کارآزمایی بالینیفاز ۲سرطان تیروئید

درمان با دابرافنیب و ترامتینیب در بیماران مبتلا به سرطان آناپلاستیک تیروئید پیشرفته موضعی یا متاستاتیک با جهش BRAF V600

J Clin Oncol · ۲۰۱۸۱۶ بیمار قابل ارزیابی با سرطان آناپلاستیک تیروئید در گزارش اولیه (جمعیت ایمنی: ۱۰۰ بیمار با هفت بافت‌شناسی نادر)؛ ۳۶ بیمار در تحلیل به‌روزشده ۲۰۲۲
Dabrafenib and Trametinib Treatment in Patients With Locally Advanced or Metastatic BRAF V600-Mutant Anaplastic Thyroid CancerSubbiah V, Kreitman RJ, Wainberg ZA, et al. J Clin Oncol. 2018. 36:7-13

گزارش جدیدتری از این مطالعه منتشر شده است: دابرافنیب (Dabrafenib) به‌علاوه ترامتینیب (Trametinib) در بیماران مبتلا به سرطان آناپلاستیک تیروئید دارای جهش BRAF V600E: تحلیل به‌روزشده از مطالعه سبدی فاز ۲ (۲۰۲۲)

نوع مطالعه
کارآزمایی بالینی
نام مطالعه
ROAR (BRF117019) – ATC
فاز
فاز ۲
طراحی
کارآزمایی باز، غیرتصادفی و تک‌گروهی از نوع سبدی (basket) در سرطان‌های نادر با جهش BRAF V600E (مطالعه ROAR)؛ گزارش کوهورت سرطان آناپلاستیک تیروئید
حجم نمونه
۱۶ بیمار قابل ارزیابی با سرطان آناپلاستیک تیروئید در گزارش اولیه (جمعیت ایمنی: ۱۰۰ بیمار با هفت بافت‌شناسی نادر)؛ ۳۶ بیمار در تحلیل به‌روزشده ۲۰۲۲
منبع
J Clin Oncol · ۲۰۱۸
شناسه کارآزمایی
NCT02034110

به زبان ساده

سرطان آناپلاستیک تیروئید نادرترین و مهاجم‌ترین نوع سرطان تیروئید است و پیش از این مطالعه درمان دارویی مؤثری نداشت. در بخشی از این بیماران، جهشی به نام BRAF V600E در تومور وجود دارد. در این مطالعه، ترکیب دو قرص هدفمند (دابرافنیب و ترامتینیب) در بیش از نیمی از بیماران باعث کوچک شدن تومور شد و حدود نیمی از بیماران پس از یک سال زنده بودند، که برای این بیماری پیشرفت بزرگی است. به همین دلیل، آزمایش جهش BRAF باید هرچه سریع‌تر پس از تشخیص سرطان آناپلاستیک انجام شود.

نتایج کلیدی

۶۹٪ (۱۱ از ۱۶ بیمار)
میزان پاسخ کلی تأییدشده (گزارش اولیه)
95% CI 41%-89%؛ هفت پاسخ ادامه‌دار
۹۰٪، ۷۹٪ و ۸۰٪
برآورد ۱۲ ماهه مدت پاسخ، بقای بدون پیشرفت و بقای کلی (گزارش اولیه)
میانه‌ها به علت کمبود رخداد به دست نیامد؛ میانه پیگیری ۴۷ هفته
۵۶٪ (شامل ۳ پاسخ کامل)
میزان پاسخ کلی (تحلیل به‌روزشده، ۳۶ بیمار)
تحلیل به‌روزشده (Subbiah و همکاران، Ann Oncol 2022؛ DOI: 10.1016/j.annonc.2021.12.014؛ کل کوهورت ۳۶ بیمار، تاریخ قطع داده‌ها ۱۴ سپتامبر ۲۰۲۰، میانه پیگیری ۱۱٫۱ ماه)؛ 95% CI 38.1%-72.1%؛ میزان مدت پاسخ ۱۲ ماهه ۵۰٪
۶٫۷ ماه و ۱۴٫۵ ماه
میانه بقای بدون پیشرفت و بقای کلی (تحلیل به‌روزشده)
تحلیل به‌روزشده (Subbiah و همکاران، Ann Oncol 2022؛ DOI: 10.1016/j.annonc.2021.12.014؛ کل کوهورت ۳۶ بیمار، تاریخ قطع داده‌ها ۱۴ سپتامبر ۲۰۲۰، میانه پیگیری ۱۱٫۱ ماه)؛ بقای بدون پیشرفت ۱۲ ماهه ۴۳٫۲٪
۵۱٫۷٪ و ۳۱٫۵٪
بقای کلی ۱۲ و ۲۴ ماهه (تحلیل به‌روزشده)
تحلیل به‌روزشده (Subbiah و همکاران، Ann Oncol 2022؛ DOI: 10.1016/j.annonc.2021.12.014؛ کل کوهورت ۳۶ بیمار، تاریخ قطع داده‌ها ۱۴ سپتامبر ۲۰۲۰، میانه پیگیری ۱۱٫۱ ماه)

کارت دوز و برنامه درمان

دابرافنیب + ترامتینیب (ROAR)

سرطان آناپلاستیک موضعی پیشرفته یا متاستاتیک با جهش BRAF V600E، بدون گزینه درمان موضعی رضایت‌بخشطول هر دوره: پیوستهدر صفحه «سرطان تیروئید» · سرطان آناپلاستیک: درمان هدفمند و شیمی‌درمانی

سرطان آناپلاستیک موضعی پیشرفته یا متاستاتیک با جهش BRAF V600E، بدون گزینه درمان موضعی رضایت‌بخش

دارودوزروشزمان تجویز
دابرافنیب۱۵۰ میلی‌گرمخوراکی، ۱ ساعت پیش یا ۲ ساعت پس از غذادو بار در روز
ترامتینیب۲ میلی‌گرمخوراکییک بار در روز
طول هر دوره
پیوسته
مدت درمان
تا پیشرفت بیماری یا عارضه غیرقابل‌تحمل

منابع: برچسب‌های FDA؛ ROAR. تب شایع است: با تب ۳۸ تا ۴۰ درجه دابرافنیب تا رفع تب قطع و سپس با همان دوز یا دوز کمتر ادامه یابد؛ LVEF پیش از شروع و دوره‌ای.

در صفحه «سرطان تیروئید» · سرطان آناپلاستیک: درمان هدفمند و شیمی‌درمانی

دوزها مطابق پروتکل کارآزمایی، رهنمود یا برچسب رسمی دارو (منبع در یادداشت هر رژیم) است. پیش از تجویز، شمارش سلول‌های خون، عملکرد کلیه و کبد، تداخلات دارویی و شرایط بیمار را بررسی کنید و دوز را بر اساس برچسب دارو تعدیل کنید.

گروه‌های درمانی و رژیم دارویی

۱دابرافنیب + ترامتینیب

دابرافنیب (Dabrafenib) خوراکی ۱۵۰ میلی‌گرم دو بار در روز (به فاصله‌ی ۱۲ ساعت) به همراه ترامتینیب (Trametinib) خوراکی ۲ میلی‌گرم یک بار در روز (همزمان با دوز صبح دابرافنیب)، هر دو ناشتا (۱ ساعت پیش یا ۲ ساعت پس از غذا) با حدود ۲۰۰ میلی‌لیتر آب، به‌طور پیوسته در دوره‌های ۲۸ روزه، تا سمیت غیرقابل قبول، پیشرفت بیماری یا مرگ. ارزیابی تومور هر ۸ هفته.

منبع جزئیات رژیم درمانی: متن کامل مقاله JCO 2018 در PMC (PMC5791845) و ClinicalTrials.gov NCT02034110 (مصرف ناشتا، فاصله‌ی ۱۲ ساعته، دوره‌ی ۲۸ روزه)؛ دوز بزرگسالان دابرافنیب در برچسب FDA (TAFINLAR) نیز ۱۵۰ میلی‌گرم دو بار در روز است. تحلیل به‌روزشده: Ann Oncol 2022 (PMC9338780).

دوزها صرفاً برای اطلاع متخصصان و مطابق پروتکل این مطالعه ذکر شده‌اند و نسخه درمانی نیستند. تجویز هر دارو باید توسط پزشک معالج و بر اساس شرایط بیمار انجام شود.

جمعیت مطالعه

بیماران ۱۸ سال و بالاتر مبتلا به سرطان آناپلاستیک تیروئید پیشرفته‌ی موضعی (غیرقابل جراحی) یا متاستاتیک با جهش BRAF V600E، بدون گزینه‌ی درمانی استاندارد در دسترس (به تشخیص پزشک معالج)، با بیماری قابل اندازه‌گیری طبق RECIST 1.1، بافت تومور کافی برای تأیید جهش، ECOG صفر تا ۲، توانایی بلع دارو و عملکرد کافی ارگان‌ها. معیارهای خروج: درمان قبلی با مهارکننده‌ی BRAF یا MEK، پرتودرمانی طی ۷ روز پیش از ورود، عوارض حل‌نشده‌ی درمان قبلی، بیماری قابل درمان با جراحی به‌تنهایی، عدم دریافت درمان استاندارد قبلی، و لنفوم، سارکوم یا متاستاز از محل دیگر. همه‌ی بیماران پیش‌تر پرتودرمانی و/یا جراحی شده بودند و شش نفر درمان سیستمیک قبلی دریافت کرده بودند.

نقاط پایانی

پیامد اصلی: میزان پاسخ کلی با ارزیابی پژوهشگر. پیامدهای ثانویه: مدت پاسخ، بقای بدون پیشرفت، بقای کلی و ایمنی.

ایمنی و عوارض

جمعیت ایمنی شامل ۱۰۰ بیمار با هفت بافت‌شناسی نادر بود: ۹۳٪ هر نوع عارضه و ۴۲٪ عارضه‌ی درجه‌ی ۳ یا ۴ داشتند؛ عوارض منجر به کاهش دوز، قطع موقت/تأخیر و قطع دائم به ترتیب در ۳۰٪، ۳۸٪ و ۸٪ رخ داد. عوارض شایع: خستگی (۳۸٪)، تب (۳۷٪) و تهوع (۳۵٪)؛ شایع‌ترین عوارض درجه‌ی ۳ و ۴: خستگی، کم‌خونی و نوتروپنی (هر کدام ۵٪). در کوهورت آناپلاستیک تیروئید، شایع‌ترین عوارض خستگی (۴۴٪)، تب (۳۱٪) و تهوع (۳۱٪) و شایع‌ترین عارضه‌ی درجه‌ی ۳ و ۴ کم‌خونی (۱۳٪) بود؛ سه بیمار عارضه‌ی جدی مرتبط با درمان داشتند (آسیب حاد کلیه و رابدومیولیز، تب، هیپوناترمی). علامت ایمنی جدیدی مشاهده نشد؛ در تحلیل به‌روزشده‌ی ۲۰۲۲ نیز با پیگیری بیشتر علامت ایمنی جدیدی شناسایی نشد.

اهمیت بالینی و جایگاه در رهنمودها

بر پایه این مطالعه (ROAR/BRF117019؛ میزان پاسخ کلی ۶۱٪ در ۲۳ بیمار قابل ارزیابی در زمان بررسی FDA)، سازمان غذا و داروی آمریکا (FDA) در ۴ مه ۲۰۱۸ ترکیب دابرافنیب و ترامتینیب را برای بیماران مبتلا به سرطان آناپلاستیک تیروئید پیشرفته موضعی یا متاستاتیک با جهش BRAF V600E که گزینه درمان موضعی-ناحیه‌ای رضایت‌بخشی ندارند تأیید کرد؛ این نخستین درمان دارویی تأییدشده برای این بیماری بود. تحلیل به‌روزشده ۲۰۲۲ با ۳۶ بیمار، سود بالینی و بقای طولانی‌مدت را تأیید کرد.

ترجمه فارسی چکیده مقاله

پیش‌زمینه

ما اثربخشی و ایمنی درمان ترکیبی دابرافنیب (Dabrafenib؛ مهارکننده BRAF) و ترامتینیب (Trametinib؛ مهارکننده MEK) را در سرطان آناپلاستیک تیروئید با جهش BRAF V600E گزارش می‌کنیم؛ بدخیمی نادر، مهاجم و بسیار کشنده‌ای با پیامدهای ضعیف برای بیماران و بدون هیچ درمان سیستمیک دارای سود بالینی.

روش‌ها

در این کارآزمایی فاز ۲ و باز، بیماران مبتلا به بدخیمی‌های از پیش تعریف‌شده با جهش BRAF V600E، دابرافنیب ۱۵۰ میلی‌گرم دو بار در روز و ترامتینیب ۲ میلی‌گرم یک بار در روز را تا زمان سمیت غیرقابل قبول، پیشرفت بیماری یا مرگ دریافت کردند. پیامد اصلی میزان پاسخ کلی با ارزیابی پژوهشگر بود. پیامدهای ثانویه شامل مدت پاسخ، بقای بدون پیشرفت، بقای کلی و ایمنی بود.

نتایج

شانزده بیمار مبتلا به سرطان آناپلاستیک تیروئید با جهش BRAF V600E قابل ارزیابی بودند (میانه پیگیری ۴۷ هفته؛ دامنه ۴ تا ۱۲۰ هفته). همه بیماران پیش‌تر پرتودرمانی و/یا جراحی شده بودند و شش نفر درمان سیستمیک قبلی دریافت کرده بودند. میزان پاسخ کلی تأییدشده ۶۹٪ بود (۱۱ از ۱۶؛ فاصله اطمینان ۹۵٪: ۴۱٪ تا ۸۹٪) که هفت پاسخ همچنان ادامه داشت. میانه مدت پاسخ، بقای بدون پیشرفت و بقای کلی به دلیل کمبود رخداد به دست نیامد و برآوردهای ۱۲ ماهه آن‌ها به ترتیب ۹۰٪، ۷۹٪ و ۸۰٪ بود. جمعیت ایمنی شامل ۱۰۰ بیمار بود که با هفت بافت‌شناسی تومور نادر وارد مطالعه شده بودند. عوارض جانبی شایع خستگی (۳۸٪)، تب (۳۷٪) و تهوع (۳۵٪) بود. هیچ علامت ایمنی جدیدی شناسایی نشد.

نتیجه‌گیری

دابرافنیب به همراه ترامتینیب نخستین رژیمی است که فعالیت بالینی قوی آن در سرطان آناپلاستیک تیروئید با جهش BRAF V600E نشان داده شده و به‌خوبی تحمل شد. این یافته‌ها پیشرفت درمانی معناداری برای این بیماری یتیم (نادر) به شمار می‌روند.

محدودیت‌ها

مطالعه غیرتصادفی و تک‌گروهی بود و تعداد بیماران بسیار کم بود (۱۶ بیمار در گزارش اولیه، ۳۶ بیمار در تحلیل به‌روزشده). اعداد گزارش اولیه به دلیل پیگیری کوتاه خوش‌بینانه‌تر از تحلیل به‌روزشده بود (مثلاً میزان پاسخ ۶۹٪ در برابر ۵۶٪). فقط بیماران دارای جهش BRAF V600E مشمول نتایج هستند.

ترجمه و خلاصه فارسی توسط تیم تحریریه بر اساس مقاله منتشرشده تهیه شده است. متن اصلی و کامل مقاله مرجع نهایی است.