خلاصه نکات کلیدی
- تموزولومید (Temozolomide) با نامهای تجاری تمودار (Temodar) و تمودال (Temodal) یک داروی شیمیدرمانی آلکیلهکننده است که بهصورت کپسول خوراکی یا تزریق وریدی تجویز میشود و نخستین بار در سال ۱۹۹۹ در آمریکا تأیید شد [۱].
- طبق برچسب FDA برای گلیوبلاستومای تازه تشخیصدادهشده (همراه پرتودرمانی و سپس نگهدارنده) و آستروسیتومای آناپلاستیک (درمان کمکی پس از پرتودرمانی یا بیماری مقاوم به درمان) به کار میرود [۱].
- در کارآزمایی EORTC-NCIC، افزودن تموزولومید به پرتودرمانی بقای کلی میانه گلیوبلاستوما را از ۱۲٫۱ به ۱۴٫۶ ماه و بقای ۲ ساله را از ۱۰٫۴٪ به ۲۶٫۵٪ رساند [۲].
- بیمارانی که در تومورشان پروموتر ژن MGMT متیله است، بیشترین سود را از تموزولومید میبرند و رهنمود EANO تعیین این وضعیت را در گلیوبلاستوما توصیه میکند [۳، ۴].
- عوارض مهم: کاهش گلبولهای خون، آسیب کبدی، عفونت ریوی پنوموسیستیس (PCP) و بهندرت سرطانهای ثانویه؛ کپسولها نباید باز یا جویده شوند [۱].
این دارو چیست و چگونه عمل میکند؟
تموزولومید بهخودیخود فعال نیست؛ در pH طبیعی بدن، بدون نیاز به آنزیم، به ترکیب فعال MTIC تبدیل میشود. MTIC با افزودن گروه متیل به DNA (عمدتاً در موقعیتهای O6 و N7 باز گوانین) باعث شکستگیهای دورشتهای DNA و مرگ برنامهریزیشده سلول سرطانی میشود [۱]. دکاربازین نیز به همین متابولیت فعال تبدیل میشود؛ به همین دلیل افرادی که به دکاربازین حساسیت شدید داشتهاند نباید تموزولومید مصرف کنند [۱].
آنزیم ترمیم DNA به نام MGMT میتواند آسیب ناشی از تموزولومید را ترمیم کند. وقتی این ژن در تومور با «متیلاسیون پروموتر» خاموش شده باشد، توانایی ترمیم کاهش مییابد؛ در کارآزمایی EORTC-NCIC، تنها در بیماران دارای MGMT متیله سود معنادار بقا از افزودن تموزولومید دیده شد (بقای میانه ۲۱٫۷ در برابر ۱۵٫۳ ماه) [۳].
در چه سرطانهایی استفاده میشود؟
| سرطان | موقعیت درمانی | شواهد کلیدی |
|---|---|---|
| گلیوبلاستومای تازه تشخیصدادهشده | همزمان با پرتودرمانی و سپس ۶ دوره نگهدارنده (برچسب FDA) | EORTC-NCIC (۵۷۳ بیمار): بقای کلی میانه ۱۴٫۶ در برابر ۱۲٫۱ ماه با پرتودرمانی تنها (نسبت خطر ۰٫۶۳) [۱، ۲]؛ بقای ۵ ساله ۹٫۸٪ در برابر ۱٫۹٪ [۵]. |
| گلیوبلاستوما در سالمندان (۶۵ سال و بالاتر) | همراه پرتودرمانی کوتاهمدت (۴۰ گری در ۱۵ جلسه) و سپس نگهدارنده | بقای کلی میانه ۹٫۳ در برابر ۷٫۶ ماه با پرتودرمانی کوتاهمدت تنها (نسبت خطر ۰٫۶۷)؛ سود بیشتر در تومورهای MGMT متیله [۶]. |
| گلیوبلاستوما پس از شیمیپرتودرمانی | تموزولومید نگهدارنده همراه دستگاه میدانهای الکتریکی درمان تومور (TTFields) | EF-14: بقای کلی میانه ۲۰٫۹ در برابر ۱۶٫۰ ماه با تموزولومید تنها (نسبت خطر ۰٫۶۳) [۷]. |
| آستروسیتومای آناپلاستیک تازه تشخیصدادهشده | درمان کمکی پس از پرتودرمانی، ۱۲ دوره (برچسب FDA) | CATNON (گلیوم آناپلاستیک بدون حذف همزمان 1p/19q): بقای کلی میانه ۸۲٫۳ در برابر ۴۶٫۹ ماه با تموزولومید کمکی (نسبت خطر ۰٫۶۴)؛ سود به وضعیت جهش IDH وابسته بود [۱، ۸]. |
| آستروسیتومای آناپلاستیک مقاوم به درمان | تکدارویی پس از پیشرفت با نیتروزاوره و پروکاربازین (برچسب FDA) | در ۵۴ بیمار: پاسخ کلی ۲۲٪، بقای بدون پیشرفت ۶ ماهه ۴۵٪ و بقای کلی میانه ۱۵٫۹ ماه [۱]. |
| گلیوم عودکرده | درمان مجدد با تموزولومید بهعنوان یکی از گزینههای دارویی | رهنمود EANO: گزینهای در کنار نیتروزاورهها، هرچند اثر آن بر بقای کلی ثابت نشده است [۴]. |
انتخاب درمان در تومورهای مغزی به نوع مولکولی تومور (IDH، 1p/19q و MGMT)، سن و وضعیت عمومی بیمار بستگی دارد [۴].
نحوه مصرف و دوز
فهرست رژیمهای درمانی و دوز۴ رژیم
تموزولومید معمولاً بهصورت کپسول خوراکی روزی یکبار مصرف میشود. دو برنامه رایج وجود دارد [۱]:
- همراه پرتودرمانی: هر روز به مدت ۴۲ تا ۴۹ روز پشتسرهم، و سپس دورههای «نگهدارنده» که در هر دوره ۵ روز دارو مصرف و ۲۳ روز استراحت میکنید (دوره ۲۸ روزه).
- بدون پرتودرمانی همزمان: ۵ روز مصرف و ۲۳ روز استراحت در هر دوره ۲۸ روزه.
نکات مهم مصرف کپسول [۱]:
- کل دوز روزانه را یکجا و در ساعت ثابتی از روز با یک لیوان کامل آب بخورید.
- هر بار به یک روش مصرف کنید: یا همیشه ناشتا یا همیشه همراه غذا. برای کاهش تهوع، مصرف با معده خالی یا هنگام خواب کمک میکند و پزشک ممکن است داروی ضدتهوع تجویز کند.
- کپسول را کامل ببلعید؛ آن را باز نکنید، نجوید و حل نکنید. اگر کپسولی باز یا آسیب دید، پودر آن را استنشاق نکنید و اگر با پوست، بینی یا دهان تماس پیدا کرد فوراً با آب بشویید.
- ممکن است کپسولهایی با چند قدرت مختلف برایتان تجویز شود؛ مطمئن شوید دقیقاً میدانید هر روز چند کپسول از کدام قدرت بخورید، زیرا تعداد آنها ممکن است در هر دوره تغییر کند. اگر بیش از مقدار تجویزشده مصرف کردید، فوراً با پزشک یا اورژانس تماس بگیرید.
برچسب دارو دستورالعمل مشخصی برای دوز فراموششده یا استفراغ پس از مصرف ندارد [۱]؛ در این موارد خودسرانه دوز اضافه نخورید و با تیم درمان تماس بگیرید. درمان را بدون نظر پزشک قطع نکنید. فرم تزریقی دارو طی حدود ۹۰ دقیقه در مرکز درمانی انفوزیون میشود [۱].
پیش از هر دوز یا دوره: نوتروفیل ۱٫۵×۱۰⁹ در لیتر یا بیشتر و پلاکت ۱۰۰×۱۰⁹ در لیتر یا بیشتر؛ آزمونهای کبدی پایه؛ آزمون بارداری [۱]. خطر سرکوب مغز استخوان در سالمندان و زنان بیشتر است [۱].
مصرف: هر روز در ساعت ثابت، همیشه به یک شکل نسبت به غذا (ناشتا یا با غذا)؛ برای کاهش تهوع ناشتا یا هنگام خواب و ضدتهوع پیش و پس از مصرف. کپسول کامل بلعیده شود. فرم وریدی: بازسازی با ۴۱ میلیلیتر آب استریل (۲٫۵ میلیگرم در میلیلیتر)، بدون رقیقسازی بیشتر، انفوزیون با پمپ دقیقاً طی ۹۰ دقیقه و فقط همخط با سدیم کلرید ۰٫۹٪؛ مصرف ظرف ۱۴ ساعت از بازسازی [۱].
عفونت فرصتطلب: پایش لنفوپنی و PCP بهویژه با کورتیکواستروئید [۱].
ویژه پزشکان
دوز و برنامه تجویز (برچسب FDA و کارآزماییهای کلیدی)
گلیوبلاستومای تازه تشخیصدادهشده (رژیم Stupp)
پس از جراحی؛ همزمان با پرتودرمانی موضعی و سپس نگهدارنده
پس از جراحی؛ همزمان با پرتودرمانی موضعی و سپس نگهدارنده
پیش از تجویز: نکات تجویز| دارو | دوز | روش | زمان تجویز |
|---|---|---|---|
| فاز همزمان | |||
| تموزولومید | ۷۵ میلیگرم/مترمربع یک بار در روز | خوراکی یا انفوزیون وریدی ۹۰ دقیقه | روزانه به مدت ۴۲ تا ۴۹ روز همراه پرتودرمانی موضعی (بستر تومور با حاشیه ۲ تا ۳ سانتیمتر) |
| نگهدارنده، دوره ۱ | |||
| تموزولومید | ۱۵۰ میلیگرم/مترمربع در روز | خوراکی یا انفوزیون وریدی ۹۰ دقیقه | روز ۱ تا ۵ |
| نگهدارنده، دوره ۲ تا ۶ | |||
| تموزولومید | ۲۰۰ میلیگرم/مترمربع در روز (اگر در فاز قبل توقف یا قطع لازم نشد) | خوراکی یا انفوزیون وریدی ۹۰ دقیقه | روز ۱ تا ۵ |
پروفیلاکسی پنوموسیستیس (PCP) برای همه بیماران در فاز همزمان؛ در لنفوپنی تا بهبود به درجه ۱ یا کمتر ادامه یابد. اگر دوز در آغاز دوره ۲ افزایش نیافت، در دورههای ۳ تا ۶ افزایش داده نشود [۱].
آستروسیتومای آناپلاستیک تازه تشخیصدادهشده (کمکی)
پس از پرتودرمانی
پس از پرتودرمانی
پیش از تجویز: نکات تجویز| دارو | دوز | روش | زمان تجویز |
|---|---|---|---|
| دوره ۱ | |||
| تموزولومید | ۱۵۰ میلیگرم/مترمربع در روز | خوراکی | روز ۱ تا ۵ |
| دوره ۲ تا ۱۲ | |||
| تموزولومید | ۲۰۰ میلیگرم/مترمربع در روز (اگر در دوره ۱ سمیت نبود یا اندک بود) | خوراکی | روز ۱ تا ۵ |
آستروسیتومای آناپلاستیک مقاوم
بیماری مقاوم یا عودکنندهطول هر دوره: هر ۲۸ روز
بیماری مقاوم یا عودکننده
پیش از تجویز: نکات تجویز| دارو | دوز | روش | زمان تجویز |
|---|---|---|---|
| تموزولومید | شروع ۱۵۰ میلیگرم/مترمربع در روز؛ افزایش به ۲۰۰ اگر نوتروفیل ۱٫۵×۱۰⁹ در لیتر یا بیشتر و پلاکت ۱۰۰×۱۰⁹ در لیتر یا بیشتر در نادیر و روز ۱ دوره بعد | خوراکی | روز ۱ تا ۵ |
[۱]
سالمندان: پرتودرمانی کوتاهمدت + تموزولومید
گلیوبلاستوما در ۶۵ سالگی یا بیشترطول هر دوره: —
گلیوبلاستوما در ۶۵ سالگی یا بیشتر
پیش از تجویز: نکات تجویز| دارو | دوز | روش | زمان تجویز |
|---|---|---|---|
| پرتودرمانی | ۴۰ گری در ۱۵ جلسه | — | — |
| تموزولومید | همزمان و کمکی (جزئیات دوز در متن کامل مقاله) | خوراکی | — |
کارآزمایی Perry و همکاران [۶].
شواهد: NCIC CE.6 / EORTC 26062-22061 / TROG 08.02 (Perry) (۲۰۱۷)
دوزها مطابق پروتکل کارآزمایی، رهنمود یا برچسب رسمی دارو (منبع در یادداشت هر رژیم) است. پیش از تجویز، شمارش سلولهای خون، عملکرد کلیه و کبد، تداخلات دارویی و شرایط بیمار را بررسی کنید و دوز را بر اساس برچسب دارو تعدیل کنید.
تعدیل دوز در فاز همزمان (بدون کاهش دوز) [۱]:
- نوتروفیل ۰٫۵ تا کمتر از ۱٫۵ یا پلاکت ۱۰ تا کمتر از ۱۰۰ (×۱۰⁹ در لیتر): توقف موقت و ادامه با همان دوز پس از بهبود؛ نوتروفیل کمتر از ۰٫۵ یا پلاکت کمتر از ۱۰: قطع دائم.
- عارضه غیرخونی (به جز ریزش مو، تهوع و استفراغ) درجه ۲: توقف موقت تا درجه ۱ یا کمتر؛ درجه ۳ یا ۴: قطع دائم.
تعدیل دوز در فاز نگهدارنده و کمکی [۱]:
- نوتروفیل کمتر از ۱×۱۰⁹ یا پلاکت کمتر از ۵۰×۱۰⁹ در لیتر: توقف و پس از بهبود (نوتروفیل بیش از ۱٫۵ و پلاکت بیش از ۱۰۰) دوره بعد با ۵۰ میلیگرم/مترمربع در روز کمتر.
- عارضه غیرخونی درجه ۳: توقف تا درجه ۱ یا کمتر و دوره بعد با دوز کاهشیافته؛ درجه ۳ تکرارشونده پس از کاهش دوز یا درجه ۴: قطع دائم.
- عدم تحمل ۱۰۰ میلیگرم/مترمربع در روز: قطع دائم.
کلیه و کبد: CLcr ۳۶ تا ۱۳۰ میلیلیتر/دقیقه/مترمربع و نارسایی خفیف تا متوسط کبد (Child-Pugh A و B): بدون تعدیل؛ در CLcr کمتر از ۳۶، دیالیز و Child-Pugh C دوز تعیین نشده است [۱].
پایش: CBC پیش از شروع و هفتگی در فاز همزمان؛ در دورههای ۲۸ روزه در روز ۱ و روز ۲۲ و سپس هفتگی تا بهبود (نادیر میانه پلاکت روز ۲۶ و نوتروفیل روز ۲۸). آزمونهای کبدی در ابتدا، میانه دوره اول، پیش از هر دوره و ۲ تا ۴ هفته پس از آخرین دوز [۱].
عوارض جانبی
شایعترین عوارض تموزولومید (۲۰٪ یا بیشتر) ریزش مو، خستگی، تهوع، استفراغ، سردرد، یبوست، بیاشتهایی و تشنج است [۱]. جدول زیر فراوانی عوارض را در کارآزمایی گلیوبلاستومای تازه تشخیصدادهشده طبق برچسب FDA نشان میدهد؛ برای مقایسه، ارقام گروه پرتودرمانی تنها هم آمده است، زیرا بخشی از عوارضی مانند ریزش مو و خستگی ناشی از پرتودرمانی است [۱].
| عارضه | پرتودرمانی + تموزولومید (فاز همزمان، ۲۸۸ بیمار) | پرتودرمانی تنها (۲۸۵ بیمار) | تموزولومید نگهدارنده (۲۲۴ بیمار) |
|---|---|---|---|
| ریزش مو | ۶۹٪ | ۶۳٪ | ۵۵٪ |
| خستگی | ۵۴٪ | ۴۹٪ | ۶۱٪ |
| تهوع | ۳۶٪ | ۱۶٪ | ۴۹٪ |
| استفراغ | ۲۰٪ | ۶٪ | ۲۹٪ |
| بیاشتهایی | ۱۹٪ | ۹٪ | ۲۷٪ |
| سردرد | ۱۹٪ | ۱۷٪ | ۲۳٪ |
| بثورات پوستی | ۱۹٪ | ۱۵٪ | ۱۳٪ |
| یبوست | ۱۸٪ | ۶٪ | ۲۲٪ |
| تشنج | ۶٪ | ۷٪ | ۱۱٪ |
| اسهال | ۶٪ | ۳٪ | ۱۰٪ |
با ترکیب دادههای آزمایشگاهی و عوارض، کاهش نوتروفیل درجه ۳ یا ۴ در ۸٪ و کاهش پلاکت درجه ۳ یا ۴ در ۱۴٪ بیماران این کارآزمایی دیده شد [۱].
عوارض جدی
تموزولومید هشدار جعبهای ندارد، اما برچسب FDA هشدارهای زیر را ذکر میکند [۱]:
- سرکوب مغز استخوان: کاهش گلبولهای سفید، قرمز و پلاکت که گاه کشنده بوده است. در بیماران مبتلا به آستروسیتومای آناپلاستیک مقاوم، کمترین شمارش پلاکت و نوتروفیل بهطور میانه حدود روز ۲۶ و ۲۸ رخ داد و حدود ۱۰٪ بیماران به بستری، تزریق خون یا قطع درمان نیاز پیدا کردند. زنان و سالمندان در معرض خطر بیشتری هستند؛ در دوره اول، نوتروپنی درجه ۴ در زنان ۱۲٪ در برابر ۵٪ در مردان و کاهش پلاکت درجه ۴ ۹٪ در برابر ۳٪ بود [۱].
- آسیب کبدی: موارد شدید و کشنده گزارش شده است [۱].
- پنومونی پنوموسیستیس (PCP): یک عفونت ریوی فرصتطلب که خطر آن با مصرف کورتون و دورههای طولانیتر درمان بیشتر میشود [۱].
- سرطانهای ثانویه: سندرم میلودیسپلاستیک و سرطانهای ثانویه از جمله لوسمی میلوئید مشاهده شده است [۱].
- آسیب به جنین: سقط و ناهنجاریهای مادرزادی در بارداری گزارش شده است [۱].
- گزارشهای پس از عرضه: سندرم استیونس-جانسون و نکرولیز اپیدرمی سمی، واکنش آنافیلاکسی، کاهش طولانی همه ردههای خونی (گاه آنمی آپلاستیک کشنده)، عفونتهای فرصتطلب شدید (از جمله فعال شدن مجدد ویروسها)، التهاب و فیبروز ریه و دیابت بیمزه [۱].
کی باید با پزشک تماس بگیرم؟
در این موارد فوراً با تیم درمان خود تماس بگیرید [۱]:
- تب، لرز یا هر نشانه دیگر عفونت
- خونریزی یا کبودی غیرعادی
- تنگی نفس، سرفه خشک یا علائم تنفسی تازه یا رو به بدتر شدن (احتمال PCP)
- نشانههای مشکل کبدی مانند زردی پوست یا چشم
- علائم حساسیت شدید: تنفس دشوار، تورم صورت، گلو یا زبان، یا واکنش شدید پوستی
- مصرف بیش از مقدار تجویزشده
- بارداری یا احتمال بارداری در طول درمان
تداخلات، بارداری و احتیاطها
- پیشگیری از PCP: در فاز همزمان با پرتودرمانی، پزشک برای همه بیماران آنتیبیوتیک پیشگیرانه تجویز میکند و در صورت کاهش لنفوسیتها ادامه میدهد [۱].
- آزمایشها: شمارش خون بهطور منظم (هفتگی در فاز همزمان و در روز ۲۲ هر دوره نگهدارنده) و آزمایشهای کبدی پیش از هر دوره و ۲ تا ۴ هفته پس از آخرین دوز انجام میشود [۱].
- تداخلات دارویی: طبق برچسب، والپروات، دگزامتازون، فنیتوئین، کاربامازپین، فنوباربیتال، اندانسترون و مسدودکنندههای گیرنده H2 (مانند فاموتیدین) تغییر بالینی مهمی در دفع تموزولومید ایجاد نمیکنند [۱]. با این حال، مصرف کورتون خطر PCP را افزایش میدهد [۱]. فهرست کامل داروها و مکملها را به پزشک بدهید.
- بارداری و پیشگیری: پیش از شروع، آزمایش بارداری انجام میشود. زنان در سن باروری تا ۶ ماه پس از آخرین دوز از روش پیشگیری مؤثر استفاده کنند. مردان تا ۳ ماه پس از آخرین دوز از کاندوم استفاده کنند و در این مدت اسپرم اهدا نکنند [۱].
- شیردهی: در طول درمان و تا ۱ هفته پس از آخرین دوز شیر ندهید [۱].
- باروری: تموزولومید ممکن است باروری مردان را کاهش دهد؛ اگر فرزندآوری برایتان مهم است، پیش از شروع درمان با پزشک مشورت کنید [۱].
- نگهداری: کپسولها را در دمای اتاق (۲۰ تا ۲۵ درجه) و دور از دسترس کودکان نگه دارید؛ تموزولومید داروی خطرناک محسوب میشود و دست زدن به پودر کپسول باید با احتیاط باشد [۱].
پرسشهای متداول
MGMT چیست و چرا پزشک آن را بررسی میکند؟
تموزولومید را با غذا بخورم یا ناشتا؟
مهم این است که همیشه به یک روش (همیشه ناشتا یا همیشه با غذا) مصرف کنید. مصرف با معده خالی یا هنگام خواب به کاهش تهوع کمک میکند [۱].
چرا همراه تموزولومید آنتیبیوتیک گرفتهام؟
تموزولومید، بهویژه همراه پرتودرمانی و کورتون، تعداد لنفوسیتها را کم میکند و خطر عفونت ریوی پنوموسیستیس را بالا میبرد. به همین دلیل در فاز همزمان با پرتودرمانی، آنتیبیوتیک پیشگیرانه برای همه بیماران توصیه میشود [۱].
چند دوره تموزولومید باید بخورم؟
طبق برچسب، در گلیوبلاستوما پس از فاز همزمان با پرتودرمانی ۶ دوره نگهدارنده، و در درمان کمکی آستروسیتومای آناپلاستیک ۱۲ دوره تجویز میشود [۱]. پزشک ممکن است بر اساس پاسخ و عوارض، برنامه را تغییر دهد.
آیا موهایم میریزد؟
ریزش مو شایع است، اما در گلیوبلاستوما بخش زیادی از آن به پرتودرمانی سر مربوط است: در کارآزمایی اصلی، ریزش مو در ۶۹٪ بیماران دریافتکننده پرتودرمانی و تموزولومید و ۶۳٪ بیماران پرتودرمانی تنها گزارش شد [۱].
شواهد علمی
مطالعات کلیدی
۵ موردرادیوتراپی کوتاهمدت همراه با تموزولومید در بیماران سالمند مبتلا به گلیوبلاستوما
اثر میدانهای درمانکننده تومور (TTFields) همراه با تموزولومید نگهدارنده در برابر تموزولومید نگهدارنده تنها بر بقای بیماران مبتلا به گلیوبلاستوما: یک کارآزمایی بالینی تصادفی
راهنمای EANO برای تشخیص و درمان گلیومهای منتشر بزرگسالان
رادیوتراپی همراه با تموزولومید همزمان و ادجوانت برای گلیوبلاستوما
تموزولومید ادجوانت و همزمان برای گلیوم آناپلاستیک بدون حذف همزمان 1p/19q (CATNON؛ مطالعه EORTC 26053-22054): دومین تحلیل میانی یک مطالعه تصادفی، باز، فاز ۳
انواع سرطان مرتبط
داروهای مرتبط
منابع علمی
۸ منبعنمایش همه منابع، ۷ مورد با خلاصه و ترجمه فارسیبستن فهرست منابع
شمارههای داخل متن، مانند [۱]، به این منابع اشاره دارند. منابعی که دکمه «خلاصه و ترجمه فارسی» دارند، در کتابخانه شواهد علمی خلاصه و ترجمه شدهاند.
- ۱
- ۲Radiotherapy plus Concomitant and Adjuvant Temozolomide for Glioblastoma
- ۳
- ۴
- ۵Effects of radiotherapy with concomitant and adjuvant temozolomide versus radiotherapy alone on survival in glioblastoma in a randomised phase III study: 5-year analysis of the EORTC-NCIC trial
- ۶Short-Course Radiation plus Temozolomide in Elderly Patients with Glioblastoma
- ۷Effect of Tumor-Treating Fields Plus Maintenance Temozolomide vs Maintenance Temozolomide Alone on Survival in Patients With Glioblastoma
- ۸Adjuvant and concurrent temozolomide for 1p/19q non-co-deleted anaplastic glioma (CATNON; EORTC study 26053-22054): second interim analysis of a randomised, open-label, phase 3 study
این مطلب بر پایه منابع علمی معتبر تهیه شده و آخرین بار در ۲۷ مهر ۱۴۰۵ بهروزرسانی شده است. محتوای این وبسایت صرفاً جنبه آموزشی و اطلاعرسانی دارد و جایگزین مشاوره، تشخیص یا درمان توسط پزشک متخصص نیست. برای هر تصمیم درمانی با پزشک معالج خود مشورت کنید.