خلاصه نکات کلیدی
- سیس‌پلاتین (Cisplatin) یک داروی شیمی‌درمانی پایه پلاتین است که با اتصال به DNA سلول و ایجاد پیوندهای متقاطع، تقسیم و بقای سلول سرطانی را مختل می‌کند [۱].
- برچسب FDA آن را برای سرطان پیشرفته بیضه، تخمدان و مثانه تأیید کرده است [۱]؛ در عمل در رژیم‌های ترکیبی و همراه پرتودرمانی در سرطان‌های سر و گردن، دهانه رحم، ریه و مجاری صفراوی نیز جایگاه ثابتی دارد [۲، ۳، ۴، ۵].
- کادر هشدار برچسب چهار خطر اصلی را برجسته می‌کند: آسیب کلیه، نوروپاتی محیطی، تهوع و استفراغ شدید و کاهش شدید سلول‌های خونی [۱].
- پیش از تزریق، سرم‌درمانی (هیدراتاسیون) و داروهای ضدتهوع لازم است و کارکرد کلیه، الکترولیت‌ها (به‌ویژه منیزیم) و شمارش خون باید پایش شود [۱].
- آسیب شنوایی (وزوز و کاهش شنوایی) تجمعی است و ممکن است دائمی باشد؛ شیوع کاهش شنوایی در کودکان ۴۰ تا ۶۰٪ برآورد شده است [۱].
- زنان تا ۱۴ ماه و مردانی که همسرشان در سن باروری است تا ۱۱ ماه پس از آخرین دوز باید از روش مؤثر پیشگیری از بارداری استفاده کنند [۱].
این دارو چیست و چگونه عمل می‌کند؟
سیس‌پلاتین (Cisplatin) یک ترکیب فلزی است که در آن یک اتم پلاتین با دو اتم کلر و دو مولکول آمونیاک در آرایش «سیس» احاطه شده است [۱]. این دارو در گروه داروهای شیمی‌درمانی پایه پلاتین قرار می‌گیرد؛ کربوپلاتین (Carboplatin) نیز عضو دیگر همین خانواده است [۱، ۶].
سازوکار اصلی اثر سیس‌پلاتین، اتصال به DNA در هسته سلول و ایجاد پیوندهای متقاطع درون‌رشته‌ای و بین‌رشته‌ای است. این پیوندها رونویسی و همانندسازی DNA را مختل می‌کنند و فرایندهایی را به راه می‌اندازند که به مرگ سلول می‌انجامد [۱]. پلاتین حاصل از دارو تا ۱۸۰ روز پس از آخرین تزریق در بافت‌ها باقی می‌ماند و بخش عمده دفع آن از راه کلیه است؛ به همین دلیل کارکرد کلیه در انتخاب و تنظیم دوز اهمیت زیادی دارد [۱].
نخستین تأیید سیس‌پلاتین در ایالات متحده در سال ۱۹۷۸ بوده است [۱]. افزودن سیس‌پلاتین همزمان به پرتودرمانی در کارآزمایی‌های تصادفی، بقای بیماران مبتلا به سرطان سر و گردن و سرطان دهانه رحم را بهبود داده است [۲، ۳].
در چه سرطان‌هایی استفاده می‌شود؟
| سرطان | موقعیت درمانی |
|---|---|
| سرطان بیضه (تومورهای سلول زایا) | بیماری پیشرفته؛ در رژیم ترکیبی با بلئومایسین و اتوپوزید (اندیکاسیون برچسب FDA) [۱، ۷] |
| سرطان تخمدان | بیماری پیشرفته؛ ترکیب با پاکلی‌تاکسل (اندیکاسیون برچسب FDA) [۱، ۸] |
| سرطان مثانه | بیماری پیشرفته (اندیکاسیون برچسب FDA)؛ شیمی‌درمانی نئوادجوانت جمسیتابین–سیس‌پلاتین پیش از سیستکتومی [۱، ۹] |
| سرطان سر و گردن (سلول سنگفرشی) | شیمی‌پرتودرمانی همزمان؛ از جمله پس از جراحی در بیماران پرخطر [۲] |
| سرطان دهانه رحم | شیمی‌پرتودرمانی همزمان در بیماری موضعی پیشرفته [۳] |
| سرطان ریه غیرسلول‌کوچک | بیماری پیشرفته؛ رژیم‌های دوگانه پایه پلاتین، به‌تنهایی یا همراه ایمنی‌درمانی [۴، ۱۱] |
| سرطان مجاری صفراوی | بیماری پیشرفته یا عودکننده؛ جمسیتابین–سیس‌پلاتین همراه دوروالوماب [۵] |
اندیکاسیون‌های رسمی برچسب FDA فقط سرطان پیشرفته بیضه، تخمدان و مثانه است؛ سایر کاربردها بر پایه کارآزمایی‌های تصادفی و رهنمودهای بالینی است [۱].
ویژه پزشکان
| سرطان | شواهد کلیدی |
|---|---|
| سرطان بیضه (تومورهای سلول زایا) | در کارآزمایی تصادفی روی ۲۶۱ مرد، ۸۳٪ بیماران قابل ارزیابی با رژیم سیس‌پلاتین + بلئومایسین + اتوپوزید (با یا بدون جراحی بعدی) عاری از بیماری شدند و این رژیم نسبت به رژیم حاوی وین‌بلاستین عوارض عصبی‌عضلانی کمتر و بقای بهتری داشت [۱، ۷] |
| سرطان تخمدان | در کارآزمایی GOG با ۴۱۰ زن، سیس‌پلاتین + پاکلی‌تاکسل در مقایسه با سیس‌پلاتین + سیکلوفسفامید میانه بقای کلی را از ۲۴ به ۳۸ ماه رساند [۱، ۸] |
| سرطان مثانه | در NIAGARA، افزودن دوروالوماب به جمسیتابین–سیس‌پلاتین نئوادجوانت بقای بدون رویداد ۲۴ ماهه را از ۵۹٫۸٪ به ۶۷٫۸٪ رساند (HR ۰٫۶۸) [۱، ۹]. در EV-304، در بیماران واجد شرایط سیس‌پلاتین، انفورتومب ودوتین + پمبرولیزوماب پیرامون جراحی نسبت به سیس‌پلاتین–جمسیتابین نئوادجوانت بقای بدون رویداد ۲ ساله بهتری داشت (۷۹٫۴٪ در برابر ۶۶٫۲٪؛ HR ۰٫۵۳) [۱۰] |
| سرطان سر و گردن (سلول سنگفرشی) | در EORTC 22931، افزودن سیس‌پلاتین ۱۰۰ میلی‌گرم بر متر مربع (روزهای ۱، ۲۲ و ۴۳) به پرتودرمانی پس از جراحی، بقای کلی ۵ ساله را از ۴۰٪ به ۵۳٪ افزایش داد (HR ۰٫۷۰) [۲] |
| سرطان دهانه رحم | در کارآزمایی GOG با ۵۲۶ زن، سیس‌پلاتین هفتگی ۴۰ میلی‌گرم بر متر مربع همراه پرتودرمانی در مقایسه با هیدروکسی‌اوره خطر مرگ را کاهش داد (خطر نسبی ۰٫۶۱) [۳] |
| سرطان ریه غیرسلول‌کوچک | در کارآزمایی ECOG با ۱۲۰۷ بیمار، چهار رژیم دوگانه پایه پلاتین (سیس‌پلاتین همراه پاکلی‌تاکسل، جمسیتابین یا دوستاکسل، و کربوپلاتین + پاکلی‌تاکسل) نتایج مشابهی داشتند [۱۱]. در KEYNOTE-189، افزودن پمبرولیزوماب به پمترکسد و سیس‌پلاتین یا کربوپلاتین بقای کلی ۵ ساله را از ۱۱٫۳٪ به ۱۹٫۴٪ رساند [۴] |
| سرطان مجاری صفراوی | در TOPAZ-1 با ۶۸۵ بیمار، افزودن دوروالوماب به جمسیتابین–سیس‌پلاتین بقای کلی را بهبود داد (HR ۰٫۸۰) [۵] |
نحوه مصرف و دوز
فهرست رژیم‌های درمانی و دوز۵ رژیم
سیس‌پلاتین فقط به‌صورت انفوزیون آهسته وریدی (سرم) و زیر نظر پزشک متخصص در مرکز شیمی‌درمانی تجویز می‌شود [۱]. پیش از تزریق، مقدار کافی مایع از راه سرم دریافت می‌کنید تا از کلیه‌ها محافظت شود و تا ۲۴ ساعت پس از تزریق هم باید آب‌رسانی و حجم ادرار کافی حفظ شود [۱]. داروهای ضدتهوع پیش و پس از تزریق داده می‌شوند [۱].
دوز بر اساس سطح بدن (قد و وزن)، نوع سرطان و رژیم درمانی تعیین می‌شود؛ بسته به رژیم، دارو ممکن است هر ۳ تا ۴ هفته یا در کنار پرتودرمانی به‌صورت هفتگی تزریق شود [۱، ۳]. داروهای ضدتهوع خوراکی را دقیقاً طبق برنامه مصرف کنید، حتی اگر حالت تهوع ندارید؛ تهوع و استفراغ ممکن است ۲۴ ساعت یا بیشتر پس از تزریق شروع شود یا ادامه یابد [۱].
هرگز نوبت درمان را خودسرانه حذف یا جابه‌جا نکنید؛ تصمیم درباره تأخیر، کاهش دوز یا تغییر دارو بر اساس آزمایش‌ها و عوارض، با پزشک معالج است.
- هیدراتاسیون: هیدراتاسیون پیش از درمان الزامی است و آب‌رسانی و حجم ادرار کافی تا ۲۴ ساعت پس از تزریق حفظ شود. محلول بازسازی‌شده (۱ میلی‌گرم/میلی‌لیتر) در ۱ تا ۲ لیتر محلول سازگار، با یا بدون ۳۷٫۵ گرم مانیتول، رقیق و به‌صورت انفوزیون آهسته داده شود؛ از سوزن یا ست دارای آلومینیوم استفاده نشود [۱].
- ضدتهوع: داروی بسیار تهوع‌آور است؛ پیش‌داروی ضدتهوع مؤثر و ضدتهوع پس از تزریق (تهوع تأخیری تا ۷۲ ساعت و بیشتر) [۱]. رهنمود ASCO برای بزرگسالان: آنتاگونیست NK1 + آنتاگونیست 5-HT3 + دگزامتازون + اولانزاپین [۱۲].
- پیش از شروع و پایش: کراتینین، BUN، کلیرانس کراتینین و الکترولیت‌ها از جمله منیزیم پیش از شروع و بر حسب نیاز (مکمل منیزیم در صورت نیاز)؛ CBC پیش از هر دوره؛ معاینه عصبی پیش، حین و پس از درمان؛ ارزیابی شنوایی و دهلیزی (به‌ویژه کودکان) در نظر گرفته شود؛ پایش محل انفوزیون (غلظت بیش از ۰٫۵ میلی‌گرم/میلی‌لیتر آسیب بافتی بیشتری می‌دهد) [۱].
- تعدیل دوز: برچسب جدول دوز مشخصی ندارد؛ در کاهش کلیرانس کراتینین (پایه یا حین درمان)، سرکوب مغز استخوان یا نوروپاتی، کاهش دوز یا درمان جایگزین طبق رهنمودهای بالینی؛ نوروپاتی درجه ۳ تا ۴: قطع دائم در نظر گرفته شود. سمیت کلیوی وابسته به دوز و تجمعی است و معمولاً از هفته دوم پس از دوز آغاز می‌شود [۱].
- منع مصرف: حساسیت شدید به سیس‌پلاتین. واکنش حساسیتی شدید: قطع فوری؛ واکنش متقاطع با سایر پلاتین‌ها گزارش شده است [۱].
ویژه پزشکان
رژیم‌های درمانی و دوز
سرطان پیشرفته بیضه (برچسب FDA)
معمولاً در رژیم ترکیبی (مانند BEP با بلئومایسین و اتوپوزید)
معمولاً در رژیم ترکیبی (مانند BEP با بلئومایسین و اتوپوزید)
پیش از تجویز: نکات ایمنی مشترک| دارو | دوز | روش | زمان تجویز |
|---|---|---|---|
| سیس‌پلاتین | ۲۰ میلی‌گرم/مترمربع روزانه | انفوزیون آهسته وریدی | روزهای ۱ تا ۵ |
برچسب دوز و رژیم‌های دیگر را نیز به رسمیت می‌شناسد و برای دوز اختصاصی هر رژیم به رهنمودهای جاری ارجاع می‌دهد [۱].
سرطان پیشرفته تخمدان (برچسب FDA)
معمولاً همراه پاکلی‌تاکسلطول هر دوره: هر ۳ تا ۴ هفته
معمولاً همراه پاکلی‌تاکسل
پیش از تجویز: نکات ایمنی مشترک| دارو | دوز | روش | زمان تجویز |
|---|---|---|---|
| سیس‌پلاتین | ۷۵ تا ۱۰۰ میلی‌گرم/مترمربع | انفوزیون آهسته وریدی | روز ۱ |
دوز طبق برچسب FDA [۱].
در کارآزمایی GOG (۴۱۰ زن): سیس‌پلاتین ۷۵ میلی‌گرم/مترمربع همراه پاکلی‌تاکسل ۱۳۵ میلی‌گرم/مترمربع طی ۲۴ ساعت [۸].
شواهد: GOG-111 (۱۹۹۶)
سرطان پیشرفته مثانه (برچسب FDA)
تک‌دارویی یا ترکیبیطول هر دوره: هر ۳ تا ۴ هفته
تک‌دارویی یا ترکیبی
پیش از تجویز: نکات ایمنی مشترک| دارو | دوز | روش | زمان تجویز |
|---|---|---|---|
| سیس‌پلاتین | ۵۰ تا ۷۰ میلی‌گرم/مترمربع؛ در درمان قبلی سنگین: شروع با ۵۰ میلی‌گرم/مترمربع هر ۴ هفته | انفوزیون آهسته وریدی | روز ۱ |
دوز طبق برچسب FDA [۱].
شیمی‌پرتودرمانی پس از جراحی سر و گردن (EORTC 22931)
سرطان سلول سنگفرشی سر و گردن مرحله III یا IV پرخطر پس از جراحی (کاربرد خارج از اندیکاسیون برچسب)
سرطان سلول سنگفرشی سر و گردن مرحله III یا IV پرخطر پس از جراحی (کاربرد خارج از اندیکاسیون برچسب)
پیش از تجویز: نکات ایمنی مشترک| دارو | دوز | روش | زمان تجویز |
|---|---|---|---|
| سیس‌پلاتین | ۱۰۰ میلی‌گرم/مترمربع | انفوزیون آهسته وریدی | روزهای ۱، ۲۲ و ۴۳ پرتودرمانی |
| پرتودرمانی | ۶۶ گری طی ۶٫۵ هفته |
دوزها از کارآزمایی EORTC 22931 [۲].
شواهد: EORTC 22931 (۲۰۰۴)
شیمی‌پرتودرمانی هفتگی دهانه رحم (GOG)
سرطان دهانه رحم موضعی پیشرفته (کاربرد خارج از اندیکاسیون برچسب)طول هر دوره: هفتگی
سرطان دهانه رحم موضعی پیشرفته (کاربرد خارج از اندیکاسیون برچسب)
پیش از تجویز: نکات ایمنی مشترک| دارو | دوز | روش | زمان تجویز |
|---|---|---|---|
| سیس‌پلاتین | ۴۰ میلی‌گرم/مترمربع | انفوزیون آهسته وریدی | هفتگی همراه پرتودرمانی خارجی |
دوزها از کارآزمایی GOG با ۵۲۶ زن [۳].
شواهد: GOG (۱۹۹۹)
دوزها مطابق پروتکل کارآزمایی، رهنمود یا برچسب رسمی دارو (منبع در یادداشت هر رژیم) است. پیش از تجویز، شمارش سلول‌های خون، عملکرد کلیه و کبد، تداخلات دارویی و شرایط بیمار را بررسی کنید و دوز را بر اساس برچسب دارو تعدیل کنید.
عوارض جانبی
عوارض شایع
طبق برچسب FDA، شایع‌ترین عوارض سیس‌پلاتین آسیب کلیه، نوروپاتی محیطی، تهوع و استفراغ، سرکوب مغز استخوان و آسیب شنوایی است [۱]. برچسب فعلی برای بیشتر عوارض درصد دقیق ارائه نمی‌کند؛ ارقام و ویژگی‌های ذکرشده در برچسب در جدول زیر آمده است:
| عارضه | توضیح و فراوانی |
|---|---|
| تهوع و استفراغ | بدون داروی ضدتهوع تقریباً در همه بیماران رخ می‌دهد؛ معمولاً ۱ تا ۴ ساعت پس از تزریق شروع می‌شود، بیشترین شدت آن ۴۸ تا ۷۲ ساعت پس از تزریق است و ممکن است تا ۱ هفته ادامه یابد [۱] |
| کاهش سلول‌های خونی | سرکوب مغز استخوان در ۲۵ تا ۳۰٪ بیماران؛ تب و عفونت در بیماران دچار نوتروپنی گزارش شده است [۱] |
| آسیب کلیه و کاهش الکترولیت‌ها | آسیب وابسته به دوز و تجمعی که معمولاً از هفته دوم پس از تزریق آغاز می‌شود؛ کاهش منیزیم خون که اغلب نیاز به مکمل دارد و کاهش کلسیم، سدیم، پتاسیم و فسفات [۱] |
| نوروپاتی محیطی | گزگز و بی‌حسی به شکل «جوراب و دستکش»، کاهش رفلکس‌ها و حس ارتعاش؛ ممکن است ۳ تا ۸ هفته پس از آخرین دوز شروع شود یا پس از قطع دارو پیشرفت کند [۱] |
| آسیب شنوایی | وزوز گوش و کاهش شنوایی در فرکانس‌های بالا (۴۰۰۰ تا ۸۰۰۰ هرتز)؛ در کودکان شیوع کاهش شنوایی ۴۰ تا ۶۰٪ برآورد می‌شود [۱] |
| سایر عوارض | ریزش مو، بی‌اشتهایی، اسهال، التهاب دهان، سکسکه، ضعف و بی‌حالی، گرفتگی عضلات و کاهش حس چشایی [۱] |
عوارض جدی
کادر هشدار (Boxed Warning): برچسب FDA چهار خطر را در کادر هشدار آورده است: سمیت شدید کلیوی از جمله نارسایی حاد کلیه (وابسته به دوز و تجمعی)؛ نوروپاتی محیطی وابسته به دوز که با دوره‌های مکرر شدیدتر می‌شود؛ تهوع و استفراغ شدید؛ و سرکوب شدید مغز استخوان که مرگ ناشی از عفونت نیز به دنبال داشته است [۱].
سایر هشدارها و احتیاط‌های برچسب [۱]:
- واکنش حساسیتی شدید و آنافیلاکسی: تورم صورت، خس‌خس، تپش قلب و افت فشار، گاهی چند دقیقه پس از شروع تزریق در بیمارانی که قبلاً سیس‌پلاتین گرفته‌اند. واکنش متقاطع با سایر داروهای پلاتین گزارش شده است.
- سمیت شنوایی: تجمعی و گاهی شدید، یک‌طرفه یا دوطرفه؛ ناشنوایی پس از دوز اول و سمیت دهلیزی (عدم تعادل) نیز گزارش شده است. پرتودرمانی همزمان جمجمه، داروهای دیگر آسیب‌رسان به شنوایی و نارسایی کلیه خطر را بیشتر می‌کنند.
- سمیت چشمی: التهاب عصب بینایی، ادم پاپی و نابینایی قشری؛ تاری دید و اختلال در تشخیص رنگ‌ها با دوزهای بالاتر. بهبود معمولاً پس از قطع دارو رخ می‌دهد اما ممکن است دیر باشد.
- لوسمی ثانویه: لوسمی حاد پس از درمان، معمولاً در کسانی که داروهای لوسمی‌زای دیگری هم گرفته‌اند.
- آسیب به جنین (بخش «تداخلات، بارداری و احتیاط‌ها» را ببینید).
- نشت دارو به بیرون رگ: با غلظت بیش از ۰٫۵ میلی‌گرم در میلی‌لیتر ممکن است سلولیت، فیبروز و نکروز بافت رخ دهد.
در گزارش‌های کارآزمایی‌ها و پس از عرضه، ترومبوآمبولی وریدی و شریانی، انفارکتوس قلبی، سکته مغزی، سندرم همولیتیک اورمیک، پنومونیت، تشنج و سندرم انسفالوپاتی خلفی برگشت‌پذیر نیز ثبت شده است [۱].
کی باید با پزشک تماس بگیرم؟
در صورت بروز هر یک از موارد زیر فوراً با تیم درمان تماس بگیرید یا به اورژانس مراجعه کنید [۱]:
- تب ۳۸ درجه یا بالاتر، لرز یا هر نشانه عفونت
- خونریزی یا کبودی غیرعادی
- استفراغ مداوم یا شدید که نمی‌گذارد مایعات بنوشید، یا کاهش آشکار حجم ادرار
- تنگی نفس، خس‌خس، تورم صورت، تپش قلب یا احساس غش حین یا پس از تزریق
- کاهش شنوایی، وزوز گوش یا سرگیجه و عدم تعادل
- گزگز، بی‌حسی یا ضعف تازه در دست‌ها و پاها
- تاری دید یا تغییر در دیدن رنگ‌ها
- درد، تورم یا قرمزی در محل تزریق
- درد قفسه سینه، تورم یک‌طرفه ساق پا یا ضعف ناگهانی یک سمت بدن
تداخلات، بارداری و احتیاط‌ها
- داروهای دیگر: مصرف همزمان داروهای آسیب‌رسان به کلیه یا شنوایی خطر عوارض سیس‌پلاتین را بیشتر می‌کند؛ فهرست کامل داروها و مکمل‌های خود را به پزشک و داروساز بدهید [۱].
- بارداری: سیس‌پلاتین می‌تواند به جنین آسیب بزند. پیش از شروع درمان، وضعیت بارداری بررسی می‌شود. زنان در سن باروری باید در طول درمان و تا ۱۴ ماه پس از آخرین دوز، و مردانی که همسرشان در سن باروری است در طول درمان و تا ۱۱ ماه پس از آخرین دوز، از روش مؤثر پیشگیری استفاده کنند [۱].
- شیردهی: سیس‌پلاتین به مقدار کم وارد شیر مادر می‌شود؛ در طول درمان شیر ندهید [۱].
- باروری: این دارو ممکن است باعث نارسایی تخمدان، یائسگی زودرس یا اختلال در تولید اسپرم شود که گاهی برگشت‌ناپذیر است [۱]؛ پیش از شروع درمان درباره راه‌های حفظ باروری با پزشک صحبت کنید.
- آزمایش‌ها: آزمایش کلیه، الکترولیت‌ها و منیزیم و شمارش خون پیش از هر دوره انجام می‌شود و ممکن است مکمل الکترولیت (مانند منیزیم) تجویز شود [۱].
- شنوایی: ممکن است در طول درمان آزمایش شنوایی (ادیومتری) دوره‌ای انجام شود؛ هر تغییر در شنوایی را زود گزارش کنید [۱].
- سالمندان: ممکن است به آسیب کلیه، سرکوب مغز استخوان، عفونت و نوروپاتی حساس‌تر باشند و انتخاب دوز با احتیاط بیشتری انجام می‌شود [۱].
پرسش‌های متداول
پرسش‌های متداول
چرا پیش از سیس‌پلاتین این همه سرم تزریق می‌شود؟
سیس‌پلاتین عمدتاً از راه کلیه دفع می‌شود و می‌تواند به کلیه آسیب بزند. آب‌رسانی کافی پیش، حین و پس از تزریق و حفظ حجم ادرار تا ۲۴ ساعت، بخشی ضروری از درمان برای محافظت از کلیه‌هاست [۱].
تهوع پس از سیس‌پلاتین چقدر طول می‌کشد؟
آیا کاهش شنوایی برمی‌گردد؟
آسیب شنوایی ناشی از سیس‌پلاتین تجمعی است و ممکن است دائمی باشد [۱]. اگر وزوز گوش یا کم‌شنوایی پیدا کردید، زود اطلاع دهید تا پزشک بتواند پیش از پیشرفت آسیب درباره ادامه یا تغییر درمان تصمیم بگیرد.
تفاوت سیس‌پلاتین با کربوپلاتین چیست؟
هر دو از خانواده پلاتین هستند و سازوکار مشابهی دارند. طبق برچسب کربوپلاتین، این دارو به‌طور معناداری تهوع کمتر و عوارض عصبی کمتر و خفیف‌تری نسبت به سیس‌پلاتین ایجاد می‌کند و معمولاً بدون سرم‌درمانی حجیم تجویز می‌شود، اما کاهش سلول‌های خونی (به‌ویژه پلاکت) عارضه محدودکننده دوز آن است [۶]. انتخاب بین این دو به نوع سرطان، هدف درمان و وضعیت کلیه و شنوایی شما بستگی دارد.
آیا با سیس‌پلاتین موهایم می‌ریزد؟
برچسب سیس‌پلاتین ریزش مو را از عوارض این دارو ذکر کرده است [۱]؛ میزان آن به رژیم ترکیبی و داروهای همراه نیز بستگی دارد.
شواهد علمی
مطالعات کلیدی
۱۴ موردپرتودرمانی پس از جراحی با یا بدون شیمی‌درمانی همزمان در سرطان سر و گردن پیشرفته موضعی
پرتودرمانی همراه ستوکسیماب یا سیس‌پلاتین در سرطان اوروفارنکس مثبت از نظر ویروس پاپیلومای انسانی (NRG Oncology RTOG 1016): کارآزمایی تصادفی چندمرکزی عدم‌برتری
متاآنالیز شیمی‌درمانی در سرطان سر و گردن (MACH-NC): به‌روزرسانی بر پایه ۱۰۷ کارآزمایی تصادفی و ۱۹٬۸۰۵ بیمار، از طرف گروه MACH-NC
پمبرولیزوماب یا دارونما همراه شیمی‌پرتودرمانی و سپس پمبرولیزوماب یا دارونما در سرطان دهانه رحم پیشرفته موضعی پرخطر تازه تشخیص‌داده‌شده (ENGOT-cx11/GOG-3047/KEYNOTE-A18): نتایج بقای کلی یک کارآزمایی فاز ۳ تصادفی، دوسوکور و کنترل‌شده با دارونما
نیولوماب همراه با جمسیتابین-سیس‌پلاتین در کارسینوم یوروتلیال پیشرفته
پمبرولیزوماب همراه پمترکسد و پلاتین در سرطان ریه غیرسلول‌کوچک غیراسکواموس: پیامدهای ۵ ساله مطالعه فاز ۳ KEYNOTE-189
انفورتومب ودوتین و پمبرولیزوماب در سرطان مثانه واجد شرایط سیس‌پلاتین
توریپالیماب همراه شیمی‌درمانی در کارسینوم نازوفارنکس عودکننده یا متاستاتیک: کارآزمایی بالینی تصادفی JUPITER-02
دوروالوماب پیرامون جراحی همراه با شیمی‌درمانی نئوادجوانت در سرطان مثانه قابل جراحی
دوروالوماب به‌همراه جمسیتابین و سیس‌پلاتین در سرطان پیشرفته مجاری صفراوی
شیمی‌درمانی القایی با جمسیتابین و سیس‌پلاتین در کارسینوم نازوفارنکس
پمبرولیزوماب به‌تنهایی یا همراه شیمی‌درمانی در برابر ستوکسیماب همراه شیمی‌درمانی در کارسینوم سلول سنگفرشی سر و گردن عودکننده یا متاستاتیک (KEYNOTE-048): مطالعه فاز ۳ تصادفی باز
بهبود بقا با بواسیزوماب در سرطان دهانه رحم پیشرفته
پمبرولیزوماب همراه شیمی‌درمانی نئوادجوانت و سپس پمبرولیزوماب ادجوانت در مقایسه با شیمی‌درمانی نئوادجوانت به‌تنهایی در سرطان ریه غیرسلول‌کوچک مرحله اولیه (KEYNOTE-671): کارآزمایی فاز ۳ تصادفی دوسوکور کنترل‌شده با دارونما
رهنمودهای بالینی
۳ موردخلاصه رهنمود NCCN: سرطان‌های سر و گردن، نسخه ۲٫۲۰۲۵ (تمرکز بر کارسینوم نازوفارنکس)
سرطان دهانه رحم، نسخه ۲٫۲۰۲۶؛ رهنمودهای بالینی NCCN در انکولوژی
رهنمودهای ESGO/ESTRO/ESP برای مدیریت بیماران مبتلا به سرطان دهانه رحم – به‌روزرسانی ۲۰۲۳
منابع علمی
۱۲ منبعنمایش همه منابع، ۱۰ مورد با خلاصه و ترجمه فارسیبستن فهرست منابع
شماره‌های داخل متن، مانند [۱]، به این منابع اشاره دارند. منابعی که دکمه «خلاصه و ترجمه فارسی» دارند، در کتابخانه شواهد علمی خلاصه و ترجمه شده‌اند.
- ۱
- ۲
- ۳
- ۴
- ۵
- ۶
- ۷Treatment of Disseminated Germ-Cell Tumors with Cisplatin, Bleomycin, and either Vinblastine or Etoposide
- ۸
- ۹Perioperative Durvalumab with Neoadjuvant Chemotherapy in Operable Bladder Cancer
- ۱۰Enfortumab Vedotin and Pembrolizumab in Cisplatin-Eligible Bladder Cancer
- ۱۱Comparison of Four Chemotherapy Regimens for Advanced Non–Small-Cell Lung Cancer
- ۱۲Antiemetics: ASCO Guideline Update
این مطلب بر پایه منابع علمی معتبر تهیه شده و آخرین بار در ۲۸ مهر ۱۴۰۵ به‌روزرسانی شده است. محتوای این وب‌سایت صرفاً جنبه آموزشی و اطلاع‌رسانی دارد و جایگزین مشاوره، تشخیص یا درمان توسط پزشک متخصص نیست. برای هر تصمیم درمانی با پزشک معالج خود مشورت کنید.