نوع سرطان

سرطان معده

از پیشگیری با درمان هلیکوباکتر تا ایمنی‌درمانی و داروهای هدفمند نوین

به‌روزرسانی: ۲۷ مهر ۱۴۰۵۷ دقیقه مطالعه۳۹ منبع علمی
نمایش برای:

خلاصه نکات کلیدی

  • سرطان معده پنجمین سرطان شایع و پنجمین علت مرگ ناشی از سرطان در جهان است [۱].
  • عفونت با باکتری هلیکوباکتر پیلوری، مصرف زیاد نمک و رژیم کم‌میوه و سبزی از عوامل خطر مهم آن هستند و درمان عفونت هلیکوباکتر می‌تواند خطر را کاهش دهد [۲، ۶].
  • بخش‌هایی از ایران، مانند استان گلستان در شمال کشور، از مناطق پرخطر سرطان معده به شمار می‌روند [۳].
  • تشخیص با آندوسکوپی و نمونه‌برداری انجام می‌شود؛ سرطان‌های بسیار زودرس را گاهی می‌توان فقط با آندوسکوپی برداشت [۲].
  • درمان‌های نوین شامل شیمی‌درمانی پیرامون جراحی (FLOT)، ایمنی‌درمانی (نیولوماب یا پمبرولیزوماب) همراه شیمی‌درمانی و داروهای هدفمند علیه HER2 بقای بیماران را بهبود داده‌اند [۸، ۱۰، ۱۳، ۱۴]؛ داروهای جدیدتری مانند داروی ضد کلودین ۱۸٫۲ نیز به این فهرست افزوده شده‌اند [۱۵].

سرطان معده چیست؟

سرطان معده زمانی ایجاد می‌شود که سلول‌های پوشاننده داخلی معده به‌طور کنترل‌نشده رشد کنند. بیشتر سرطان‌های معده از نوع آدنوکارسینوم هستند که از سلول‌های غده‌ای مخاط معده منشأ می‌گیرند. این بیماری از نظر مولکولی و ظاهری بسیار ناهمگون است و همین تنوع، پایه درمان‌های شخصی‌سازی‌شده امروزی است [۲].

بر اساس برآورد GLOBOCAN برای سال ۲۰۲۴، سرطان معده ۴٫۷٪ از موارد جدید سرطان و ۶٫۶٪ از مرگ‌های ناشی از سرطان در جهان را تشکیل می‌دهد و پنجمین سرطان شایع و پنجمین علت مرگ ناشی از سرطان است [۱].

سرطان معده در ایران

بروز سرطان معده در ایران در هر دو جنس بالاتر از میانگین جهانی گزارش شده و توزیع آن در استان‌های مختلف کشور متفاوت است [۴]. استان گلستان در شمال ایران یکی از مناطق پرخطر است؛ در مطالعه ثبت سرطان این استان (۲۰۰۴ تا ۲۰۱۶)، میزان بروز استانداردشده بر اساس سن در مردان ۲۶٫۹ و در زنان ۱۲٫۲ در هر ۱۰۰ هزار نفر بود [۳]. حدود ۷۰٪ بیماران ایرانی مرد هستند [۴].

علائم و نشانه‌ها

سرطان معده در مراحل اولیه معمولاً علامت مشخصی ندارد یا علائم آن شبیه سوءهاضمه معمولی است. به همین دلیل بسیاری از بیماران در مراحل پیشرفته تشخیص داده می‌شوند [۲]. علائمی که باید جدی گرفته شوند:

  • سوءهاضمه یا درد سردل مداوم، به‌ویژه اگر برای اولین بار پس از ۵۰ سالگی شروع شده باشد
  • سیری زودرس پس از خوردن مقدار کمی غذا
  • کاهش وزن و کاهش اشتهای بی‌دلیل
  • اشکال در بلع یا احساس گیر کردن غذا
  • تهوع و استفراغ مکرر، یا استفراغ خونی
  • مدفوع سیاه و قیری یا کم‌خونی فقر آهن بدون علت مشخص
ویژه بیماران

کی باید با پزشک تماس بگیرم؟

ویژه بیماران
کی باید با پزشک تماس بگیرم؟

سوءهاضمه بسیار شایع است و در بیشتر موارد علت خطرناکی ندارد. اما اگر همراه با کاهش وزن، اشکال در بلع، استفراغ مکرر، مدفوع سیاه یا کم‌خونی باشد، یا با وجود مصرف دارو برطرف نشود، حتماً به پزشک مراجعه کنید تا درباره انجام آندوسکوپی تصمیم بگیرد.

عوامل خطر و پیشگیری

مهم‌ترین عوامل خطر سرطان معده عبارت‌اند از [۲]:

  • عفونت مزمن با هلیکوباکتر پیلوری (Helicobacter pylori)
  • افزایش سن
  • مصرف زیاد نمک و غذاهای شور و نمک‌سود
  • رژیم غذایی کم‌میوه و سبزی

مصرف دخانیات [۲] و سابقه خانوادگی سرطان معده [۶] نیز با خطر بالاتر همراه هستند.

نقش درمان هلیکوباکتر پیلوری

بر اساس اجماع بین‌المللی ماستریخت ششم، عفونت هلیکوباکتر پیلوری یک بیماری عفونی شناخته می‌شود و اصولاً همه افراد مبتلا باید درمان شوند؛ ریشه‌کنی این باکتری یکی از راهبردهای اصلی پیشگیری از سرطان معده است [۵]. در یک کارآزمایی تصادفی در کره جنوبی روی افراد آلوده به هلیکوباکتر که بستگان درجه یک آن‌ها سرطان معده داشتند، درمان ریشه‌کنی خطر سرطان معده را حدود نصف کرد [۶].

ویژه بیماران
چه کاری از دست شما برمی‌آید؟
  • اگر یکی از بستگان درجه یک شما سرطان معده داشته، درباره آزمایش هلیکوباکتر با پزشک صحبت کنید [۶].
  • اگر هلیکوباکتر دارید، دوره درمان را کامل کنید و پس از آن آزمایش تأیید ریشه‌کنی بدهید [۵].
  • مصرف نمک، ترشی‌های شور و غذاهای نمک‌سود را کم کنید و میوه و سبزی تازه بیشتری بخورید [۲].
  • سیگار را ترک کنید.

تشخیص و مرحله‌بندی

مسیر تشخیص سرطان معده

  1. ۱

    آندوسکوپی و نمونه‌برداری

    مشاهده مستقیم مری و معده و برداشتن نمونه از ناحیه مشکوک؛ تشخیص قطعی با بررسی بافت‌شناسی انجام می‌شود [۲].

  2. ۲

    سی‌تی‌اسکن

    سی‌تی‌اسکن قفسه سینه، شکم و لگن برای بررسی انتشار بیماری به غدد لنفاوی، کبد، صفاق و سایر اندام‌ها [۲، ۷].

  3. ۳

    سونوگرافی آندوسکوپیک و PET

    سونوگرافی از درون معده (EUS) برای تعیین عمق نفوذ تومور، به‌ویژه در ضایعات زودرس؛ PET-CT در موارد انتخابی [۲].

  4. ۴

    لاپاروسکوپی تشخیصی

    در بیماری موضعی پیشرفته، بررسی حفره شکم با دوربین برای یافتن انتشار پنهان صفاقی پیش از تصمیم به جراحی [۲، ۷].

  5. ۵

    بررسی نشانگرهای زیستی

    بررسی HER2، وضعیت MSI/dMMR، بیان PD-L1 (امتیاز CPS) و کلودین ۱۸٫۲ برای انتخاب درمان [۷، ۲۱].

  6. ۶

    تصمیم‌گیری در تیم چندتخصصی

    جراح، انکولوژیست، گوارش‌شناس، رادیولوژیست و پاتولوژیست برنامه درمان را با هم تعیین می‌کنند [۷].

نشانگرهای زیستی و درمان هدفمند

نشانگرهای زیستی مهم در سرطان پیشرفته معده
نشانگرمعناپیامد درمانی
HER2 مثبتبیان زیاد پروتئین HER2 روی سلول‌های تومورتراستوزوماب همراه شیمی‌درمانی [۱۰]؛ افزودن پمبرولیزوماب در CPS ≥۱ [۱۱، ۲۱]؛ تراستوزوماب دروکستکان در خط دوم [۱۲]
PD-L1 (امتیاز CPS)میزان بیان PD-L1 روی سلول‌های تومور و ایمنیدر CPS ≥۱، ایمنی‌درمانی (نیولوماب یا پمبرولیزوماب) همراه شیمی‌درمانی در HER2 منفی؛ سود بیشتر در CPS بالاتر [۱۳، ۱۴، ۲۱]
MSI-H / dMMRنقص در سیستم ترمیم DNAایمنی‌درمانی به‌تنهایی یا همراه شیمی‌درمانی [۲۱]
کلودین ۱۸٫۲ (CLDN18.2) مثبتپروتئین سطحی که در سلول‌های سرطانی معده حفظ می‌شوددر تومورهای PD-L1 منفی (CPS <۱)، افزودن زولبتوکسیماب به شیمی‌درمانی؛ در تومورهای PD-L1 مثبت، تصمیم‌گیری مشترک میان این دارو و ایمنی‌درمانی [۱۵، ۱۶، ۲۱]

یک تومور ممکن است هم‌زمان چند نشانگر مثبت داشته باشد؛ انتخاب درمان باید در تیم تخصصی انجام شود.

درمان بر اساس مرحله بیماری

سرطان زودرس معده

درمان اصلی، برداشتن آندوسکوپیک تومور است؛ بدون نیاز به برداشتن معده [۲].

بیماری موضعی قابل جراحی

جراحی برداشتن معده همراه برداشتن غدد لنفاوی D2؛ در مرحله IB و بالاتر، شیمی‌درمانی پیرامون جراحی یا تکمیلی بقا را بهبود می‌دهد [۲].

شیمی‌درمانی پیرامون جراحی

رژیم FLOT (هر ۲ هفته؛ ۴ دوره پیش و ۴ دوره پس از جراحی)، شیمی‌درمانی استاندارد پیرامون جراحی است [۷، ۸]. در کارآزمایی جدیدتر MATTERHORN، افزودن ایمنی‌درمانی با دوروالوماب به FLOT بقای بدون رویداد و بقای کلی را بهبود داد [۹، ۱۹]؛ افزودن پمبرولیزوماب به شیمی‌درمانی پیرامون جراحی بهبود معنی‌دار بقا نشان نداد [۲۰].

بیماری پیشرفته HER2 مثبت

تراستوزوماب همراه شیمی‌درمانی بر پایه پلاتین [۱۰]، و در تومورهای با PD-L1 CPS ≥۱ افزودن پمبرولیزوماب [۱۱، ۱۷، ۲۱].

بیماری پیشرفته HER2 منفی

در تومورهای با PD-L1 CPS ≥۱، شیمی‌درمانی دودارویی بر پایه فلوئوروپیریمیدین و پلاتین همراه ایمنی‌درمانی با نیولوماب یا پمبرولیزوماب؛ سود با افزایش CPS بیشتر است [۱۳، ۱۴، ۲۱]. در تومورهای PD-L1 منفی، شیمی‌درمانی دودارویی درمان پایه است و اگر کلودین ۱۸٫۲ مثبت باشد، افزودن داروی جدیدتر زولبتوکسیماب بقا را بهبود داده است [۱۵، ۱۶، ۲۱].

پس از پیشرفت بیماری (خط دوم)

در تومورهای HER2 مثبت، تراستوزوماب دروکستکان [۱۲]. در تومورهای HER2 منفی، پاکلی‌تاکسل هفتگی همراه راموسیروماب [۲۱، ۲۲]؛ شیمی‌درمانی تک‌دارویی با دوستاکسل یا ایرینوتکان نیز در مقایسه با مراقبت حمایتی تنها، بقا را افزایش می‌دهد [۲۳].

مراقبت حمایتی

حمایت تغذیه‌ای، کنترل درد و علائم و حمایت روانی در تمام مراحل درمان، بخش جدایی‌ناپذیر مراقبت است.

ویژه بیماران

پس از تشخیص چه کنم؟

ویژه بیماران
راهنمای بیمار: مسیر درمان سرطان معده۱ / ۵
۱

قدم اول: آرامش و اطلاعات

تشخیص سرطان معده خبر سختی است، اما درمان‌های این بیماری در سال‌های اخیر پیشرفت زیادی کرده‌اند. لازم نیست همه چیز را در یک روز بفهمید؛ سؤال‌هایتان را یادداشت کنید و همراهی را با خود به ویزیت ببرید.

۲

سؤال‌های مهم از پزشک

  • بیماری من در چه مرحله‌ای است و آیا قابل جراحی است؟
  • نتیجه آزمایش HER2، PD-L1، کلودین ۱۸٫۲ و MSI تومور من چیست؟
  • آیا پیش از جراحی شیمی‌درمانی لازم دارم؟
۳

تغذیه، بخشی از درمان

بسیاری از بیماران پیش و پس از جراحی دچار کاهش وزن می‌شوند. وعده‌های کوچک و مکرر و مشاوره با متخصص تغذیه به حفظ توان بدنی و تحمل بهتر درمان کمک می‌کند.

۴

زندگی پس از جراحی معده

پس از برداشتن بخشی یا تمام معده، بدن به‌تدریج با شرایط جدید سازگار می‌شود. ممکن است برای همیشه به مکمل‌هایی مانند ویتامین B12 نیاز داشته باشید [۷]؛ پیگیری منظم با تیم درمان را فراموش نکنید.

۵

به خانواده هم فکر کنید

بستگان درجه یک بیماران مبتلا به سرطان معده می‌توانند با آزمایش و درمان هلیکوباکتر پیلوری، خطر ابتلای خود را کاهش دهند [۶].

پرسش‌های متداول

آیا هر کسی که هلیکوباکتر دارد به سرطان معده مبتلا می‌شود؟

خیر. بیشتر افراد آلوده هرگز به سرطان معده مبتلا نمی‌شوند، اما این عفونت مهم‌ترین عامل خطر شناخته‌شده است و درمان آن توصیه می‌شود [۲، ۵].

آیا سرطان معده قابل درمان است؟

بله، به‌ویژه اگر زود تشخیص داده شود. سرطان‌های زودرس گاهی تنها با آندوسکوپی درمان می‌شوند و در بیماری موضعی، جراحی همراه شیمی‌درمانی پیرامون جراحی بقای طولانی‌مدت را برای بسیاری از بیماران فراهم می‌کند [۲، ۸].

آیا مصرف داروهای ضداسید علائم سرطان را پنهان می‌کند؟

داروهای ضداسید ممکن است سوءهاضمه را موقتاً بهتر کنند. اگر علائم هشدار مانند کاهش وزن، اشکال در بلع یا کم‌خونی دارید، یا علائم با درمان برطرف نمی‌شود، بهبود موقت نباید باعث تأخیر در انجام آندوسکوپی شود.

ایمنی‌درمانی برای چه بیمارانی مناسب است؟

در سرطان پیشرفته معده، ایمنی‌درمانی همراه شیمی‌درمانی به‌ویژه در تومورهایی با بیان بالاتر PD-L1 مؤثرتر است [۱۳، ۱۴] و در تومورهای MSI-H نیز توصیه می‌شود [۲۱]. در بیماری قابل جراحی، افزودن دوروالوماب به شیمی‌درمانی FLOT بقای بدون رویداد و بقای کلی را بهبود داده است [۹، ۱۹].

ویژه پزشکان

شواهد و پیشرفت‌های اخیر (ویژه پزشکان)

ویژه پزشکان۲ یافته کلیدی · درمان پیرامون جراحی · +۴ بخش دیگر
ویژه پزشکان
۱۵٫۸ ماه
میانه بقای کلی با پمبرولیزوماب + شیمی‌درمانی (HER2 منفی، CPS ≥۱۰)
در برابر ۱۱٫۸ ماه (HR ۰٫۶۴)؛ KEYNOTE-859، پیگیری ۴٫۵ساله [۱۴]
۱۶٪
بقای کلی ۵ساله با نیولوماب + شیمی‌درمانی (HER2 منفی، CPS ≥۵)
در برابر ۶٪ با شیمی‌درمانی تنها (HR ۰٫۷۱)؛ CheckMate 649 [۱۳]
ویژه پزشکان

درمان پیرامون جراحی

در کارآزمایی فاز ۲/۳ FLOT4 روی ۷۱۶ بیمار با آدنوکارسینوم موضعی پیشرفته و قابل جراحی معده یا محل اتصال معده و مری، رژیم FLOT (فلوئورواوراسیل، لکوورین، اگزالی‌پلاتین و دوستاکسل) در مقایسه با ECF/ECX میانه بقای کلی را از ۳۵ به ۵۰ ماه افزایش داد (HR ۰٫۷۷)، بدون افزایش عوارض جدی [۸]. در کارآزمایی فاز ۳ MATTERHORN (۹۴۸ بیمار)، افزودن دوروالوماب (Durvalumab) به FLOT پیرامون جراحی، بقای بدون رویداد دوساله را از ۵۸٫۵٪ به ۶۷٫۴٪ رساند (HR ۰٫۷۱) و پاسخ کامل پاتولوژیک را از ۷٫۲٪ به ۱۹٫۲٪ افزایش داد، بدون تأخیر معنی‌دار در جراحی [۹]؛ در تحلیل نهایی، بقای کلی نیز به‌طور معنی‌دار بهبود یافت (HR ۰٫۷۸؛ فاصله اطمینان ۹۵٪: ۰٫۶۳ تا ۰٫۹۶) [۱۹]. در مقابل، در KEYNOTE-585 افزودن پمبرولیزوماب به شیمی‌درمانی پیرامون جراحی پاسخ کامل پاتولوژیک را افزایش داد، اما در تحلیل نهایی تنها روندی به سمت بقای بدون رویداد طولانی‌تر دیده شد و بقای کلی به‌طور معنی‌دار بهبود نیافت (فاصله اطمینان ۹۵٪ نسبت خطر: ۰٫۷۱ تا ۱٫۰۶) [۲۰].

ویژه پزشکان

ایمنی‌درمانی در بیماری HER2 منفی

در CheckMate 649 (۱۵۸۱ بیمار)، نیولوماب (Nivolumab) همراه شیمی‌درمانی در بیماران با PD-L1 CPS ≥۵ بقای کلی را بهبود داد و این سود در پیگیری حداقل ۵ساله پایدار ماند (HR ۰٫۷۱؛ بقای کلی ۵ساله ۱۶٪ در برابر ۶٪)؛ سود بقا در CPS ≥۱ و در کل بیماران نیز حفظ شد [۱۳]. در KEYNOTE-859 (۱۵۷۹ بیمار؛ میانه پیگیری ۴٫۵ سال)، پمبرولیزوماب همراه شیمی‌درمانی میانه بقای کلی را در کل جمعیت از ۱۱٫۵ به ۱۲٫۹ ماه (HR ۰٫۷۸)، در CPS ≥۱ از ۱۱٫۴ به ۱۳٫۰ ماه (HR ۰٫۷۴) و در CPS ≥۱۰ از ۱۱٫۸ به ۱۵٫۸ ماه (HR ۰٫۶۴) افزایش داد؛ یعنی میزان سود با افزایش بیان PD-L1 بیشتر می‌شود [۱۴].

ویژه پزشکان

کلودین ۱۸٫۲: هدف درمانی جدید

زولبتوکسیماب (Zolbetuximab)، آنتی‌بادی مونوکلونال علیه CLDN18.2، در دو کارآزمایی فاز ۳ در بیماران HER2 منفی و CLDN18.2 مثبت سود بقا نشان داد. در SPOTLIGHT (همراه mFOLFOX6)، میانه PFS به ۱۰٫۶۱ در برابر ۸٫۶۷ ماه رسید و خطر مرگ کاهش یافت (HR ۰٫۷۵) [۱۵]. در GLOW (همراه CAPOX)، میانه بقای کلی ۱۴٫۳۹ در برابر ۱۲٫۱۶ ماه بود (HR ۰٫۷۷۱) [۱۶]. تهوع و استفراغ شایع‌ترین عوارض شدید زولبتوکسیماب بودند [۱۵]. رهنمود ASCO این دارو را برای تومورهای CLDN18.2 مثبت با PD-L1 کمتر از ۱ توصیه می‌کند و برای تومورهایی که هم PD-L1 و هم CLDN18.2 مثبت دارند، تصمیم‌گیری مشترک را پیشنهاد می‌کند [۲۱]. در رهنمود NCCN، در بیماری HER2 منفی و CLDN18.2 مثبت، زولبتوکسیماب همراه شیمی‌درمانی بر پایه فلوئوروپیریمیدین و اگزالی‌پلاتین گزینه ترجیحی رده ۱ است [۱۸].

ویژه پزشکان

بیماری HER2 مثبت

کارآزمایی ToGA با افزودن تراستوزوماب (Trastuzumab) به شیمی‌درمانی، میانه بقای کلی را از ۱۱٫۱ به ۱۳٫۸ ماه افزایش داد (HR ۰٫۷۴) [۱۰]. در KEYNOTE-811، افزودن پمبرولیزوماب (Pembrolizumab) به تراستوزوماب و شیمی‌درمانی، میانه بقای بدون پیشرفت را از ۸٫۱ به ۱۰٫۰ ماه رساند (HR ۰٫۷۲) و سود آن به‌ویژه در تومورهای با PD-L1 CPS ≥۱ دیده شد [۱۱]. در تحلیل نهایی با میانه پیگیری ۵۰٫۲ ماه، بقای کلی نیز به‌طور معنی‌دار بهبود یافت (میانه ۲۰٫۰ در برابر ۱۶٫۸ ماه؛ HR ۰٫۸۰) و در بیماران با CPS ≥۱ میانه بقا ۲۰٫۱ در برابر ۱۵٫۷ ماه بود (HR ۰٫۷۹) [۱۷]. در رهنمود NCCN (نسخه ۲٫۲۰۲۵)، در بیماری پیشرفته HER2 مثبت با PD-L1 CPS ≥۱، پمبرولیزوماب همراه تراستوزوماب و شیمی‌درمانی گزینه ترجیحی رده ۱ است [۱۸]. در خط دوم، کارآزمایی فاز ۳ DESTINY-Gastric04 نشان داد تراستوزوماب دروکستکان (Trastuzumab deruxtecan) در مقایسه با راموسیروماب (Ramucirumab) + پاکلی‌تاکسل، بقای کلی را بهبود می‌دهد (میانه ۱۴٫۷ در برابر ۱۱٫۴ ماه؛ HR ۰٫۷۰)؛ بیماری بینابینی ریه در ۱۳٫۹٪ بیماران رخ داد که بیشتر خفیف بود [۱۲]. در رهنمود NCCN، در خط دوم بیماری HER2 مثبت پس از پیشرفت با رژیم حاوی تراستوزوماب، تراستوزوماب دروکستکان گزینه ترجیحی (رده 2A) است [۱۸].

ویژه پزشکان

خط دوم در بیماری HER2 منفی

در RAINBOW (۶۶۵ بیمار)، افزودن راموسیروماب به پاکلی‌تاکسل هفتگی پس از پیشرفت با شیمی‌درمانی خط اول، میانه بقای کلی را از ۷٫۴ به ۹٫۶ ماه رساند (HR ۰٫۸۰۷) [۲۲]. در یک کارآزمایی فاز ۳ دیگر، شیمی‌درمانی تک‌دارویی با دوستاکسل یا ایرینوتکان در مقایسه با مراقبت حمایتی تنها، میانه بقا را از ۳٫۸ به ۵٫۳ ماه افزایش داد (HR ۰٫۶۵۷) [۲۳].

ویژه پزشکان

رژیم‌های درمانی و دوز (ویژه پزشکان)

فهرست رژیم‌های درمانی و دوز۱۱ رژیم
ویژه پزشکان
نکات ایمنی مشترک
  • کمبود DPD: پیش از شروع فلوئورواوراسیل یا کپسیتابین، بررسی واریانت‌های ژن DPYD توصیه می‌شود (مگر درمان فوری لازم باشد)؛ در واریانت‌های منجر به کمبود کامل DPD از مصرف خودداری شود [۳۳، ۳۴].
  • کپسیتابین و کلیه: در CrCl ۳۰ تا ۵۰ میلی‌لیتر در دقیقه (کاکرافت-گالت) دوز ۲۵٪ کاهش یابد؛ در CrCl کمتر از ۳۰ دوزی تعیین نشده است. مصرف هم‌زمان با وارفارین خطر خونریزی دارد و INR باید پایش شود [۳۳].
  • اگزالی‌پلاتین: نوروپاتی حاد حسی که با سرما تشدید می‌شود و نوروپاتی پایدار؛ در CrCl کمتر از ۳۰ دوز به ۶۵ میلی‌گرم/مترمربع کاهش یابد [۳۷].
  • سیس‌پلاتین: سمیت کلیوی وابسته به دوز و تجمعی؛ هیدراتاسیون وریدی برای کاهش آن به کار می‌رود و دوز بعدی تنها پس از بازگشت عملکرد کلیه به حد طبیعی داده شود؛ سمیت شنوایی تجمعی است و ادیومتری پیش از شروع و پیش از هر دوز توصیه می‌شود [۳۵].
  • دوستاکسل (FLOT و دوستاکسل تک‌دارویی): برچسب دوستاکسل پیش‌دارو با کورتیکواستروئید خوراکی (مانند دگزامتازون ۱۶ میلی‌گرم در روز، ۸ میلی‌گرم دو بار در روز، به مدت ۳ روز از یک روز پیش از تزریق) را برای کاهش احتباس مایع و واکنش حساسیتی توصیه می‌کند؛ دوستاکسل با نوتروفیل کمتر از ۱۵۰۰ در میکرولیتر، بیلی‌روبین بالاتر از حد طبیعی، یا AST/ALT بیش از ۱٫۵ برابر همراه با آلکالن فسفاتاز بیش از ۲٫۵ برابر حد طبیعی تجویز نشود [۳۶].
  • تراستوزوماب: اندازه‌گیری LVEF پیش از شروع و هر ۳ ماه در طول درمان؛ در کاهش مطلق ۱۶٪ یا بیشتر LVEF، یا LVEF کمتر از حد طبیعی همراه با کاهش مطلق ۱۰٪ یا بیشتر، تراستوزوماب قطع موقت شود [۲۶].
  • نیولوماب، پمبرولیزوماب و دوروالوماب: پایش آنزیم‌های کبدی، کراتینین و عملکرد تیروئید پیش از شروع و به‌طور دوره‌ای؛ در عوارض ایمنی شدید (درجه ۳) دارو قطع موقت و در عوارض تهدیدکننده حیات (درجه ۴) قطع دائم می‌شود و کاهش دوز توصیه نمی‌شود [۲۴، ۲۵، ۲۸].
ویژه پزشکانبیماری موضعی قابل جراحی: درمان پیرامون جراحی و تکمیلی، ۳ رژیم · بیماری پیشرفته یا متاستاتیک، خط اول: HER2 منفی، ۳ رژیم · +۲ بخش دیگر
ویژه پزشکان

بیماری موضعی قابل جراحی: درمان پیرامون جراحی و تکمیلی

FLOT پیرامون جراحی (کارآزمایی FLOT4)

آدنوکارسینوم معده یا محل اتصال معده و مری قابل جراحی، مرحله بالینی cT2 یا بالاتر و/یا cN+، بدون متاستاز دوردستطول هر دوره: هر ۱۴ روز

آدنوکارسینوم معده یا محل اتصال معده و مری قابل جراحی، مرحله بالینی cT2 یا بالاتر و/یا cN+، بدون متاستاز دوردست

پیش از تجویز: نکات ایمنی مشترک
دارودوزروشزمان تجویز
دوستاکسل۵۰ میلی‌گرم/مترمربعوریدیروز ۱
اگزالی‌پلاتین۸۵ میلی‌گرم/مترمربعوریدیروز ۱
لکوورین۲۰۰ میلی‌گرم/مترمربعوریدیروز ۱
فلوئورواوراسیل۲۶۰۰ میلی‌گرم/مترمربعوریدی، انفوزیون ۲۴ ساعتهروز ۱
طول هر دوره
هر ۱۴ روز
مدت درمان
۴ دوره پیش از جراحی و ۴ دوره پس از جراحی (در مجموع ۸ دوره)

دوزها مطابق کارآزمایی FLOT4 [۸].

شواهد: FLOT4 (۲۰۱۹)

دوروالوماب + FLOT (کارآزمایی MATTERHORN)

آدنوکارسینوم معده یا محل اتصال معده و مری قابل جراحی، مرحله II تا IVA (AJCC ویرایش ۸)، ECOG ۰ تا ۱، بدون بیماری خودایمنی فعال

آدنوکارسینوم معده یا محل اتصال معده و مری قابل جراحی، مرحله II تا IVA (AJCC ویرایش ۸)، ECOG ۰ تا ۱، بدون بیماری خودایمنی فعال

پیش از تجویز: نکات ایمنی مشترک
دارودوزروشزمان تجویز
پیش از جراحی: ۲ دوره
دوروالوماب۱۵۰۰ میلی‌گرم (وزن کمتر از ۳۰ کیلوگرم: ۲۰ میلی‌گرم/کیلوگرم)وریدیروز ۱
FLOTدوزهای استاندارد FLOT (ردیف بالا)وریدیروز ۱ و ۱۵
پس از جراحی: ۲ دوره
دوروالوماب۱۵۰۰ میلی‌گرم (وزن کمتر از ۳۰ کیلوگرم: ۲۰ میلی‌گرم/کیلوگرم)وریدیروز ۱
FLOTدوزهای استاندارد FLOT (ردیف بالا)وریدیروز ۱ و ۱۵
نگهدارنده: تا ۱۰ دوره
دوروالوماب۱۵۰۰ میلی‌گرم (وزن کمتر از ۳۰ کیلوگرم: ۲۰ میلی‌گرم/کیلوگرم)وریدیروز ۱
طول هر دوره
هر ۲۸ روز (FLOT هر ۱۴ روز، یعنی روز ۱ و ۱۵ هر دوره)
مدت درمان
۲ دوره پیش از جراحی؛ پس از جراحی ۲ دوره همراه FLOT و سپس دوروالوماب تک‌دارویی تا ۱۰ دوره (در مجموع حداکثر ۱۲ دوره پس از جراحی)

دوز و برنامه دوروالوماب از برچسب FDA [۲۸]؛ در کارآزمایی MATTERHORN بقای بدون رویداد و بقای کلی بهبود یافت [۹، ۱۹]. دوز تک‌تک اجزای FLOT در برچسب و چکیده‌ها جداگانه ذکر نشده و دوزهای استاندارد FLOT4 مبنا هستند [۸].

شواهد: MATTERHORN (۲۰۲۶)، KEYNOTE-585 / MATTERHORN (۲۰۲۵)، FLOT4 (۲۰۱۹)

CAPOX تکمیلی (کارآزمایی CLASSIC)

پس از گاسترکتومی D2 با هدف درمان قطعی در مرحله II تا IIIB، در بیمارانی که شیمی‌درمانی پیش از جراحی نگرفته‌اندطول هر دوره: هر ۲۱ روز

پس از گاسترکتومی D2 با هدف درمان قطعی در مرحله II تا IIIB، در بیمارانی که شیمی‌درمانی پیش از جراحی نگرفته‌اند

پیش از تجویز: نکات ایمنی مشترک
دارودوزروشزمان تجویز
اگزالی‌پلاتین۱۳۰ میلی‌گرم/مترمربعوریدیروز ۱
کپسیتابین۱۰۰۰ میلی‌گرم/مترمربع دو بار در روزخوراکیروز ۱ تا ۱۴
طول هر دوره
هر ۲۱ روز
مدت درمان
۸ دوره (۶ ماه)

در CLASSIC، بقای بدون بیماری ۳ساله ۷۴٪ در برابر ۵۹٪ با جراحی تنها بود (HR ۰٫۵۶)؛ عوارض درجه ۳ یا ۴ در ۵۶٪ بیماران گروه شیمی‌درمانی رخ داد [۳۲].

دوزها مطابق پروتکل کارآزمایی، رهنمود یا برچسب رسمی دارو (منبع در یادداشت هر رژیم) است. پیش از تجویز، شمارش سلول‌های خون، عملکرد کلیه و کبد، تداخلات دارویی و شرایط بیمار را بررسی کنید و دوز را بر اساس برچسب دارو تعدیل کنید.

ویژه پزشکان

بیماری پیشرفته یا متاستاتیک، خط اول: HER2 منفی

نیولوماب + CAPOX یا mFOLFOX6 (کارآزمایی CheckMate 649)

آدنوکارسینوم پیشرفته یا متاستاتیک معده، محل اتصال یا مری، HER2 منفی؛ برچسب FDA: PD-L1 CPS ≥۱ (بیشترین سود در CPS ≥۵)

آدنوکارسینوم پیشرفته یا متاستاتیک معده، محل اتصال یا مری، HER2 منفی؛ برچسب FDA: PD-L1 CPS ≥۱ (بیشترین سود در CPS ≥۵)

پیش از تجویز: نکات ایمنی مشترک
دارودوزروشزمان تجویز
رژیم ۳ هفته‌ای (CAPOX)
نیولوماب۳۶۰ میلی‌گرموریدی (۳۰ دقیقه)روز ۱
اگزالی‌پلاتین۱۳۰ میلی‌گرم/مترمربعوریدیروز ۱
کپسیتابین۱۰۰۰ میلی‌گرم/مترمربع دو بار در روزخوراکیروز ۱ تا ۱۴
یا رژیم ۲ هفته‌ای (FOLFOX)
نیولوماب۲۴۰ میلی‌گرموریدی (۳۰ دقیقه)روز ۱
اگزالی‌پلاتین۸۵ میلی‌گرم/مترمربعوریدیروز ۱
لکوورین۴۰۰ میلی‌گرم/مترمربعوریدیروز ۱
فلوئورواوراسیل۴۰۰ میلی‌گرم/مترمربعوریدی (بولوس)روز ۱
فلوئورواوراسیل۱۲۰۰ میلی‌گرم/مترمربع در روز (انفوزیون مداوم)وریدی، انفوزیون مداومروز ۱ تا ۲
طول هر دوره
هر ۲۱ روز (CAPOX) یا هر ۱۴ روز (FOLFOX)
مدت درمان
تا پیشرفت بیماری یا سمیت غیرقابل‌قبول؛ نیولوماب حداکثر ۲ سال

دوز نیولوماب از برچسب FDA [۲۴] و دوز شیمی‌درمانی از مقاله اصلی CheckMate 649 [۳۱]. اگر شیمی‌درمانی قطع شود، نیولوماب تک‌دارویی (۲۴۰ میلی‌گرم هر ۲ هفته، ۳۶۰ میلی‌گرم هر ۳ هفته یا ۴۸۰ میلی‌گرم هر ۴ هفته) تا ۲ سال از شروع درمان ادامه می‌یابد [۲۴]. همین دو رژیم شیمی‌درمانی بدون ایمنی‌درمانی، درمان پایه تومورهای بدون نشانگر قابل هدف (از جمله PD-L1 کمتر از ۱) است [۲۱].

شواهد: CheckMate 649 (۲۰۲۶)، CheckMate 649 (۲۰۲۱)

پمبرولیزوماب + FP یا CAPOX (کارآزمایی KEYNOTE-859)

آدنوکارسینوم پیشرفته یا متاستاتیک معده یا محل اتصال، HER2 منفی؛ برچسب FDA: PD-L1 CPS ≥۱ (سود بیشتر در CPS ≥۱۰)طول هر دوره: هر ۲۱ روز

آدنوکارسینوم پیشرفته یا متاستاتیک معده یا محل اتصال، HER2 منفی؛ برچسب FDA: PD-L1 CPS ≥۱ (سود بیشتر در CPS ≥۱۰)

پیش از تجویز: نکات ایمنی مشترک
دارودوزروشزمان تجویز
پمبرولیزوماب۲۰۰ میلی‌گرم (یا ۴۰۰ میلی‌گرم هر ۶ هفته)وریدی (۳۰ دقیقه)، پیش از شیمی‌درمانیروز ۱
FP
سیس‌پلاتین۸۰ میلی‌گرم/مترمربعوریدیروز ۱
فلوئورواوراسیل۸۰۰ میلی‌گرم/مترمربع در روزوریدی، انفوزیون مداومروز ۱ تا ۵
یا CAPOX
اگزالی‌پلاتین۱۳۰ میلی‌گرم/مترمربعوریدیروز ۱
کپسیتابین۱۰۰۰ میلی‌گرم/مترمربع دو بار در روزخوراکیروز ۱ تا ۱۴
طول هر دوره
هر ۲۱ روز
مدت درمان
پمبرولیزوماب تا پیشرفت، سمیت غیرقابل‌قبول یا حداکثر ۲۴ ماه (حداکثر ۳۵ دوره)؛ پلاتین ۶ دوره یا بیشتر طبق رهنمودهای محلی

دوزها از برچسب FDA و مقاله KEYNOTE-859 [۲۵، ۱۴].

شواهد: KEYNOTE-859 (۲۰۲۶)، KEYNOTE-859 (۲۰۲۳)

زولبتوکسیماب + mFOLFOX6 یا CAPOX (کارآزمایی‌های SPOTLIGHT و GLOW)

آدنوکارسینوم پیشرفته یا متاستاتیک معده یا محل اتصال، HER2 منفی و CLDN18.2 مثبت (رنگ‌پذیری غشایی متوسط تا شدید CLDN18 در ۷۵٪ یا بیشتر سلول‌های تومور)؛ به‌ویژه در PD-L1 CPS کمتر از ۱

آدنوکارسینوم پیشرفته یا متاستاتیک معده یا محل اتصال، HER2 منفی و CLDN18.2 مثبت (رنگ‌پذیری غشایی متوسط تا شدید CLDN18 در ۷۵٪ یا بیشتر سلول‌های تومور)؛ به‌ویژه در PD-L1 CPS کمتر از ۱

پیش از تجویز: نکات ایمنی مشترک
دارودوزروشزمان تجویز
زولبتوکسیمابدوز اول ۸۰۰ میلی‌گرم/مترمربع؛ سپس ۶۰۰ میلی‌گرم/مترمربع هر ۳ هفته یا ۴۰۰ میلی‌گرم/مترمربع هر ۲ هفتهوریدی، پیش از شیمی‌درمانی (نه بولوس)روز ۱
mFOLFOX6 (دوره ۴۲ روزه، تا ۱۲ نوبت)
اگزالی‌پلاتین۸۵ میلی‌گرم/مترمربعوریدیروز ۱، ۱۵ و ۲۹
لکوورین۴۰۰ میلی‌گرم/مترمربعوریدیروز ۱، ۱۵ و ۲۹
فلوئورواوراسیل۴۰۰ میلی‌گرم/مترمربع بولوس، سپس ۲۴۰۰ میلی‌گرم/مترمربع انفوزیون مداوموریدیروز ۱، ۱۵ و ۲۹
یا CAPOX (دوره ۲۱ روزه، تا ۸ دوره)
اگزالی‌پلاتین۱۳۰ میلی‌گرم/مترمربعوریدیروز ۱
کپسیتابین۱۰۰۰ میلی‌گرم/مترمربع دو بار در روزخوراکیروز ۱ تا ۱۴
طول هر دوره
mFOLFOX6 هر ۱۴ روز (روز ۱، ۱۵ و ۲۹ دوره ۴۲ روزه) یا CAPOX هر ۲۱ روز
مدت درمان
زولبتوکسیماب تا پیشرفت یا سمیت غیرقابل‌قبول؛ پس از اتمام نوبت‌های اگزالی‌پلاتین، ادامه فلوئوروپیریمیدین (و لکوورین) به صلاحدید پزشک

دوزها از برچسب FDA زولبتوکسیماب (شرح SPOTLIGHT و GLOW) [۲۹، ۱۵، ۱۶]. پیش از هر تزریق، پیش‌دارو با ترکیب داروهای ضدتهوع (مانند آنتاگونیست NK-1 و/یا 5-HT3) لازم است و تهوع یا استفراغ موجود پیش از تزریق اول باید به درجه ۱ یا کمتر برسد. هر انفوزیون با سرعت آهسته در ۳۰ تا ۶۰ دقیقه اول شروع می‌شود (دوز اول ۱۰۰ و سپس ۲۰۰ تا ۲۶۵ میلی‌گرم/مترمربع در ساعت). کاهش دوز توصیه نمی‌شود؛ عوارض با کاهش سرعت یا توقف انفوزیون مدیریت می‌شوند و در واکنش درجه ۴ یا آنافیلاکسی دارو قطع دائم می‌شود [۲۹].

شواهد: SPOTLIGHT (۲۰۲۳)، GLOW (۲۰۲۳)، GLOW (۲۰۲۳)

پیش از تجویز، دوز را با برچسب دارو، آزمایش‌ها و شرایط بیمار تطبیق دهید.

ویژه پزشکان

بیماری پیشرفته یا متاستاتیک، خط اول: HER2 مثبت

تراستوزوماب + سیس‌پلاتین + فلوئوروپیریمیدین (کارآزمایی ToGA)

آدنوکارسینوم پیشرفته یا متاستاتیک معده یا محل اتصال، HER2 مثبت (IHC 3+ یا تکثیر ژن در FISH)، با عملکرد قلبی مناسب (در کارآزمایی LVEF بیش از ۵۰٪)طول هر دوره: هر ۲۱ روز

آدنوکارسینوم پیشرفته یا متاستاتیک معده یا محل اتصال، HER2 مثبت (IHC 3+ یا تکثیر ژن در FISH)، با عملکرد قلبی مناسب (در کارآزمایی LVEF بیش از ۵۰٪)

پیش از تجویز: نکات ایمنی مشترک
دارودوزروشزمان تجویز
تراستوزومابدوز اول ۸ میلی‌گرم/کیلوگرم (انفوزیون ۹۰ دقیقه)، سپس ۶ میلی‌گرم/کیلوگرم (۳۰ تا ۹۰ دقیقه)وریدیروز ۱
سیس‌پلاتین۸۰ میلی‌گرم/مترمربعوریدی (انفوزیون ۲ ساعته)روز ۱
کپسیتابین۱۰۰۰ میلی‌گرم/مترمربع دو بار در روزخوراکیروز ۱ تا ۱۴
یا فلوئورواوراسیل (به‌جای کپسیتابین)۸۰۰ میلی‌گرم/مترمربع در روزوریدی، انفوزیون مداومروز ۱ تا ۵
طول هر دوره
هر ۲۱ روز
مدت درمان
شیمی‌درمانی ۶ دوره؛ تراستوزوماب تا پیشرفت بیماری

دوزها از برچسب FDA تراستوزوماب (شرح کارآزمایی ToGA) [۲۶، ۱۰]. در تومورهای با PD-L1 CPS ≥۱، افزودن پمبرولیزوماب (ردیف بعد) توصیه می‌شود [۲۱].

شواهد: ToGA (۲۰۱۰)

پمبرولیزوماب + تراستوزوماب + شیمی‌درمانی (کارآزمایی KEYNOTE-811)

آدنوکارسینوم پیشرفته یا متاستاتیک معده یا محل اتصال، HER2 مثبت؛ برچسب FDA: PD-L1 CPS ≥۱طول هر دوره: هر ۲۱ روز

آدنوکارسینوم پیشرفته یا متاستاتیک معده یا محل اتصال، HER2 مثبت؛ برچسب FDA: PD-L1 CPS ≥۱

پیش از تجویز: نکات ایمنی مشترک
دارودوزروشزمان تجویز
پمبرولیزوماب۲۰۰ میلی‌گرم (یا ۴۰۰ میلی‌گرم هر ۶ هفته)وریدی (۳۰ دقیقه)، پیش از تراستوزوماب و شیمی‌درمانیروز ۱
تراستوزومابدوز اول ۸ میلی‌گرم/کیلوگرم، سپس ۶ میلی‌گرم/کیلوگرموریدیروز ۱
FP
سیس‌پلاتین۸۰ میلی‌گرم/مترمربع (حداکثر ۶ دوره)وریدیروز ۱
فلوئورواوراسیل۸۰۰ میلی‌گرم/مترمربع در روزوریدی، انفوزیون مداومروز ۱ تا ۵
یا CAPOX
اگزالی‌پلاتین۱۳۰ میلی‌گرم/مترمربع (حداکثر ۶ تا ۸ دوره)وریدیروز ۱
کپسیتابین۱۰۰۰ میلی‌گرم/مترمربع دو بار در روزخوراکیروز ۱ تا ۱۴
طول هر دوره
هر ۲۱ روز
مدت درمان
پمبرولیزوماب تا پیشرفت، سمیت غیرقابل‌قبول یا حداکثر ۲۴ ماه؛ تراستوزوماب تا پیشرفت بیماری

دوزها از برچسب FDA پمبرولیزوماب (شرح کارآزمایی KEYNOTE-811) [۲۵، ۱۱].

شواهد: KEYNOTE-811 (۲۰۲۳)

پیش از تجویز، دوز را با برچسب دارو، آزمایش‌ها و شرایط بیمار تطبیق دهید.

ویژه پزشکان

پس از پیشرفت بیماری: خط دوم و بعد

راموسیروماب + پاکلی‌تاکسل هفتگی (کارآزمایی RAINBOW)

آدنوکارسینوم پیشرفته معده یا محل اتصال با پیشرفت حین یا تا ۴ ماه پس از شیمی‌درمانی خط اول (پلاتین + فلوئوروپیریمیدین)طول هر دوره: هر ۲۸ روز

آدنوکارسینوم پیشرفته معده یا محل اتصال با پیشرفت حین یا تا ۴ ماه پس از شیمی‌درمانی خط اول (پلاتین + فلوئوروپیریمیدین)

پیش از تجویز: نکات ایمنی مشترک
دارودوزروشزمان تجویز
راموسیروماب۸ میلی‌گرم/کیلوگرموریدی (۶۰ دقیقه؛ در صورت تحمل، نوبت‌های بعد ۳۰ دقیقه)، پیش از پاکلی‌تاکسلروز ۱ و ۱۵
پاکلی‌تاکسل۸۰ میلی‌گرم/مترمربعوریدیروز ۱، ۸ و ۱۵
طول هر دوره
هر ۲۸ روز
مدت درمان
تا پیشرفت بیماری یا سمیت غیرقابل‌قبول

دوزها از کارآزمایی RAINBOW [۲۲] و برچسب FDA راموسیروماب [۳۰]. پیش از هر تزریق راموسیروماب، آنتی‌هیستامین H1 وریدی (مانند دیفن‌هیدرامین) لازم است [۳۰]؛ پیش‌دارو برای پاکلی‌تاکسل (کورتیکواستروئید، دیفن‌هیدرامین و آنتاگونیست H2) طبق برچسب [۳۸]. پایش فشار خون و پروتئین ادرار: در پروتئین ادرار ۲ گرم یا بیشتر در ۲۴ ساعت، راموسیروماب تا کمتر از ۲ گرم قطع و سپس با ۶ میلی‌گرم/کیلوگرم ادامه یابد؛ در بیش از ۳ گرم در ۲۴ ساعت یا سندرم نفروتیک قطع دائم شود. در خونریزی شدید، سوراخ‌شدگی دستگاه گوارش یا رویداد ترومبوآمبولی شریانی قطع دائم؛ ۲۸ روز پیش از جراحی انتخابی قطع شود [۳۰]. در RAINBOW نوتروپنی درجه ۳ یا بالاتر ۴۱٪ و پرفشاری خون ۱۴٪ بود [۲۲].

شواهد: RAINBOW (۲۰۱۴)

تراستوزوماب دروکستکان (کارآزمایی DESTINY-Gastric04)

آدنوکارسینوم پیشرفته یا متاستاتیک معده یا محل اتصال، HER2 مثبت (IHC 3+ یا IHC 2+ همراه ISH مثبت) پس از رژیم حاوی تراستوزوماب؛ در کارآزمایی، HER2 مثبت در نمونه‌برداری پس از پیشرفت تأیید شدطول هر دوره: هر ۲۱ روز

آدنوکارسینوم پیشرفته یا متاستاتیک معده یا محل اتصال، HER2 مثبت (IHC 3+ یا IHC 2+ همراه ISH مثبت) پس از رژیم حاوی تراستوزوماب؛ در کارآزمایی، HER2 مثبت در نمونه‌برداری پس از پیشرفت تأیید شد

پیش از تجویز: نکات ایمنی مشترک
دارودوزروشزمان تجویز
تراستوزوماب دروکستکان۶٫۴ میلی‌گرم/کیلوگرموریدی (نه بولوس؛ با محلول کلرید سدیم رقیق نشود)روز ۱
طول هر دوره
هر ۲۱ روز
مدت درمان
تا پیشرفت بیماری یا سمیت غیرقابل‌قبول

دوز از برچسب FDA [۲۷] و کارآزمایی DESTINY-Gastric04 [۱۲]. جایگزین تراستوزوماب یا T-DM1 نیست. پیش‌دارو برای پیشگیری از تهوع و استفراغ لازم است. بیماری بینابینی ریه (ILD) در ۱۰٪ بیماران سرطان معده در برچسب گزارش شده است: در ILD بدون علامت (درجه ۱) دارو تا بهبود قطع و در ILD علامت‌دار (درجه ۲ یا بالاتر) قطع دائم و کورتیکواستروئید فوری شروع شود. CBC پیش از هر دوز و LVEF پیش از شروع و به‌طور دوره‌ای پایش شود. کاهش دوز: ۵٫۴ و سپس ۴٫۴ میلی‌گرم/کیلوگرم [۲۷].

شواهد: DESTINY-Gastric04 (۲۰۲۵)

دوستاکسل یا ایرینوتکان تک‌دارویی (کارآزمایی Kang و همکاران)

سرطان پیشرفته معده پس از یک یا دو رژیم قبلی حاوی فلوئوروپیریمیدین و پلاتین، ECOG ۰ تا ۱زمان‌بندی هر دارو در جدول

سرطان پیشرفته معده پس از یک یا دو رژیم قبلی حاوی فلوئوروپیریمیدین و پلاتین، ECOG ۰ تا ۱

پیش از تجویز: نکات ایمنی مشترک
دارودوزروشزمان تجویز
دوستاکسل۶۰ میلی‌گرم/مترمربعوریدیروز ۱ (هر ۳ هفته)
یا ایرینوتکان۱۵۰ میلی‌گرم/مترمربعوریدیروز ۱ (هر ۲ هفته)
برنامه دوره‌ها
هر ۲۱ روز (دوستاکسل) یا هر ۱۴ روز (ایرینوتکان)
مدت درمان
مدت درمان در چکیده مقاله ذکر نشده است

دوزها از کارآزمایی فاز ۳ Kang و همکاران [۲۳]. ایرینوتکان: در هموزیگوت‌های UGT1A1*28 یا *6 (یا ترکیب *6/*28) دوز شروع دست‌کم یک سطح کاهش یابد؛ پیش‌دارو با داروهای ضدتهوع توصیه می‌شود [۳۹].

پیش از تجویز، دوز را با برچسب دارو، آزمایش‌ها و شرایط بیمار تطبیق دهید.

شواهد علمی

مطالعات کلیدی

۱۲ مورد
کارآزمایی بالینی · فاز ۲/۳

شیمی‌درمانی پیرامون جراحی با فلوئورواوراسیل به‌همراه لکوورین، اگزالی‌پلاتین و دوستاکسل در برابر فلوئورواوراسیل یا کپسیتابین به‌همراه سیس‌پلاتین و اپی‌روبیسین در آدنوکارسینوم پیشرفتهٔ موضعی و قابل‌جراحی معده یا محل اتصال معده به مری (FLOT4): کارآزمایی تصادفی فاز ۲/۳

Lancet · 2019
۵۰ ماه در برابر ۳۵ ماهمیانه بقای کلی
کارآزمایی بالینی · فاز ۳

تراستوزوماب همراه با شیمی‌درمانی در برابر شیمی‌درمانی به‌تنهایی برای درمان سرطان پیشرفتهٔ معده یا محل اتصال معده به مری HER2-مثبت (ToGA): کارآزمایی تصادفی کنترل‌شده، باز و فاز ۳

Lancet · 2010
۱۳٫۸ در برابر ۱۱٫۱ ماهمیانه بقای کلی
کارآزمایی بالینی · فاز ۳

پمبرولیزوماب به‌همراه تراستوزوماب و شیمی‌درمانی برای آدنوکارسینوم معده یا محل اتصال معده به مری HER2-مثبت: تحلیل‌های میانی کارآزمایی تصادفی فاز ۳ KEYNOTE-811 کنترل‌شده با دارونما

Lancet · 2023
۱۰٫۰ در برابر ۸٫۱ ماهمیانه بقای بدون پیشرفت (تحلیل میانی دوم)
کارآزمایی بالینی · فاز ۳

تراستوزوماب دروکستکان یا راموسیروماب به‌همراه پاکلی‌تاکسل در سرطان معده

N Engl J Med · 2025
۱۴٫۷ در برابر ۱۱٫۴ ماهمیانه بقای کلی
کارآزمایی بالینی · فاز ۳

پمبرولیزوماب همراه شیمی‌درمانی به‌عنوان درمان خط اول آدنوکارسینوم پیشرفته HER2 منفی معده یا محل اتصال معده و مری: پیگیری ۴٫۵ساله

ESMO Open · 2026
۱۲٫۹ در برابر ۱۱٫۵ ماهمیانه بقای کلی در کل بیماران
کارآزمایی بالینی · فاز ۳

نیولوماب همراه شیمی‌درمانی به‌عنوان درمان خط اول آدنوکارسینوم پیشرفته معده، محل اتصال معده و مری و مری: نتایج پیگیری ۵ساله

Ann Oncol · 2026
HR ۰٫۷۱بقای کلی در CPS ≥۵
کارآزمایی بالینی · فاز ۳

سابقهٔ خانوادگی سرطان معده و درمان هلیکوباکتر پیلوری

N Engl J Med · 2020
۱٫۲٪ در برابر ۲٫۷٪بروز سرطان معده
کارآزمایی بالینی · فاز ۳

راموسیروماب همراه پاکلی‌تاکسل در برابر دارونما همراه پاکلی‌تاکسل در بیماران مبتلا به آدنوکارسینوم پیشرفته معده یا محل اتصال معده و مری با درمان قبلی: کارآزمایی تصادفی دوسوکور فاز ۳

Lancet Oncol · 2014
۹٫۶ در برابر ۷٫۴ ماهمیانه بقای کلی
کارآزمایی بالینی · فاز ۳

دوروالوماب پیرامونی (پری‌اپراتیو) به‌همراه فلوئورواوراسیل، لکوورین، اگزالی‌پلاتین و دوستاکسل در آدنوکارسینوم قابل جراحی معده و محل اتصال معده به مری: نتایج نهایی بقای کلی و بقای بدون رویداد بر اساس پاسخ پاتولوژیک در یک کارآزمایی فاز ۳ جهانی، تصادفی‌شده، دوسوکور، کنترل‌شده با دارونما و چندمرکزی

The Lancet · 2026
نسبت مخاطره ۰٫۷۸ (فاصله اطمینان ۹۵٪: ۰٫۶۳ تا ۰٫۹۶) به نفع دوروالوماببقای کلی (OS) در جمعیت ITT
کارآزمایی بالینی · فاز ۳

زولبتوکسیماب به‌همراه mFOLFOX6 در بیماران مبتلا به آدنوکارسینوم معده یا محل اتصال معده به مری CLDN18.2-مثبت، HER2-منفی، درمان‌نشده، پیشرفتهٔ موضعی غیرقابل‌جراحی یا متاستاتیک (SPOTLIGHT): کارآزمایی چندمرکزی، تصادفی، دوسوکور و فاز ۳

Lancet · 2023
۱۰٫۶۱ در برابر ۸٫۶۷ ماهمیانه بقای بدون پیشرفت
کارآزمایی بالینی · فاز ۳

زولبتوکسیماب به‌همراه CAPOX در آدنوکارسینوم معده یا محل اتصال معده به مری CLDN18.2-مثبت: کارآزمایی تصادفی فاز ۳ GLOW

Nat Med · 2023
۸٫۲۱ در برابر ۶٫۸۰ ماهمیانه بقای بدون پیشرفت
کارآزمایی بالینی · فاز ۳

دوروالوماب پیرامون جراحی در سرطان معده و محل اتصال معده به مری

N Engl J Med · 2025
۶۷٫۴٪ در برابر ۵۸٫۵٪بقای بدون رویداد دوساله

رهنمودهای بالینی

۲ مورد
رهنمود بالینی

ایمنی‌درمانی و درمان هدفمند در سرطان پیشرفته معده و مری: به‌روزرسانی رهنمود ASCO

J Clin Oncol · 2026نتایج آزمایش نشانگرهای زیستی قابل هدف‌گیری باید هرچه زودتر برای تصمیم‌گیری درمانی در دسترس باشد.
۷توصیه کلیدی با ترجمه فارسی
رهنمود بالینی

سرطان معده، نسخه ۲٫۲۰۲۵، رهنمودهای بالینی NCCN در انکولوژی

J Natl Compr Canc Netw · 2025آزمایش همگانی وضعیت ناپایداری ریزماهواره‌ای (MSI) با PCR یا NGS، یا وضعیت ترمیم عدم تطابق (MMR) با ایمونوهیستو…
۸توصیه کلیدی با ترجمه فارسی

منابع علمی

۳۹ منبع
نمایش همه منابع، ۲۰ مورد با خلاصه و ترجمه فارسیبستن فهرست منابع

شماره‌های داخل متن، مانند [۱]، به این منابع اشاره دارند. منابعی که دکمه «خلاصه و ترجمه فارسی» دارند، در کتابخانه شواهد علمی خلاصه و ترجمه شده‌اند.

  1. ۱
    Global cancer statistics 2024: GLOBOCAN estimates of incidence and mortality worldwide for 34 cancers in 186 countriesSung H, Filho AM, Laversanne M, et al · CA Cancer J Clin · 2026;76:e70090
    DOIPubMed بازگشت به متن: ۱ ۲
  2. ۲
    Gastric cancerSmyth EC, Nilsson M, Grabsch HI, van Grieken NC, Lordick F · Lancet · 2020;396:635-648
  3. ۳
    Trends in the Incidence of Stomach Cancer in Golestan Province, a High-risk Area in Northern Iran, 2004-2016Ghasemi-Kebria F, Amiriani T, Fazel A, Naimi-Tabiei M, Norouzi A, Khoshnia M, et al · Arch Iran Med · 2020;23:362-368
  4. ۴
    Trend of geographical distribution of stomach cancer in Iran from 2004 to 2014Moradian F, Fararouei M, Karami M, Ghelichi-Ghojogh M, Gheibi Z, Nikeghbalian Z, et al · BMC Gastroenterol · 2022;22:4
  5. ۵
    Management of Helicobacter pylori infection: the Maastricht VI/Florence consensus reportMalfertheiner P, Megraud F, Rokkas T, Gisbert JP, Liou JM, Schulz C, et al · Gut · 2022;71:1724-1762
  6. ۶
    Family History of Gastric Cancer and Helicobacter pylori TreatmentChoi IJ, Kim CG, Lee JY, Kim YI, Kook MC, Park B, et al · N Engl J Med · 2020;382:427-436
  7. ۷
    Gastric and oesophageal cancer: ESMO Clinical Practice Guideline for diagnosis, treatment and follow-upAl-Batran SE, Bencivenga M, Crosby T, Dinis-Ribeiro M, Huguet F, Lordick F, et al · Ann Oncol · 2026
    DOIPubMed بازگشت به متن: ۱ ۲ ۳ ۴ ۵ ۶
  8. ۸
    Perioperative chemotherapy with fluorouracil plus leucovorin, oxaliplatin, and docetaxel versus fluorouracil or capecitabine plus cisplatin and epirubicin for locally advanced, resectable gastric or gastro-oesophageal junction adenocarcinoma (FLOT4): a randomised, phase 2/3 trialAl-Batran SE, Homann N, Pauligk C, Goetze TO, Meiler J, Kasper S, et al · Lancet · 2019;393:1948-1957
  9. ۹
    Perioperative Durvalumab in Gastric and Gastroesophageal Junction CancerJanjigian YY, Al-Batran SE, Wainberg ZA, Muro K, Molena D, Van Cutsem E, et al · N Engl J Med · 2025;393:217-230
  10. ۱۰
    Trastuzumab in combination with chemotherapy versus chemotherapy alone for treatment of HER2-positive advanced gastric or gastro-oesophageal junction cancer (ToGA): a phase 3, open-label, randomised controlled trialBang YJ, Van Cutsem E, Feyereislova A, Chung HC, Shen L, Sawaki A, et al · Lancet · 2010;376:687-697
  11. ۱۱
    Pembrolizumab plus trastuzumab and chemotherapy for HER2-positive gastric or gastro-oesophageal junction adenocarcinoma: interim analyses from the phase 3 KEYNOTE-811 randomised placebo-controlled trialJanjigian YY, Kawazoe A, Bai Y, Xu J, Lonardi S, Metges JP, et al · Lancet · 2023;402:2197-2208
  12. ۱۲
    Trastuzumab Deruxtecan or Ramucirumab plus Paclitaxel in Gastric CancerShitara K, Van Cutsem E, Gümüş M, Lonardi S, de la Fouchardière C, Coutzac C, et al · N Engl J Med · 2025;393:336-348
  13. ۱۳
    Nivolumab plus chemotherapy as first-line treatment for advanced gastric, gastroesophageal junction, and esophageal adenocarcinoma: 5-year follow-up results from CheckMate 649Janjigian YY, Shitara K, Ajani JA, Shen L, Garrido M, Gallardo C, et al · Ann Oncol · 2026;37:787-797
  14. ۱۴
    Pembrolizumab plus chemotherapy as first-line therapy for advanced HER2-negative gastric or gastroesophageal junction adenocarcinoma: 4.5-year follow-up from the randomized phase III KEYNOTE-859 studyRha SY, Wyrwicz LS, Yañez P, Bai Y, Ryu MH, Lee J, et al · ESMO Open · 2026;11:108536
  15. ۱۵
    Zolbetuximab plus mFOLFOX6 in patients with CLDN18.2-positive, HER2-negative, untreated, locally advanced unresectable or metastatic gastric or gastro-oesophageal junction adenocarcinoma (SPOTLIGHT): a multicentre, randomised, double-blind, phase 3 trialShitara K, Lordick F, Bang YJ, Enzinger P, Ilson D, Shah MA, et al · Lancet · 2023;401:1655-1668
  16. ۱۶
    Zolbetuximab plus CAPOX in CLDN18.2-positive gastric or gastroesophageal junction adenocarcinoma: the randomized, phase 3 GLOW trialShah MA, Shitara K, Ajani JA, Bang YJ, Enzinger P, Ilson D, et al · Nat Med · 2023;29:2133-2141
  17. ۱۷
    Pembrolizumab in HER2-Positive Gastric CancerJanjigian YY, Kawazoe A, Bai Y, Xu J, Lonardi S, Metges JP, et al · N Engl J Med · 2024;391:1360-1362
  18. ۱۸
    Gastric Cancer, Version 2.2025, NCCN Clinical Practice Guidelines In OncologyAjani JA, D'Amico TA, Bentrem DJ, Corvera CU, Das P, Enzinger PC, et al · J Natl Compr Canc Netw · 2025;23:169-191
  19. ۱۹
    Perioperative durvalumab plus fluorouracil, leucovorin, oxaliplatin, and docetaxel for resectable gastric and gastro-oesophageal junction adenocarcinoma (MATTERHORN): final results of overall survival and event-free survival by pathological response in a global, randomised, double-blind, placebo-controlled, multicentre, phase 3 trialJanjigian YY, Al-Batran SE, Wainberg ZA, Muro K, Molena D, Van Cutsem E, et al · Lancet · 2026;408:1114-1128
  20. ۲۰
    Pembrolizumab Plus Chemotherapy Versus Chemotherapy as Perioperative Therapy in Locally Advanced Gastric and Gastroesophageal Junction Cancer: Final Analysis of the Randomized, Phase III KEYNOTE-585 StudyShitara K, Rha SY, Wyrwicz L, Oshima T, Karaseva N, Osipov M, et al · J Clin Oncol · 2025;43:3152-3159
    DOIPubMed بازگشت به متن: ۱ ۲
  21. ۲۱
    Immunotherapy and Targeted Therapy for Advanced Gastroesophageal Cancer: ASCO Guideline UpdateShah MA, Kennedy EB, Deighton D, Jhawer M, Kadakia KC, Mukherjee S, et al · J Clin Oncol · 2026;44:1145-1165
  22. ۲۲
    Ramucirumab plus paclitaxel versus placebo plus paclitaxel in patients with previously treated advanced gastric or gastro-oesophageal junction adenocarcinoma (RAINBOW): a double-blind, randomised phase 3 trialWilke H, Muro K, Van Cutsem E, Oh SC, Bodoky G, Shimada Y, et al · Lancet Oncol · 2014;15:1224-1235
  23. ۲۳
    Salvage chemotherapy for pretreated gastric cancer: a randomized phase III trial comparing chemotherapy plus best supportive care with best supportive care aloneKang JH, Lee SI, Lim DH, Park KW, Oh SY, Kwon HC, et al · J Clin Oncol · 2012;30:1513-1518
    DOIPubMed بازگشت به متن: ۱ ۲ ۳
  24. ۲۴
    OPDIVO (nivolumab) injection, for intravenous use: Prescribing InformationE.R. Squibb & Sons, L.L.C. (Bristol-Myers Squibb) · DailyMed, U.S. National Library of Medicine · 2026
    منبع بازگشت به متن: ۱ ۲ ۳
  25. ۲۵
    KEYTRUDA (pembrolizumab) injection, for intravenous use: Prescribing InformationMerck Sharp & Dohme LLC · DailyMed, U.S. National Library of Medicine · 2026
    منبع بازگشت به متن: ۱ ۲ ۳
  26. ۲۶
    HERCEPTIN (trastuzumab) for injection, for intravenous use: Prescribing InformationGenentech, Inc · DailyMed, U.S. National Library of Medicine · 2026
    منبع بازگشت به متن: ۱ ۲
  27. ۲۷
    ENHERTU (fam-trastuzumab deruxtecan-nxki) for injection, for intravenous use: Prescribing InformationDaiichi Sankyo Inc · DailyMed, U.S. National Library of Medicine · 2026
    منبع بازگشت به متن: ۱ ۲
  28. ۲۸
    IMFINZI (durvalumab) injection, for intravenous use: Prescribing InformationAstraZeneca Pharmaceuticals LP · DailyMed, U.S. National Library of Medicine · 2026
    منبع بازگشت به متن: ۱ ۲
  29. ۲۹
    VYLOY (zolbetuximab-clzb) for injection, for intravenous use: Prescribing InformationAstellas Pharma US, Inc · DailyMed, U.S. National Library of Medicine · 2026
    منبع بازگشت به متن: ۱ ۲
  30. ۳۰
    CYRAMZA (ramucirumab) injection, for intravenous use: Prescribing InformationEli Lilly and Company · DailyMed, U.S. National Library of Medicine · 2026
    منبع بازگشت به متن: ۱ ۲ ۳
  31. ۳۱
    First-line nivolumab plus chemotherapy versus chemotherapy alone for advanced gastric, gastro-oesophageal junction, and oesophageal adenocarcinoma (CheckMate 649): a randomised, open-label, phase 3 trialJanjigian YY, Shitara K, Moehler M, Garrido M, Salman P, Shen L, et al · Lancet · 2021;398:27-40
  32. ۳۲
    Adjuvant capecitabine and oxaliplatin for gastric cancer after D2 gastrectomy (CLASSIC): a phase 3 open-label, randomised controlled trialBang YJ, Kim YW, Yang HK, Chung HC, Park YK, Lee KH, et al · Lancet · 2012;379:315-321
  33. ۳۳
    XELODA (capecitabine) tablets, for oral use: Prescribing InformationH2-Pharma, LLC · DailyMed, U.S. National Library of Medicine · 2026
    منبع بازگشت به متن: ۱ ۲
  34. ۳۴
    Fluorouracil injection, for intravenous use: Prescribing InformationAlembic Pharmaceuticals Inc · DailyMed, U.S. National Library of Medicine · 2026
  35. ۳۵
    Cisplatin injection: Prescribing InformationHikma Pharmaceuticals USA Inc · DailyMed, U.S. National Library of Medicine · 2026
  36. ۳۶
    Docetaxel injection, for intravenous use: Prescribing InformationBaxter Healthcare Corporation · DailyMed, U.S. National Library of Medicine · 2026
  37. ۳۷
    Oxaliplatin injection, for intravenous use: Prescribing InformationHospira, Inc · DailyMed, U.S. National Library of Medicine · 2026
  38. ۳۸
    Paclitaxel injection: Prescribing InformationTeva Parenteral Medicines, Inc · DailyMed, U.S. National Library of Medicine · 2026
  39. ۳۹
    CAMPTOSAR (irinotecan hydrochloride) injection, for intravenous use: Prescribing InformationPharmacia & Upjohn Company LLC (Pfizer) · DailyMed, U.S. National Library of Medicine · 2026

این مطلب بر پایه منابع علمی معتبر تهیه شده و آخرین بار در ۲۷ مهر ۱۴۰۵ به‌روزرسانی شده است. محتوای این وب‌سایت صرفاً جنبه آموزشی و اطلاع‌رسانی دارد و جایگزین مشاوره، تشخیص یا درمان توسط پزشک متخصص نیست. برای هر تصمیم درمانی با پزشک معالج خود مشورت کنید.