خبر در یک نگاه
- تکلیستاماب (teclistamab) یک آنتی‌بادی دوکاره است که سلول‌های T بیمار را به سلول‌های میلوما (از طریق هدف BCMA) متصل و آن‌ها را فعال می‌کند [۱].
- در کارآزمایی فاز ۳ MajesTEC-3 با ۵۸۷ بیمار مبتلا به میلومای عودکرده یا مقاوم پس از ۱ تا ۳ خط درمان، تکلیستاماب + داراتوموماب با درمان سه‌دارویی استاندارد مقایسه شد [۱].
- بقای بدون پیشرفت ۳۶ ماهه ۸۳٫۴٪ در برابر ۲۹٫۷٪ بود (نسبت خطر ۰٫۱۷) و منفی شدن بیماری باقی‌مانده حداقلی (MRD) در ۵۸٫۴٪ در برابر ۱۷٫۱٪ دیده شد [۱].
- FDA در مارس ۲۰۲۶ این ترکیب را تأیید کرد؛ عوارض جدی و مرگ ناشی از عوارض کمی بیشتر از گروه کنترل بود [۱].
چه چیزی گزارش شد؟
تکلیستاماب نخستین بار در کارآزمایی MajesTEC-1 در بیمارانی که به‌شدت درمان شده بودند (میانه ۵ خط درمان قبلی) میزان پاسخ ۶۳٪ ایجاد کرد [۲]. پرسش این بود که آیا استفاده زودتر از آن، همراه با داراتوموماب (آنتی‌بادی ضد CD38)، می‌تواند جایگزین درمان‌های سه‌دارویی رایج شود [۱].
در کارآزمایی فاز ۳ MajesTEC-3، ۵۸۷ بیمار مبتلا به مولتیپل میلومای عودکرده یا مقاوم که ۱ تا ۳ خط درمان قبلی داشتند، به‌طور تصادفی تکلیستاماب + داراتوموماب (۲۹۱ نفر) یا داراتوموماب + دگزامتازون به‌علاوه پومالیدوماید یا بورتزومیب (DPd یا DVd؛ ۲۹۶ نفر) دریافت کردند [۱].
با میانه پیگیری ۳۴٫۵ ماه، بقای بدون پیشرفت ۳۶ ماهه در گروه تکلیستاماب + داراتوموماب ۸۳٫۴٪ و در گروه کنترل ۲۹٫۷٪ بود (نسبت خطر ۰٫۱۷). پاسخ کامل یا بهتر ۸۱٫۸٪ در برابر ۳۲٫۱٪ بود [۱]. بر اساس گزارش ارائه‌شده در کنگره ASH ۲۰۲۵، بقای کلی نیز به‌طور معنادار بهبود یافت و میزان پاسخ‌ها به آنچه پیش‌تر فقط با سلول‌درمانی CAR-T دیده می‌شد نزدیک شد [۳]. MajesTEC-3 نخستین کارآزمایی است که ترکیبی مبتنی بر آنتی‌بادی دوکاره را در عود اول تا سوم میلوما آزموده است [۵] و مفسران آن را بازتعریف مرزهای ممکن در درمان میلوما توصیف کرده‌اند [۴].
اگر مولتیپل میلوما پس از درمان اول (یا تا سه خط درمان) دوباره فعال شده است، این مطالعه نشان می‌دهد ترکیب دو داروی تزریقی زیرجلدی، تکلیستاماب و داراتوموماب، در بیشتر بیماران بیماری را برای مدت طولانی کنترل کرد؛ بیش از ۸ نفر از هر ۱۰ بیمار پس از ۳ سال هنوز پیشرفت بیماری نداشتند [۱]. این درمان نیاز به پایش دقیق دارد، زیرا عفونت‌ها و عوارض جدی در آن شایع است [۱]. درباره مناسب بودن این درمان برای شما با هماتولوژیست خود مشورت کنید.
جزئیات کارآزمایی و رژیم درمانی (ویژه پزشکان)
ویژه پزشکان
- درمان مقایسه (DPd یا DVd) به انتخاب پژوهشگر بود؛ پیامد اصلی بقای بدون پیشرفت با ارزیابی کمیته مستقل [۱].
- پاسخ کلی ۸۹٫۰٪ در برابر ۷۵٫۳٪ (P<۰٫۰۰۱ برای همه مقایسه‌ها) [۱].
- عوارض جدی ۷۰٫۷٪ در برابر ۶۲٫۴٪ و مرگ ناشی از عوارض ۷٫۱٪ در برابر ۵٫۹٪ بود؛ در MajesTEC-1 عفونت‌ها (درجه ۳ یا ۴ در ۴۴٫۸٪) و سندرم آزادسازی سیتوکین (۷۲٫۱٪؛ عمدتاً درجه ۱ تا ۲) شایع بودند [۱، ۲]. پیشگیری و پایش عفونت اهمیت محوری دارد.
رژیم MajesTEC-3 (برچسب FDA)
تکلیستاماب + داراتوموماب زیرجلدی
میلومای عودکرده یا مقاوم پس از دست‌کم یک خط درمان شامل مهارکننده پروتئازوم و داروی تعدیل‌کننده ایمنی
میلومای عودکرده یا مقاوم پس از دست‌کم یک خط درمان شامل مهارکننده پروتئازوم و داروی تعدیل‌کننده ایمنی
| دارو | دوز | روش | زمان تجویز |
|---|---|---|---|
| روز ۰ | |||
| داراتوموماب-هیالورونیداز زیرجلدی | ۱۸۰۰ میلی‌گرم / ۳۰٬۰۰۰ واحد | زیرجلدی طی ۳ تا ۵ دقیقه | یک روز پیش از تکلیستاماب |
| دوز افزایشی ۱ (روز ۱) | |||
| تکلیستاماب | ۰٫۰۶ میلی‌گرم/کیلوگرم | زیرجلدی؛ دست‌کم ۲۰ ساعت پس از داراتوموماب | روز ۱؛ بستری ۴۸ ساعت |
| دوز افزایشی ۲ (روز ۳) | |||
| تکلیستاماب | ۰٫۳ میلی‌گرم/کیلوگرم | زیرجلدی | ۲ تا ۴ روز پس از دوز ۱ (در صورت عارضه تا ۷ روز)؛ بستری ۴۸ ساعت |
| نخستین دوز درمانی (روز ۷) | |||
| تکلیستاماب | ۱٫۵ میلی‌گرم/کیلوگرم | زیرجلدی؛ دست‌کم ۳ ساعت پس از داراتوموماب | ۲ تا ۴ روز پس از دوز ۲؛ پایش روزانه ۴۸ ساعت نزدیک مرکز درمانی |
| هفته ۲ تا ۸ | |||
| تکلیستاماب + داراتوموماب | ۱٫۵ میلی‌گرم/کیلوگرم + ۱۸۰۰ میلی‌گرم | زیرجلدی؛ تکلیستاماب دست‌کم ۱۵ دقیقه پس از داراتوموماب | هفتگی (فاصله دست‌کم ۵ روز) |
| هفته ۹ تا ۲۴ | |||
| تکلیستاماب + داراتوموماب | ۳ میلی‌گرم/کیلوگرم + ۱۸۰۰ میلی‌گرم | زیرجلدی | هر ۲ هفته (فاصله دست‌کم ۱۲ روز) |
| از هفته ۲۵ | |||
| تکلیستاماب + داراتوموماب | ۳ میلی‌گرم/کیلوگرم + ۱۸۰۰ میلی‌گرم | زیرجلدی | هر ۴ هفته (فاصله دست‌کم ۲۵ روز) |
پیش‌دارو ۱ تا ۳ ساعت پیش از هر دوز افزایشی و نخستین دوز درمانی: دگزامتازون ۱۶ میلی‌گرم، دیفن‌هیدرامین ۵۰ میلی‌گرم و استامینوفن ۶۵۰ تا ۱۰۰۰ میلی‌گرم. پروفیلاکسی ضدویروسی هرپس زوستر و پروفیلاکسی ضدمیکروبی طبق رهنمودها؛ پایش ایمونوگلوبولین و تجویز IVIG یا SCIG برای حفظ IgG بیش از ۴۰۰ میلی‌گرم در دسی‌لیتر. کاهش دوز تکلیستاماب توصیه نمی‌شود؛ CRS، ICANS و عفونت با توقف و درمان حمایتی مدیریت می‌شوند. پس از تأخیر، شروع مجدد طبق جدول برچسب (مثلاً دوز هفتگی با فاصله ۲۹ تا ۵۶ روز: از دوز افزایشی ۲؛ بیش از ۵۶ روز: از دوز افزایشی ۱). فقط از طریق برنامه REMS [۶].
دوزها مطابق پروتکل کارآزمایی، رهنمود یا برچسب رسمی دارو (منبع در یادداشت هر رژیم) است. پیش از تجویز، شمارش سلول‌های خون، عملکرد کلیه و کبد، تداخلات دارویی و شرایط بیمار را بررسی کنید و دوز را بر اساس برچسب دارو تعدیل کنید.
محدودیت‌ها و قدم بعدی
- تأیید: FDA در ۵ مارس ۲۰۲۶ تکلیستاماب همراه با داراتوموماب زیرجلدی را برای بزرگسالان مبتلا به میلومای عودکرده یا مقاوم که دست‌کم یک خط درمان قبلی شامل مهارکننده پروتئازوم و داروی تعدیل‌کننده ایمنی دریافت کرده‌اند، تأیید کرد (اطلاعیه FDA).
- کارآزمایی به‌صورت باز (open-label) انجام شد و درمان کنترل DPd یا DVd بود؛ مقایسه مستقیمی با CAR-T یا سایر آنتی‌بادی‌های دوکاره انجام نشده است [۱].
- عوارض جدی و مرگ ناشی از عوارض در گروه تکلیستاماب کمی بیشتر بود و این درمان به مراکز مجهز برای مدیریت عفونت و سندرم آزادسازی سیتوکین نیاز دارد [۱، ۲].
مطالعه اصلی
مطالعه کلیدی
۱ موردتکلیستاماب به‌علاوه داراتوموماب در مولتیپل میلومای عودکرده یا مقاوم
منابع علمی
۶ منبعنمایش همه منابع، ۵ مورد با خلاصه و ترجمه فارسیبستن فهرست منابع
شماره‌های داخل متن، مانند [۱]، به این منابع اشاره دارند. منابعی که دکمه «خلاصه و ترجمه فارسی» دارند، در کتابخانه شواهد علمی خلاصه و ترجمه شده‌اند.
- ۱
- ۲
- ۳Advances in multiple myeloma: key updates from the ASH 2025 meeting
- ۴MajesTEC-3: Redefining what’s possible in multiple myeloma
- ۵Teclistamab plus daratumumab significantly boosts survival for patients with early RRMM
- ۶TECVAYLI (teclistamab-cqyv) injection, for subcutaneous use: Prescribing Information
این مطلب بر پایه منابع علمی معتبر تهیه شده و آخرین بار در ۲۷ مهر ۱۴۰۵ به‌روزرسانی شده است. محتوای این وب‌سایت صرفاً جنبه آموزشی و اطلاع‌رسانی دارد و جایگزین مشاوره، تشخیص یا درمان توسط پزشک متخصص نیست. برای هر تصمیم درمانی با پزشک معالج خود مشورت کنید.
