰۲۴)

انفورتومب ودوتین + پمبرولیزوماب پیرامون جراحی (EV-304 و KEYNOTE-905)

MIBC (cT2 تا T4a N0 یا T1 تا T4a N1، M0) کاندید سیستکتومی و برداشتن غدد لنفاوی لگنی؛ طبق برچسب FDA هم در بیماران واجد و هم ناتوان از سیس‌پلاتینزمان‌بندی هر دارو در جدول

MIBC (cT2 تا T4a N0 یا T1 تا T4a N1، M0) کاندید سیستکتومی و برداشتن غدد لنفاوی لگنی؛ طبق برچسب FDA هم در بیماران واجد و هم ناتوان از سیس‌پلاتین

پیش از تجویز: نکات ایمنی مشترک
دارودوزروشزمان تجویز
واجد شرایط سیس‌پلاتین (EV-304)
انفورتومب ودوتین۱٫۲۵ میلی‌گرم/کیلوگرم (حداکثر ۱۲۵ میلی‌گرم)وریدی، ۳۰ دقیقهروزهای ۱ و ۸؛ ۴ دوره پیش و ۵ دوره پس از جراحی
پمبرولیزوماب۲۰۰ میلی‌گرم (یا ۴۰۰ میلی‌گرم هر ۶ هفته)وریدی، ۳۰ دقیقهروز ۱؛ ۴ دوز پیش (یا ۲ دوز ۴۰۰) و ۱۳ دوز پس از جراحی (یا ۷ دوز ۴۰۰)
ناتوان از سیس‌پلاتین یا نپذیرنده آن (KEYNOTE-905)
انفورتومب ودوتین۱٫۲۵ میلی‌گرم/کیلوگرم (حداکثر ۱۲۵ میلی‌گرم)وریدی، ۳۰ دقیقهروزهای ۱ و ۸؛ ۳ دوره پیش و ۶ دوره پس از جراحی
پمبرولیزوماب۲۰۰ میلی‌گرموریدی، ۳۰ دقیقهروز ۱؛ ۳ دوز پیش و ۱۴ دوز پس از جراحی (پس از جراحی: یا ۷ دوز ۴۰۰ میلی‌گرم هر ۶ هفته)
برنامه دوره‌ها
هر ۲۱ روز
مدت درمان
کل درمان حدود ۱ سال

طبق برچسب FDA [۲۴، ۲۶] و کارآزمایی‌های KEYNOTE-905 و EV-304 [۹، ۱۰].

شواهد: KEYNOTE-905/EV-303 (۲۰۲۶)، EV-304 (KEYNOTE-B15) (۲۰۲۶)

شیمی‌پرتودرمانی حفظ مثانه: فلوئورواوراسیل + میتومایسین C (BC2001)

MIBC (T2 تا T4a N0 M0) منتخب برای درمان سه‌گانه پس از TURBT حداکثری؛ در BC2001: WHO ۰ تا ۲، GFR بیش از ۲۵ میلی‌لیتر/دقیقه، بدون پرتودرمانی قبلی لگن یا بیماری التهابی روده

MIBC (T2 تا T4a N0 M0) منتخب برای درمان سه‌گانه پس از TURBT حداکثری؛ در BC2001: WHO ۰ تا ۲، GFR بیش از ۲۵ میلی‌لیتر/دقیقه، بدون پرتودرمانی قبلی لگن یا بیماری التهابی روده

پیش از تجویز: نکات ایمنی مشترک
دارودوزروشزمان تجویز
فلوئورواوراسیل۵۰۰ میلی‌گرم/مترمربع در روزانفوزیون وریدی مداومجلسات ۱ تا ۵ و ۱۶ تا ۲۰ پرتودرمانی
میتومایسین C۱۲ میلی‌گرم/مترمربعوریدیروز ۱
پرتودرمانی خارجی مثانهطبق پروتکل مرکزروزانه، ۵ روز در هفتهبه مدت ۴ یا ۶٫۵ هفته
طول هر دوره
یک دوره هم‌زمان با پرتودرمانی
مدت درمان
۴ یا ۶٫۵ هفته

رژیم کارآزمایی BC2001 [۷، ۳۶]؛ دوز کل پرتو در چکیده و ثبت کارآزمایی ذکر نشده است. مترونیدازول هم‌زمان با فلوئورواوراسیل در کارآزمایی ممنوع بود [۳۶].

شواهد: BC2001 (۲۰۱۲)

پیش از تجویز، دوز را با برچسب دارو، آزمایش‌ها و شرایط بیمار تطبیق دهید.

ویژه پزشکان

سرطان مهاجم به عضله (MIBC): پس از سیستکتومی (ادجوانت)

نیولوماب ادجوانت (CheckMate 274)

کارسینوم یوروتلیال مهاجم پرخطر ظرف ۱۲۰ روز پس از جراحی رادیکال: ypT2 تا ypT4a یا ypN+ پس از سیس‌پلاتین نئوادجوانت؛ یا pT3 تا pT4a یا pN+ بدون آن در بیمار ناتوان از سیس‌پلاتین ادجوانت یا نپذیرنده آن

کارسینوم یوروتلیال مهاجم پرخطر ظرف ۱۲۰ روز پس از جراحی رادیکال: ypT2 تا ypT4a یا ypN+ پس از سیس‌پلاتین نئوادجوانت؛ یا pT3 تا pT4a یا pN+ بدون آن در بیمار ناتوان از سیس‌پلاتین ادجوانت یا نپذیرنده آن

پیش از تجویز: نکات ایمنی مشترک
دارودوزروشزمان تجویز
نیولوماب۲۴۰ میلی‌گرم (یا ۴۸۰ میلی‌گرم)وریدی، انفوزیون ۳۰ دقیقه‌ایهر ۲ هفته (۴۸۰ میلی‌گرم: هر ۴ هفته)
طول هر دوره
هر ۱۴ روز (یا ۲۸ روز)
مدت درمان
تا عود یا سمیت، حداکثر ۱ سال

طبق برچسب FDA و کارآزمایی CheckMate 274 [۱۱، ۲۵]. تأیید FDA صرف‌نظر از بیان PD-L1 و تأیید EMA فقط برای PD-L1 سلول توموری ۱٪ یا بیشتر است [۵، ۱۱].

شواهد: CheckMate 274 (۲۰۲۶)، CheckMate 274 (۲۰۲۱)

آتزولیزوماب ادجوانت با هدایت ctDNA (IMvigor011)

MIBC پس از سیستکتومی با ctDNA مثبت (بیماری باقیمانده مولکولی) در آزمون سریالی ۶ هفته تا ۱ سال پس از جراحی با آزمون مجاز FDA؛ در کارآزمایی ypT2 تا T4a/ypN+ پس از نئوادجوانت یا pT2 تا T4a/pN+ بدون آنطول هر دوره: ۱۴، ۲۱ یا ۲۸ روز

MIBC پس از سیستکتومی با ctDNA مثبت (بیماری باقیمانده مولکولی) در آزمون سریالی ۶ هفته تا ۱ سال پس از جراحی با آزمون مجاز FDA؛ در کارآزمایی ypT2 تا T4a/ypN+ پس از نئوادجوانت یا pT2 تا T4a/pN+ بدون آن

پیش از تجویز: نکات ایمنی مشترک
دارودوزروشزمان تجویز
آتزولیزوماب۸۴۰ میلی‌گرم هر ۲ هفته، ۱۲۰۰ میلی‌گرم هر ۳ هفته یا ۱۶۸۰ میلی‌گرم هر ۴ هفتهوریدی؛ نخستین انفوزیون ۶۰ دقیقه، در صورت تحمل بعدی‌ها ۳۰ دقیقهطبق دوز انتخاب‌شده (کارآزمایی: ۱۶۸۰ میلی‌گرم روز ۱ هر ۲۸ روز)
طول هر دوره
۱۴، ۲۱ یا ۲۸ روز
مدت درمان
حداکثر ۱ سال (کارآزمایی: ۱۲ دوره)

طبق برچسب FDA و کارآزمایی IMvigor011 [۱۳، ۳۱].

شواهد: IMvigor011 (۲۰۲۵)

پمبرولیزوماب ادجوانت (AMBASSADOR)

MIUC پرخطر پس از جراحی رادیکال (≥ypT2 یا N+ یا حاشیه مثبت پس از نئوادجوانت؛ یا ≥pT3 یا pN+ در بیمار ناتوان یا نپذیرنده سیس‌پلاتین)؛ این کاربرد در برچسب FDA پمبرولیزوماب نیستطول هر دوره: هر ۲۱ روز

MIUC پرخطر پس از جراحی رادیکال (≥ypT2 یا N+ یا حاشیه مثبت پس از نئوادجوانت؛ یا ≥pT3 یا pN+ در بیمار ناتوان یا نپذیرنده سیس‌پلاتین)؛ این کاربرد در برچسب FDA پمبرولیزوماب نیست

پیش از تجویز: نکات ایمنی مشترک
دارودوزروشزمان تجویز
پمبرولیزوماب۲۰۰ میلی‌گرموریدی، ۳۰ دقیقهروز ۱ هر ۲۱ روز
طول هر دوره
هر ۲۱ روز
مدت درمان
۱ سال (۱۸ دوره) یا تا عود یا سمیت

رژیم کارآزمایی AMBASSADOR [۲۰].

شواهد: AMBASSADOR (۲۰۲۵)

پیش از تجویز، دوز را با برچسب دارو، آزمایش‌ها و شرایط بیمار تطبیق دهید.

ویژه پزشکان

بیماری پیشرفته یا متاستاتیک: خط اول

نیولوماب + جمسیتابین-سیس‌پلاتین (CheckMate 901)

خط اول، واجد شرایط سیس‌پلاتین (GFR ≥۶۰ میلی‌لیتر/دقیقه)، ECOG ۰ تا ۱؛ عود دست‌کم ۱۲ ماه پس از شیمی‌درمانی پیرامون جراحی

خط اول، واجد شرایط سیس‌پلاتین (GFR ≥۶۰ میلی‌لیتر/دقیقه)، ECOG ۰ تا ۱؛ عود دست‌کم ۱۲ ماه پس از شیمی‌درمانی پیرامون جراحی

پیش از تجویز: نکات ایمنی مشترک
دارودوزروشزمان تجویز
ترکیبی: تا ۶ دوره ۲۱ روزه
نیولوماب۳۶۰ میلی‌گرموریدی، ۳۰ دقیقهروز ۱
سیس‌پلاتین۷۰ میلی‌گرم/مترمربعوریدیروز ۱
جمسیتابین۱۰۰۰ میلی‌گرم/مترمربعوریدیروزهای ۱ و ۸
نگهدارنده
نیولوماب۴۸۰ میلی‌گرم (یا ۲۴۰ میلی‌گرم هر ۲ هفته)وریدی، ۳۰ دقیقههر ۴ هفته
طول هر دوره
هر ۲۱ روز، سپس هر ۲۸ روز
مدت درمان
نیولوماب تا پیشرفت، سمیت یا حداکثر ۲ سال از نخستین دوز

طبق برچسب FDA و کارآزمایی [۱۵، ۲۵]. در کارآزمایی، بیمارانی که فقط سیس‌پلاتین را قطع می‌کردند برای باقی دوره‌ها جمسیتابین-کربوپلاتین می‌گرفتند [۱۵].

شواهد: CheckMate 901 (۲۰۲۳)

انفورتومب ودوتین + پمبرولیزوماب (EV-302)

خط اول کارسینوم یوروتلیال پیشرفته موضعی یا متاستاتیک، صرف‌نظر از واجد شرایط بودن برای سیس‌پلاتین؛ در EV-302: ECOG ۰ تا ۲؛ نوروپاتی درجه ۲ یا بالاتر و دیابت کنترل‌نشده (HbA1c ≥۸٪) معیار خروجطول هر دوره: هر ۲۱ روز

خط اول کارسینوم یوروتلیال پیشرفته موضعی یا متاستاتیک، صرف‌نظر از واجد شرایط بودن برای سیس‌پلاتین؛ در EV-302: ECOG ۰ تا ۲؛ نوروپاتی درجه ۲ یا بالاتر و دیابت کنترل‌نشده (HbA1c ≥۸٪) معیار خروج

پیش از تجویز: نکات ایمنی مشترک
دارودوزروشزمان تجویز
انفورتومب ودوتین۱٫۲۵ میلی‌گرم/کیلوگرم (حداکثر ۱۲۵ میلی‌گرم)وریدی، ۳۰ دقیقهروزهای ۱ و ۸
پمبرولیزوماب۲۰۰ میلی‌گرم (یا ۴۰۰ میلی‌گرم هر ۶ هفته)وریدی، ۳۰ دقیقه؛ پس از انفورتومب ودوتینروز ۱
طول هر دوره
هر ۲۱ روز
مدت درمان
انفورتومب ودوتین تا پیشرفت یا سمیت؛ پمبرولیزوماب حداکثر ۲ سال

طبق برچسب FDA و کارآزمایی [۱۴، ۲۲، ۲۴، ۲۶]. در EV-302 انفورتومب ودوتین در ۳۵٪ بیماران به علت عارضه قطع شد (شایع‌ترین علت نوروپاتی محیطی، ۱۵٪) [۲۶].

شواهد: EV-302 (پیگیری ۲٫۵ ساله) (۲۰۲۵)، EV-302 (KEYNOTE-A39) (۲۰۲۴)

جمسیتابین + سیس‌پلاتین یا کربوپلاتین، سپس آولوماب نگهدارنده (JAVELIN Bladder 100)

خط اول شیمی‌درمانی پلاتین‌دار (کربوپلاتین در ناتوانی از سیس‌پلاتین)؛ آولوماب در بیمارانی که پس از ۴ تا ۶ دوره پیشرفت نکرده‌اند (پاسخ یا بیماری پایدار)

خط اول شیمی‌درمانی پلاتین‌دار (کربوپلاتین در ناتوانی از سیس‌پلاتین)؛ آولوماب در بیمارانی که پس از ۴ تا ۶ دوره پیشرفت نکرده‌اند (پاسخ یا بیماری پایدار)

پیش از تجویز: نکات ایمنی مشترک
دارودوزروشزمان تجویز
شیمی‌درمانی: ۴ تا ۶ دوره ۲۱ روزه
جمسیتابین۱۰۰۰ میلی‌گرم/مترمربعوریدیروزهای ۱ و ۸
سیس‌پلاتین یا کربوپلاتینسیس‌پلاتین ۷۰ میلی‌گرم/مترمربع یا کربوپلاتین AUC ۴٫۵ یا ۵وریدیروز ۱
نگهدارنده
آولوماب۸۰۰ میلی‌گرم (در کارآزمایی ۱۰ میلی‌گرم/کیلوگرم)وریدی، ۶۰ دقیقههر ۲ هفته؛ شروع ۴ تا ۱۰ هفته پس از آخرین دوز شیمی‌درمانی
طول هر دوره
شیمی‌درمانی هر ۲۱ روز؛ آولوماب هر ۱۴ روز
مدت درمان
آولوماب تا پیشرفت یا سمیت غیرقابل‌قبول

دوزهای شیمی‌درمانی طبق گروه کنترل EV-302 در برچسب FDA [۲۶]؛ آولوماب طبق برچسب و کارآزمایی [۱۶، ۲۳، ۲۸]. پیش‌دارو آولوماب: آنتی‌هیستامین و استامینوفن پیش از ۴ انفوزیون نخست و سپس در صورت نیاز [۲۸].

شواهد: JAVELIN Bladder 100 (پیگیری ≥۲ ساله) (۲۰۲۳)، JAVELIN Bladder 100 (۲۰۲۰)

پیش از تجویز، دوز را با برچسب دارو، آزمایش‌ها و شرایط بیمار تطبیق دهید.

ویژه پزشکان

بیماری پیشرفته یا متاستاتیک: پس از خط اول

پمبرولیزوماب پس از شیمی‌درمانی پلاتین‌دار (KEYNOTE-045)

پیشرفت پس از شیمی‌درمانی پلاتین‌دار یا عود ظرف ۱۲ ماه پس از پلاتین پیرامون جراحی، بدون ایمنی‌درمانی قبلی؛ ECOG ۰ تا ۲

پیشرفت پس از شیمی‌درمانی پلاتین‌دار یا عود ظرف ۱۲ ماه پس از پلاتین پیرامون جراحی، بدون ایمنی‌درمانی قبلی؛ ECOG ۰ تا ۲

پیش از تجویز: نکات ایمنی مشترک
دارودوزروشزمان تجویز
پمبرولیزوماب۲۰۰ میلی‌گرم (یا ۴۰۰ میلی‌گرم)وریدی، ۳۰ دقیقهروز ۱ هر ۳ هفته (۴۰۰ میلی‌گرم: هر ۶ هفته)
طول هر دوره
هر ۲۱ روز (یا ۴۲ روز)
مدت درمان
تا پیشرفت، سمیت یا حداکثر ۲۴ ماه

طبق برچسب FDA و کارآزمایی KEYNOTE-045 [۱۸، ۲۴].

شواهد: KEYNOTE-045 (۲۰۱۷)

اردافیتینیب (THOR)

تغییرات حساس FGFR3 (آزمون همراه مورد تأیید) پس از دست‌کم یک خط درمان سیستمیک؛ در THOR پس از مهارکننده PD-1/PD-L1؛ ECOG ۰ تا ۲طول هر دوره: پیوسته

تغییرات حساس FGFR3 (آزمون همراه مورد تأیید) پس از دست‌کم یک خط درمان سیستمیک؛ در THOR پس از مهارکننده PD-1/PD-L1؛ ECOG ۰ تا ۲

پیش از تجویز: نکات ایمنی مشترک
دارودوزروشزمان تجویز
اردافیتینیب۸ میلی‌گرم یک بار در روز؛ افزایش به ۹ میلی‌گرم در روز ۱۴ تا ۲۱ اگر فسفات سرم کمتر از ۹٫۰ میلی‌گرم/دسی‌لیتر باشدخوراکی، با یا بدون غذا؛ کامل بلعیده شودهر روز، پیوسته
طول هر دوره
پیوسته
مدت درمان
تا پیشرفت یا سمیت غیرقابل‌قبول

طبق برچسب FDA و کارآزمایی [۱۷، ۲۹]. افزایش دوز به ۹ میلی‌گرم فقط در نبود عارضه چشمی یا عارضه درجه ۲ یا بالاتر؛ فسفات ماهانه پایش شود. معاینه چشم‌پزشکی ماهانه در ۴ ماه نخست، سپس هر ۳ ماه و فوراً در هر علامت بینایی (جداشدگی سروز شبکیه). کاهش دوز: ۹، ۸، ۶، ۵ و ۴ میلی‌گرم [۲۹].

شواهد: THOR (۲۰۲۳)

تراستوزوماب دروکستکان در بیان بالای HER2

تومور جامد متاستاتیک یا غیرقابل‌جراحی با HER2 IHC 3+ پس از درمان سیستمیک قبلی و بدون گزینه رضایت‌بخش دیگر (تأیید تسریع‌شده FDA)؛ EAU در خطوط بعدی مطرح می‌کندطول هر دوره: هر ۲۱ روز

تومور جامد متاستاتیک یا غیرقابل‌جراحی با HER2 IHC 3+ پس از درمان سیستمیک قبلی و بدون گزینه رضایت‌بخش دیگر (تأیید تسریع‌شده FDA)؛ EAU در خطوط بعدی مطرح می‌کند

پیش از تجویز: نکات ایمنی مشترک
دارودوزروشزمان تجویز
تراستوزوماب دروکستکان۵٫۴ میلی‌گرم/کیلوگرموریدیروز ۱ هر ۳ هفته
طول هر دوره
هر ۲۱ روز
مدت درمان
تا پیشرفت یا سمیت غیرقابل‌قبول

طبق برچسب FDA [۳۰]؛ جایگاه طبق EAU [۵]. با تراستوزوماب یا تراستوزوماب امتانسین جایگزین نشود. کسر جهشی بطن چپ پیش از شروع و به‌طور دوره‌ای ارزیابی شود؛ بیماری بینابینی ریه/پنومونیت هشدار جعبه‌ای دارد [۳۰].

پیش از تجویز، دوز را با برچسب دارو، آزمایش‌ها و شرایط بیمار تطبیق دهید.

شواهد علمی

مطالعات کلیدی

۱۸ مورد
کارآزمایی بالینی · فاز ۳

نیولوماب ادجوانت در برابر دارونما برای کارسینوم اوروتلیال مهاجم به عضله پرخطر: نتایج ۵ ساله اثربخشی و ctDNA از مطالعه CheckMate 274

Annals of Oncology · 2026
۲۱٫۹ ماه (فاصله اطمینان ۹۵٪: ۱۸٫۸ تا ۳۶٫۹) با نیولوماب در برابر ۱۱٫۰ ماه (۸٫۳ تا ۱۶٫۶) با دارونمامیانه DFS در همه بیماران تصادفی‌شده
کارآزمایی بالینی · فاز ۳

نیولوماب ادجوانت در برابر دارونما در کارسینوم یوروتلیال مهاجم به عضله

N Engl J Med · 2021
۲۰٫۸ در برابر ۱۰٫۸ ماهمیانه بقای بدون بیماری (قصد درمان)
کارآزمایی بالینی · فاز ۳

متوترکسات، وین‌بلاستین، دوکسوروبیسین و سیس‌پلاتین با دوز فشرده پیرامون جراحی در سرطان مثانه مهاجم به عضله: پیامدهای بقا در ۵ سال در یک مطالعه فاز ۳ تصادفی باز

Lancet Oncol · 2024
۶۶٪ در برابر ۵۷٪بقای کلی ۵ ساله در زیرگروه نئوادجوانت
کارآزمایی بالینی

شیمی‌درمانی نئوادجوانت به‌همراه سیستکتومی در مقایسه با سیستکتومی به‌تنهایی در سرطان مثانه موضعاً پیشرفته

N Engl J Med · 2003
۷۷ ماه با درمان ترکیبی در برابر ۴۶ ماه با جراحی به‌تنهاییمیانه بقا (تحلیل قصد درمان)
کارآزمایی بالینی · فاز ۳

پرتودرمانی با یا بدون شیمی‌درمانی در سرطان مثانه مهاجم به عضله

N Engl J Med · 2012
۶۷٪ در برابر ۵۴٪بقای عاری از بیماری موضعی-ناحیه‌ای در ۲ سال
کارآزمایی بالینی · فاز ۳

پمبرولیزوماب ادجوانت در برابر پیگیری در کارسینوم یوروتلیال مهاجم به عضله

N Engl J Med · 2025
۲۹٫۶ در برابر ۱۴٫۲ ماهمیانه بقای بدون بیماری
کارآزمایی بالینی · فاز ۳

نیولوماب همراه با جمسیتابین-سیس‌پلاتین در کارسینوم یوروتلیال پیشرفته

N Engl J Med · 2023
۲۱٫۷ در برابر ۱۸٫۹ ماهمیانه بقای کلی
کارآزمایی بالینی · فاز ۳

پمبرولیزوماب به‌عنوان درمان خط دوم برای کارسینوم یوروتلیال پیشرفته

N Engl J Med · 2017
۱۰٫۳ در برابر ۷٫۴ ماهمیانه بقای کلی (کل جمعیت)
کارآزمایی بالینی · فاز ۲

تک‌درمانی با پمبرولیزوماب برای درمان سرطان مثانه غیرمهاجم به عضله پرخطر مقاوم به BCG: مطالعه فاز ۲ باز، تک‌گروهی و چندمرکزی

Lancet Oncol · 2021
۴۱٪ (۳۹ از ۹۶)پاسخ کامل در ۳ ماه
کارآزمایی بالینی · فاز ۳

انفورتومب ودوتین همراه پمبرولیزوماب در کارسینوم یوروتلیال پیشرفته موضعی یا متاستاتیک درمان‌نشده: پیگیری میانه ۲٫۵ ساله کارآزمایی فاز ۳

Ann Oncol · 2025
۳۳٫۸ در برابر ۱۵٫۹ ماهمیانه بقای کلی
کارآزمایی بالینی · فاز ۳

درمان نگهدارنده خط اول با آولوماب در کارسینوم یوروتلیال پیشرفته: نتایج کارآزمایی JAVELIN Bladder 100 پس از دست‌کم ۲ سال پیگیری

J Clin Oncol · 2023
نسبت خطر ۰٫۷۶بقای کلی (همه بیماران)
کارآزمایی بالینی · فاز ۳

انفورتومب ودوتین و پمبرولیزوماب پیرامون جراحی در سرطان مثانه

N Engl J Med · 2026
۷۴٫۷٪ در برابر ۳۹٫۴٪بقای بدون رویداد ۲ ساله
کارآزمایی بالینی · فاز ۳

انفورتومب ودوتین و پمبرولیزوماب در سرطان مثانه واجد شرایط سیس‌پلاتین

N Engl J Med · 2026
۷۹٫۴٪ در برابر ۶۶٫۲٪بقای بدون رویداد ۲ ساله
کارآزمایی بالینی · فاز ۳

اردافیتینیب یا شیمی‌درمانی در کارسینوم یوروتلیال پیشرفته موضعی یا متاستاتیک

N Engl J Med · 2023
۱۲٫۱ در برابر ۷٫۸ ماهمیانه بقای کلی
کارآزمایی بالینی · فاز ۳

آتزولیزوماب کمکی هدایت‌شده با ctDNA در سرطان مثانه مهاجم به عضله

N Engl J Med · 2025
۹٫۹ در برابر ۴٫۸ ماهمیانه بقای بدون بیماری
کارآزمایی بالینی · فاز ۳

دوروالوماب پیرامون جراحی همراه با شیمی‌درمانی نئوادجوانت در سرطان مثانه قابل جراحی

N Engl J Med · 2024
۶۷٫۸٪ در برابر ۵۹٫۸٪بقای بدون رویداد ۲۴ ماهه
کارآزمایی بالینی · فاز ۳

انفورتومب ودوتین و پمبرولیزوماب در سرطان یوروتلیال پیشرفته درمان‌نشده

N Engl J Med · 2024
۳۱٫۵ در برابر ۱۶٫۱ ماهمیانه بقای کلی
کارآزمایی بالینی · فاز ۳

درمان نگهدارنده با آولوماب در کارسینوم یوروتلیال پیشرفته یا متاستاتیک

N Engl J Med · 2020
۲۱٫۴ در برابر ۱۴٫۳ ماهمیانه بقای کلی (کل جمعیت)

رهنمودهای بالینی

۲ مورد
رهنمود بالینی

رهنمودهای EAU درباره سرطان مثانه غیرمهاجم به عضله (TaT1 و CIS): خلاصه به‌روزرسانی رهنمودهای ۲۰۲۶

Eur Urol · 2026سیستوسکوپی با یا بدون تأیید با نمونه‌برداری را در بیماران دارای علائم مشکوک به سرطان مثانه انجام دهید؛ سیستوسک…
۱۱توصیه کلیدی با ترجمه فارسی
رهنمود بالینی

رهنمودهای انجمن اروپایی اورولوژی درباره سرطان مثانه مهاجم به عضله و متاستاتیک: خلاصه رهنمودهای ۲۰۲۵

Eur Urol · 2025در صورت واجد شرایط بودن برای شیمی‌درمانی مبتنی بر سیس‌پلاتین، شیمی‌درمانی ترکیبی نئوادجوانت مبتنی بر سیس‌پلاتی…
۸توصیه کلیدی با ترجمه فارسی

راهنماهای کاربردی

منابع علمی

۴۰ منبع
نمایش همه منابع، ۲۳ مورد با خلاصه و ترجمه فارسیبستن فهرست منابع

شماره‌های داخل متن، مانند [۱]، به این منابع اشاره دارند. منابعی که دکمه «خلاصه و ترجمه فارسی» دارند، در کتابخانه شواهد علمی خلاصه و ترجمه شده‌اند.

  1. ۱
    Global cancer statistics 2022: GLOBOCAN estimates of incidence and mortality worldwide for 36 cancers in 185 countriesBray F, Laversanne M, Sung H, Ferlay J, Siegel RL, Soerjomataram I, et al · CA Cancer J Clin · 2024;74:229-263
  2. ۲
    Bladder Cancer: A ReviewLenis AT, Lec PM, Chamie K · JAMA · 2020;324:1980-1991
  3. ۳
    Association between smoking and risk of bladder cancer among men and womenFreedman ND, Silverman DT, Hollenbeck AR, Schatzkin A, Abnet CC · JAMA · 2011;306:737-745
  4. ۴
    EAU Guidelines on Nonmuscle-invasive Bladder Cancer (TaT1 and CIS) - A Summary of the 2026 Guidelines UpdateGontero P, Mariappan P, Pradere B, Rai BP, Liedberg F, Compérat E, et al · Eur Urol · 2026;90:389-412
  5. ۵
    European Association of Urology Guidelines on Muscle-invasive and Metastatic Bladder Cancer: Summary of the 2025 Guidelinesvan der Heijden AG, Bruins HM, Carrion A, Cathomas R, Compérat E, Dimitropoulos K, et al · Eur Urol · 2025;87:582-600
  6. ۶
    Neoadjuvant chemotherapy plus cystectomy compared with cystectomy alone for locally advanced bladder cancerGrossman HB, Natale RB, Tangen CM, Speights VO, Vogelzang NJ, Trump DL, et al · N Engl J Med · 2003;349:859-866
  7. ۷
    Radiotherapy with or without chemotherapy in muscle-invasive bladder cancerJames ND, Hussain SA, Hall E, Jenkins P, Tremlett J, Rawlings C, et al · N Engl J Med · 2012;366:1477-1488
  8. ۸
    Perioperative Durvalumab with Neoadjuvant Chemotherapy in Operable Bladder CancerPowles T, Catto JWF, Galsky MD, Al-Ahmadie H, Meeks JJ, Nishiyama H, et al · N Engl J Med · 2024;391:1773-1786
  9. ۹
    Perioperative Enfortumab Vedotin and Pembrolizumab in Bladder CancerVulsteke C, Adra N, Danchaivijitr P, Sabadash M, Rodriguez-Vida A, Zhang Z, et al · N Engl J Med · 2026;394:1257-1269
  10. ۱۰
    Enfortumab Vedotin and Pembrolizumab in Cisplatin-Eligible Bladder CancerGalsky MD, Valderrama BP, Maruzzo M, Font A, Ciuleanu T, Chatzkel J, et al · N Engl J Med · 2026;395:338-348
  11. ۱۱
    Adjuvant Nivolumab versus Placebo in Muscle-Invasive Urothelial CarcinomaBajorin DF, Witjes JA, Gschwend JE, Schenker M, Valderrama BP, Tomita Y, et al · N Engl J Med · 2021;384:2102-2114
  12. ۱۲
    Adjuvant nivolumab versus placebo for high-risk muscle-invasive urothelial carcinoma: 5-year efficacy and ctDNA results from CheckMate 274Galsky MD, Gschwend JE, Milowsky MI, Schenker M, Valderrama BP, Tomita Y, et al · Ann Oncol · 2026;37:69-78
  13. ۱۳
    ctDNA-Guided Adjuvant Atezolizumab in Muscle-Invasive Bladder CancerPowles T, Kann AG, Castellano D, Gross-Goupil M, Nishiyama H, Bracarda S, et al · N Engl J Med · 2025;393:2395-2408
  14. ۱۴
    Enfortumab Vedotin and Pembrolizumab in Untreated Advanced Urothelial CancerPowles T, Valderrama BP, Gupta S, Bedke J, Kikuchi E, Hoffman-Censits J, et al · N Engl J Med · 2024;390:875-888
  15. ۱۵
    Nivolumab plus Gemcitabine-Cisplatin in Advanced Urothelial Carcinomavan der Heijden MS, Sonpavde G, Powles T, Necchi A, Burotto M, Schenker M, et al · N Engl J Med · 2023;389:1778-1789
  16. ۱۶
    Avelumab Maintenance Therapy for Advanced or Metastatic Urothelial CarcinomaPowles T, Park SH, Voog E, Caserta C, Valderrama BP, Gurney H, et al · N Engl J Med · 2020;383:1218-1230
  17. ۱۷
    Erdafitinib or Chemotherapy in Advanced or Metastatic Urothelial CarcinomaLoriot Y, Matsubara N, Park SH, Huddart RA, Burgess EF, Houede N, et al · N Engl J Med · 2023;389:1961-1971
  18. ۱۸
    Pembrolizumab as Second-Line Therapy for Advanced Urothelial CarcinomaBellmunt J, de Wit R, Vaughn DJ, Fradet Y, Lee JL, Fong L, et al · N Engl J Med · 2017;376:1015-1026
  19. ۱۹
    Perioperative dose-dense methotrexate, vinblastine, doxorubicin, and cisplatin in muscle-invasive bladder cancer (VESPER): survival endpoints at 5 years in an open-label, randomised, phase 3 studyPfister C, Gravis G, Flechon A, Chevreau C, Mahammedi H, Laguerre B, et al · Lancet Oncol · 2024;25:255-264
  20. ۲۰
    Adjuvant Pembrolizumab versus Observation in Muscle-Invasive Urothelial CarcinomaApolo AB, Ballman KV, Sonpavde G, Berg S, Kim WY, Parikh R, et al · N Engl J Med · 2025;392:45-55
  21. ۲۱
    Pembrolizumab monotherapy for the treatment of high-risk non-muscle-invasive bladder cancer unresponsive to BCG (KEYNOTE-057): an open-label, single-arm, multicentre, phase 2 studyBalar AV, Kamat AM, Kulkarni GS, Uchio EM, Boormans JL, Roumiguié M, et al · Lancet Oncol · 2021;22:919-930
  22. ۲۲
    Enfortumab vedotin plus pembrolizumab in untreated locally advanced or metastatic urothelial carcinoma: 2.5-year median follow-up of the phase III EV-302/KEYNOTE-A39 trialPowles TB, Van der Heijden MS, Loriot Y, Bedke J, Valderrama BP, Iyer G, et al · Ann Oncol · 2025;36:1212-1219
  23. ۲۳
    Avelumab First-Line Maintenance for Advanced Urothelial Carcinoma: Results From the JAVELIN Bladder 100 Trial After ≥2 Years of Follow-UpPowles T, Park SH, Caserta C, Valderrama BP, Gurney H, Ullén A, et al · J Clin Oncol · 2023;41:3486-3492
  24. ۲۴
    KEYTRUDA (pembrolizumab) injection, for intravenous use — Prescribing InformationMerck Sharp & Dohme / U.S. Food and Drug Administration · FDA label · 2026
    منبع بازگشت به متن: ۱ ۲ ۳ ۴ ۵ ۶ ۷
  25. ۲۵
    OPDIVO (nivolumab) injection, for intravenous use — Prescribing InformationBristol-Myers Squibb / U.S. Food and Drug Administration · FDA label · 2026
    منبع بازگشت به متن: ۱ ۲ ۳
  26. ۲۶
    PADCEV (enfortumab vedotin-ejfv) for injection, for intravenous use — Prescribing InformationSeagen / U.S. Food and Drug Administration · FDA label · 2026
    منبع بازگشت به متن: ۱ ۲ ۳ ۴ ۵ ۶ ۷ ۸
  27. ۲۷
    IMFINZI (durvalumab) injection, for intravenous use — Prescribing InformationAstraZeneca / U.S. Food and Drug Administration · FDA label · 2026
    منبع بازگشت به متن: ۱ ۲ ۳ ۴ ۵ ۶ ۷ ۸
  28. ۲۸
    BAVENCIO (avelumab) injection, for intravenous use — Prescribing InformationEMD Serono / U.S. Food and Drug Administration · FDA label · 2026
    منبع بازگشت به متن: ۱ ۲ ۳
  29. ۲۹
    BALVERSA (erdafitinib) tablets, for oral use — Prescribing InformationJanssen Products / U.S. Food and Drug Administration · FDA label · 2025
    منبع بازگشت به متن: ۱ ۲
  30. ۳۰
    ENHERTU (fam-trastuzumab deruxtecan-nxki) for injection, for intravenous use — Prescribing InformationDaiichi Sankyo / U.S. Food and Drug Administration · FDA label · 2026
    منبع بازگشت به متن: ۱ ۲
  31. ۳۱
    TECENTRIQ (atezolizumab) injection, for intravenous use — Prescribing InformationGenentech / U.S. Food and Drug Administration · FDA label · 2026
    منبع بازگشت به متن: ۱ ۲ ۳ ۴ ۵
  32. ۳۲
    TICE BCG (BCG live), for intravesical use — Prescribing InformationMerck Sharp & Dohme / U.S. Food and Drug Administration · FDA label · 2026
  33. ۳۳
    Effect of Intravesical Instillation of Gemcitabine vs Saline Immediately Following Resection of Suspected Low-Grade Non-Muscle-Invasive Bladder Cancer on Tumor Recurrence: SWOG S0337 Randomized Clinical TrialMessing EM, Tangen CM, Lerner SP, et al · JAMA · 2018;319:1880-1888
  34. ۳۴
    Maintenance bacillus Calmette-Guerin immunotherapy for recurrent TA, T1 and carcinoma in situ transitional cell carcinoma of the bladder: a randomized Southwest Oncology Group StudyLamm DL, Blumenstein BA, Crissman JD, et al · J Urol · 2000;163:1124-1129
  35. ۳۵
    Gemcitabine-cisplatin versus dose-dense MVAC as perioperative chemotherapy in patients with muscle-invasive bladder cancer (VESPER) — NCT01812369UNICANCER / Association Française d'Urologie · ClinicalTrials.gov · 2013
    منبع بازگشت به متن: ۱ ۲
  36. ۳۶
    Radiation Therapy With or Without Chemotherapy in Treating Patients With Stage II or Stage III Bladder Cancer (BC2001) — NCT00024349Cancer Research UK · ClinicalTrials.gov · 2001
    منبع بازگشت به متن: ۱ ۲
  37. ۳۷
    CISPLATIN for injection, for intravenous use — Prescribing InformationU.S. Food and Drug Administration · FDA label · 2025
  38. ۳۸
    FDA Approval Summary: Durvalumab for the Treatment of Adult Patients with Muscle-Invasive Bladder CancerMirkheshti N, Kpormegbey DE, Weinstock C, et al · Clin Cancer Res · 2026;32:1383-1388
    DOIPubMed بازگشت به متن: ۱ ۲
  39. ۳۹
    Durvalumab in combination with BCG for BCG-naive, high-risk, non-muscle-invasive bladder cancer (POTOMAC): final analysis of a randomised, open-label, phase 3 trialDe Santis M, Palou Redorta J, Nishiyama H, et al · Lancet · 2025;406:2221-2234
    DOIPubMed بازگشت به متن: ۱ ۲ ۳
  40. ۴۰
    FDA approves pembrolizumab with enfortumab vedotin-ejfv for muscle invasive bladder cancerU.S. Food and Drug Administration · FDA · 2025

این مطلب بر پایه منابع علمی معتبر تهیه شده و آخرین بار در ۲۸ مهر ۱۴۰۵ به‌روزرسانی شده است. محتوای این وب‌سایت صرفاً جنبه آموزشی و اطلاع‌رسانی دارد و جایگزین مشاوره، تشخیص یا درمان توسط پزشک متخصص نیست. برای هر تصمیم درمانی با پزشک معالج خود مشورت کنید.