رهنمود بالینیسرطان روده بزرگ (کولورکتال)سرطان پانکراس (لوزالمعده)

به‌روزرسانی ۲۰۰۶ ASCO از توصیه‌ها برای استفاده از نشانگرهای توموری در سرطان‌های دستگاه گوارش

JCO · ۲۰۰۶
ASCO 2006 Update of Recommendations for the Use of Tumor Markers in Gastrointestinal CancerLocker GY, Hamilton S, Harris J, Jessup JM, Kemeny N, Macdonald JS, et al. JCO. 2006. 24:5313-5327
نوع مطالعه
رهنمود بالینی
نام مطالعه
ASCO GI Tumor Markers 2006
طراحی
به‌روزرسانی راهنمای بالینی بر پایه مرور متون (جست‌وجوی Medline و Cochrane Collaboration Library با تمرکز بر مرورهای نظام‌مند و متاآنالیزها)
منبع
JCO · ۲۰۰۶

به زبان ساده

این راهنما توضیح می‌دهد که چه زمانی آزمایش‌های خونی «نشانگر توموری» در سرطان روده بزرگ و سرطان پانکراس می‌توانند به پزشک کمک کنند. در سرطان روده بزرگ، آزمایش CEA می‌تواند پیش از جراحی و در پیگیری پس از جراحی و پایش پاسخ به درمان مفید باشد. در سرطان پانکراس، آزمایش CA 19-9 در بیماران تحت درمان فعال می‌تواند به پایش بیماری کمک کند، اما بالا رفتن آن باید با آزمون‌های دیگر تأیید شود. تفسیر این آزمایش‌ها باید همیشه با پزشک معالج انجام شود.

نکات کلیدی

در صورتی که به مرحله‌بندی و برنامه‌ریزی جراحی کمک کند، توصیه می‌شود
CEA پیش از جراحی (سرطان کولورکتال)
توصیه راهنما
هر ۳ ماه، دست‌کم به مدت ۳ سال
CEA پس از جراحی (مرحله II و III)
برای بیمارانی که کاندیدای بالقوه جراحی یا شیمی‌درمانی بیماری متاستاتیک‌اند
CEA نشانگر انتخابی است
پایش پاسخ بیماری متاستاتیک کولورکتال به درمان سیستمیک
توصیه راهنما
هر ۱ تا ۳ ماه در بیماران مبتلا به بیماری موضعاً پیشرفته یا متاستاتیک تحت درمان فعال
CA 19-9 در سرطان پانکراس
افزایش در اندازه‌گیری‌های متوالی نشان‌دهنده پیشرفت بیماری است، اما باید با سایر بررسی‌ها تأیید شود

توصیه‌های کلیدی رهنمود (ترجمه فارسی)

  1. در سرطان کولورکتال، توصیه می‌شود CEA پیش از جراحی درخواست شود، در صورتی که به مرحله‌بندی و برنامه‌ریزی جراحی کمک کند.

  2. سطوح CEA پس از جراحی باید در بیماران مبتلا به بیماری مرحله II و III هر ۳ ماه و دست‌کم به مدت ۳ سال اندازه‌گیری شود، در صورتی که بیمار کاندیدای بالقوه جراحی یا شیمی‌درمانی بیماری متاستاتیک باشد.

  3. CEA نشانگر انتخابی برای پایش پاسخ بیماری متاستاتیک به درمان سیستمیک است.

  4. داده‌ها برای توصیه به استفاده روتین از p53، ras، تیمیدین سنتاز، دی‌هیدروپیریمیدین دهیدروژناز، تیمیدین فسفریلاز، ناپایداری ریزماهواره‌ای، از دست رفتن هتروزیگوسیتی 18q یا پروتئین DCC در مدیریت بیماران مبتلا به سرطان کولورکتال کافی نیست.

  5. در سرطان پانکراس، CA 19-9 را می‌توان هر ۱ تا ۳ ماه در بیماران مبتلا به بیماری موضعاً پیشرفته یا متاستاتیک که تحت درمان فعال هستند اندازه‌گیری کرد. افزایش در اندازه‌گیری‌های متوالی نشان‌دهنده پیشرفت بیماری است، اما باید تأیید آن با سایر مطالعات پیگیری شود.

جمعیت مطالعه

بیماران مبتلا به سرطان‌های دستگاه گوارش؛ توصیه‌های این به‌روزرسانی در چکیده برای سرطان کولورکتال و سرطان پانکراس ارائه شده است.

نقاط پایانی

هدف راهنما به‌روزرسانی توصیه‌ها برای استفاده از آزمون‌های نشانگر توموری در پیشگیری، غربالگری، درمان و پیگیری (surveillance) سرطان‌های دستگاه گوارش است.

ایمنی و عوارض

این سند یک راهنمای بالینی درباره استفاده از نشانگرهای توموری است و در چکیده داده‌ای درباره عوارض درمانی گزارش نشده است.

اهمیت بالینی و جایگاه در رهنمودها

این راهنما چارچوبی برای استفاده از CEA در سرطان کولورکتال (پیش از جراحی، پیگیری مراحل II و III و پایش درمان بیماری متاستاتیک) و CA 19-9 در سرطان پانکراس پیشرفته یا متاستاتیک ارائه می‌کند. همچنین بیان می‌کند که شواهد برای استفاده روتین از چند نشانگر مولکولی (از جمله p53، ras و ناپایداری ریزماهواره‌ای) در آن زمان کافی نبوده است. این سند مربوط به سال ۲۰۰۶ است؛ وضعیت فعلی توصیه‌ها و نسخه‌های به‌روزتر راهنماها باید بررسی شود.

ترجمه فارسی چکیده مقاله

هدف

به‌روزرسانی توصیه‌ها برای استفاده از آزمون‌های نشانگر توموری در پیشگیری، غربالگری، درمان و پیگیری (surveillance) سرطان‌های دستگاه گوارش.

روش‌ها

برای به‌روزرسانی ۲۰۰۶، کمیته‌ای متشکل از اعضای پانل کامل تشکیل شد تا مرور و تحلیل داده‌های منتشرشده از سال ۱۹۹۹ به بعد را تکمیل کند. جست‌وجوهای رایانه‌ای متون در Medline و Cochrane Collaboration Library انجام شد. مرور متون کمیته به‌روزرسانی بر مرورهای نظام‌مند و متاآنالیزهای موجود از مطالعات منتشرشده نشانگرهای توموری تمرکز داشت.

توصیه‌ها و نتیجه‌گیری

در سرطان کولورکتال، توصیه می‌شود آنتی‌ژن کارسینوامبریونیک (CEA) پیش از جراحی درخواست شود، در صورتی که به مرحله‌بندی و برنامه‌ریزی جراحی کمک کند. سطوح CEA پس از جراحی باید در بیماران مبتلا به بیماری مرحله II و III هر ۳ ماه و دست‌کم به مدت ۳ سال اندازه‌گیری شود، در صورتی که بیمار کاندیدای بالقوه جراحی یا شیمی‌درمانی بیماری متاستاتیک باشد. CEA نشانگر انتخابی برای پایش پاسخ بیماری متاستاتیک به درمان سیستمیک است. داده‌ها برای توصیه به استفاده روتین از p53، ras، تیمیدین سنتاز، دی‌هیدروپیریمیدین دهیدروژناز، تیمیدین فسفریلاز، ناپایداری ریزماهواره‌ای، از دست رفتن هتروزیگوسیتی 18q یا پروتئین deleted in colon cancer (DCC) در مدیریت بیماران مبتلا به سرطان کولورکتال کافی نیست. در سرطان پانکراس، CA 19-9 را می‌توان هر ۱ تا ۳ ماه در بیماران مبتلا به بیماری موضعاً پیشرفته یا متاستاتیک که تحت درمان فعال هستند اندازه‌گیری کرد. افزایش در اندازه‌گیری‌های متوالی CA 19-9 نشان‌دهنده پیشرفت بیماری است، اما باید تأیید آن با سایر مطالعات پیگیری شود. نشانگرهای جدید و شواهد تازه در حمایت از استفاده از نشانگرهای مورد بررسی کنونی، در به‌روزرسانی‌های آینده این راهنما ارزیابی خواهند شد.

محدودیت‌ها

این راهنما بر داده‌های منتشرشده از سال ۱۹۹۹ تا زمان به‌روزرسانی ۲۰۰۶ استوار است و بنابراین ممکن است شواهد جدیدتر را بازتاب ندهد. چکیده سطح شواهد یا درجه توصیه‌ها را گزارش نمی‌کند. برای چند نشانگر، داده‌ها برای توصیه به استفاده روتین ناکافی بوده‌اند.

این خلاصه و ترجمه بر اساس چکیده منتشرشده مقاله (PubMed) تهیه شده است؛ برای جزئیات کامل، به‌ویژه دوزها و نتایج فرعی، به متن کامل مقاله مراجعه کنید.