نمره گلیسون نشان می‌دهد سلول‌های سرطان پروستات زیر میکروسکوپ چقدر غیرعادی‌اند و احتمالاً چقدر سریع رشد می‌کنند و پخش می‌شوند [۱]. پاتولوژیست به دو الگوی اصلی سلول‌ها نمره‌ای از ۳ تا ۵ می‌دهد و جمع آن‌ها، مثلاً «۳+۴=۷»، نمره گلیسون است که بین ۶ و ۱۰ قرار دارد [۱]. امروز این نمره‌ها در پنج «گروه گرید» خلاصه می‌شوند: گروه ۱ (گلیسون ۶) کم‌خطرترین است و اغلب فقط پیگیری منظم لازم دارد، و گروه ۵ (گلیسون ۹ و ۱۰) پرخطرترین است و درمان قوی‌تری می‌خواهد [۲، ۵].
نکات کلیدی
- نمره گلیسون از جمع دو عدد به دست می‌آید و بین ۶ و ۱۰ است؛ هرچه بالاتر باشد، سرطان احتمالاً سریع‌تر رشد می‌کند [۱].
- چون کمترین نمره امروزی ۶ است، «گلیسون ۶» یعنی کم‌خطرترین سرطان پروستات، نه سرطان متوسط؛ برای همین نمره‌ها در پنج «گروه گرید» ساده شده‌اند [۲].
- گلیسون ۷ دو نوع دارد: ۳+۴ (گروه ۲) و ۴+۳ (گروه ۳). در ۴+۳ بخش پرخطرتر بیشتر است و احتمال برگشت بیماری بعد از جراحی تقریباً سه برابر ۳+۴ است [۳].
- بیشتر مردانی که گلیسون ۶ دارند به درمان فوری نیاز ندارند؛ پیگیری منظم با آزمایش PSA، MRI و تکرار نمونه‌برداری انتخاب استاندارد است [۵].
- نمره گلیسون به‌تنهایی سرنوشت بیماری را تعیین نمی‌کند: PSA، اندازه و گسترش تومور، سن و سلامت عمومی هم در انتخاب درمان مهم‌اند [۱، ۵]. حتی در پرخطرترین گروه، بیشتر مردانی که درمان استاندارد می‌گیرند به‌خاطر سرطان پروستات فوت نمی‌کنند [۱۲].
گلیسون اسکور (نمره گلیسون) چطور حساب می‌شود؟
بعد از نمونه‌برداری از پروستات، پاتولوژیست (پزشک متخصص بررسی بافت) نمونه‌ها را زیر میکروسکوپ می‌بیند و دو الگوی اصلی چیدمان سلول‌های سرطان را پیدا می‌کند [۱]. به هر الگو نمره‌ای از ۳ تا ۵ می‌دهد: ۳ یعنی بیشترین شباهت به بافت سالم پروستات و ۵ یعنی غیرعادی‌ترین شکل [۱].
- الگوی ۳: غده‌های کوچک ولی جدا و خوش‌شکل؛ کم‌خطرتر [۲]
- الگوی ۴: غده‌های به‌هم‌چسبیده، بدشکل یا غربالی (کریبریفرم)؛ پرخطرتر [۲]
- الگوی ۵: سلول‌هایی که دیگر غده نمی‌سازند و به شکل توده توپر یا رشته‌اند؛ تهاجمی‌ترین [۲]
عدد اول، الگویی است که بیشترین بخش سرطان را دارد و عدد دوم، الگوی بعدی. جمع این دو عدد نمره گلیسون است. مثلاً اگر بیشتر سرطان الگوی ۳ باشد و بخش کمتری الگوی ۴، نمره «۳+۴=۷» نوشته می‌شود [۱]. همین نمره ممکن است در برگه به شکل «Gleason 7/10» یا «Gleason score 7» هم آمده باشد [۱].
نمره گلیسون نوعی «گرید» (درجه) سرطان است؛ گرید با مرحله فرق دارد. بیشتر بخوانید: گرید سرطان چیست؟ فرق گرید و مرحله
گروه گرید ۱ تا ۵: جدول ساده نمره گلیسون
در سال ۲۰۱۴ متخصصان آسیب‌شناسی از ۱۹ کشور توافق کردند نمره‌های گلیسون را در پنج «گروه گرید» خلاصه کنند. یک دلیلش این بود که شنیدن «گلیسون ۶ از ۱۰» بیمار را بی‌دلیل می‌ترساند، در حالی که ۶ کمترین نمره‌ای است که امروز داده می‌شود [۲]. در جواب پاتولوژی، گروه گرید را معمولاً با عبارت «Grade Group» یا «ISUP» کنار نمره گلیسون می‌بینید [۲].
| نمره گلیسون | گروه گرید | یعنی | معمولاً چه می‌شود؟ |
|---|---|---|---|
| ۳+۳=۶ | گروه ۱ | کم‌خطرترین؛ سلول‌ها بیشترین شباهت را به بافت سالم دارند [۱، ۲] | پیگیری منظم به‌جای درمان فوری [۵] |
| ۳+۴=۷ | گروه ۲ | خطر متوسط، رو به خوب؛ بیشتر سرطان الگوی ۳ است [۱، ۲] | جراحی یا پرتودرمانی؛ در بعضی مردان با سرطان کم‌حجم، پیگیری منظم [۵] |
| ۴+۳=۷ | گروه ۳ | خطر متوسط، رو به بد؛ بیشتر سرطان الگوی ۴ است [۲، ۳] | درمان؛ پیگیری منظم مناسب نیست [۵] |
| ۸ (۴+۴، ۳+۵ یا ۵+۳) | گروه ۴ | پرخطر [۲] | پرتودرمانی همراه هورمون‌درمانی طولانی، یا جراحی در بیماران منتخب [۵] |
| ۹ یا ۱۰ (۴+۵، ۵+۴ یا ۵+۵) | گروه ۵ | پرخطرترین [۲] | درمان ترکیبی و قوی‌تر [۵، ۹] |
گروه گرید فقط یکی از عوامل است؛ پزشک آن را کنار PSA و مرحله تومور می‌گذارد.
این گروه‌ها واقعاً آینده متفاوتی را نشان می‌دهند. در یک مطالعه بزرگ روی بیش از ۲۰ هزار مرد که جراحی شدند، ۵ سال بعد از جراحی PSA در تقریباً همه مردان گروه ۱ پایین ماند؛ این عدد در گروه ۳ حدود ۶ نفر از هر ۱۰ نفر و در گروه ۵ حدود ۱ نفر از هر ۴ نفر بود [۳]. این مطالعه بالا رفتن دوباره PSA را سنجید، نه فوت به‌خاطر سرطان را [۳]. در مطالعه دیگری روی بیش از ۳۰۰ هزار مرد در آمریکا، خطر فوت به‌خاطر سرطان پروستات با هر گروه بالاتر تقریباً دو برابر می‌شد [۴].
نمره گلیسون ۳+۳=۶ یعنی چه؟ خطرناک است؟
گلیسون ۶ (گروه گرید ۱) کم‌خطرترین سرطان پروستات است [۱، ۲]. در بررسی بیش از ۱۴ هزار جراحی پروستات در چهار مرکز بزرگ، وقتی نمونه‌ها دقیق دوباره بررسی شدند، حتی یک سرطان گلیسون ۶ واقعی هم به غدد لنفاوی نرسیده بود [۸].
برای همین رهنمود اروپایی برای مردانی که سرطان کم‌خطر دارند و انتظار می‌رود بیش از ۱۰ سال دیگر زندگی کنند، «پیگیری منظم» را توصیه می‌کند [۵]: آزمایش PSA دست‌کم هر ۶ ماه، معاینه پروستات، و تکرار نمونه‌برداری (با MRI یا بدون آن) هر ۲ تا ۳ سال [۵]. اگر سرطان بزرگ‌تر شود یا نمره بالا برود، درمانی با هدف از بین بردن کامل سرطان پیشنهاد می‌شود [۷].
در یک برنامه بزرگ پیگیری منظم در آمریکا روی حدود ۱۳۰۰ مرد با سرطان کم‌خطر، تقریباً هیچ‌کس تا ۱۵ سال به‌خاطر سرطان پروستات فوت نکرد [۷]. حدود نیمی از این مردان در ۱۰ سال اول درمان شدند؛ درمان وقتی پیشنهاد می‌شد که در نمونه‌برداری بعدی نمره بالاتر یا سرطان بیشتری دیده می‌شد [۷]. در یک مطالعه بزرگ در بریتانیا هم که بیشتر مردان سرطان کم‌خطر داشتند، بعد از ۱۵ سال فوت به‌خاطر سرطان پروستات در گروه پیگیری، جراحی و پرتودرمانی کم و تقریباً یکسان بود؛ اما پخش شدن سرطان در گروه پیگیری تقریباً دو برابر دو گروه دیگر بود [۶]. پس پیگیری منظم یعنی آزمایش‌ها را سر وقت انجام دهید.
گلیسون ۷: فرق ۳+۴ و ۴+۳ چیست؟
جمع هر دو ۷ است، اما یکی نیستند [۲]. در ۳+۴ بیشتر سرطان الگوی کم‌خطرتر ۳ است و بخش کوچک‌تری الگوی ۴؛ در ۴+۳ برعکس است [۱]. در مطالعه بزرگ جراحی، احتمال بالا رفتن دوباره PSA در ۴+۳ تقریباً سه برابر ۳+۴ بود [۳].
گلیسون ۳+۴ (گروه ۲) معمولاً با جراحی یا پرتودرمانی درمان می‌شود. اما اگر بخش الگوی ۴ خیلی کم باشد (کمتر از یک‌دهم سرطان)، PSA کمتر از ۱۰ باشد، تومور کوچک باشد و سرطان فقط در ۳ نمونه یا کمتر دیده شده باشد، رهنمود اروپایی پیگیری منظم را هم یک انتخاب می‌داند؛ به شرط آنکه بیمار بپذیرد خطر پخش شدن ممکن است بیشتر باشد [۵].
گلیسون ۴+۳ (گروه ۳) برای پیگیری منظم مناسب نیست و معمولاً درمان لازم دارد [۵]. اگر در جواب پاتولوژی کلمه «کریبریفرم» (غربالی) یا «داخل‌مجرایی» (intraductal) آمده باشد، این هم نشانه رفتار تهاجمی‌تر است و پیگیری منظم توصیه نمی‌شود، حتی اگر نمره ۳+۴ باشد [۲، ۵].
گلیسون ۸، ۹ و ۱۰ یعنی چه؟ طول عمر چقدر است؟
نمره ۸ تا ۱۰ (گروه ۴ و ۵) یعنی سرطان پرخطر است و احتمال رشد و پخش شدنش بیشتر است [۱، ۲]. اما این نمره به معنای پخش شدن سرطان نیست. برای فهمیدن اینکه سرطان به جای دیگری رسیده یا نه، تصویربرداری لازم است؛ پت اسکن PSMA حساس‌ترین روش است [۵]. بیشتر بخوانید: اسکن استخوان تمام بدن برای چیست؟ و پت اسکن چیست؟
اگر سرطان هنوز پخش نشده باشد، هدف درمان از بین بردن کامل سرطان است: معمولاً پرتودرمانی همراه ۲ تا ۳ سال هورمون‌درمانی، یا در بیماران منتخب جراحی [۵]. در مطالعه‌ای روی حدود ۱۸۰۰ مرد با گلیسون ۹ یا ۱۰، ۵ سال بعد از درمان تقریباً ۹ نفر از هر ۱۰ نفر به‌خاطر سرطان پروستات فوت نکرده بودند. در کسانی که پرتودرمانی از بیرون همراه کاشت مواد پرتوزا در پروستات (براکی‌تراپی) و هورمون‌درمانی گرفتند، نتیجه از این هم بهتر بود [۹].
یک مطالعه بزرگ در سوئد برآورد کرد که حتی در پرخطرترین گروه، مردانی که درمان استاندارد می‌گیرند در طول ۳۰ سال بیشتر به علت‌های دیگر فوت می‌کنند تا به‌خاطر سرطان پروستات [۱۲]. طول عمر هر فرد به سن، بیماری‌های دیگر، PSA و نتیجه تصویربرداری هم بستگی دارد؛ این را با پزشک خودتان در میان بگذارید. اگر سرطان پخش شده باشد، بخوانید: درمان سرطان پروستات پخش‌شده.
نمره گلیسون و انتخاب درمان
پزشک نمره گلیسون را کنار PSA و مرحله تومور (اندازه آن در معاینه و MRI) می‌گذارد و بیماری را در یکی از «گروه‌های خطر» قرار می‌دهد: کم، متوسط یا زیاد [۵]. درمان بر اساس همین گروه خطر، سن، بیماری‌های دیگر و خواست خود شما انتخاب می‌شود [۱، ۵].
- گروه خطر خود را با ابزار تعیین گروه خطر سرطان پروستات ببینید.
- درمان هر مرحله را در صفحه سرطان پروستات و شانس درمان را در آیا سرطان پروستات درمان دارد؟ بخوانید.
- درباره اثر هر روش درمان بر نعوظ و کنترل ادرار بخوانید: رابطه زناشویی، نعوظ و بی‌اختیاری ادرار بعد از درمان سرطان پروستات.
تهاجم به عصب (پری‌نورال) و اصطلاحات دیگر جواب نمونه‌برداری پروستات
| عبارت در جواب پاتولوژی | یعنی | چه اهمیتی دارد؟ |
|---|---|---|
| Gleason score و Grade Group | نمره گلیسون و گروه گرید | مهم‌ترین نشانه شدت سرطان [۱، ۲] |
| درصد الگوی ۴ (% pattern 4) | چه بخشی از سرطان الگوی پرخطرتر ۴ دارد | در گلیسون ۳+۴، اگر کم باشد، پیگیری منظم ممکن است [۵] |
| تعداد نمونه‌های مثبت و درصد درگیری هر نمونه | سرطان در چند تکه از نمونه‌ها دیده شد و چه مقدار از هر تکه را گرفته است | نشانه حجم سرطان؛ در انتخاب پیگیری یا درمان مهم است [۵، ۷] |
| تهاجم به عصب (Perineural invasion) | سلول‌های سرطان در اطراف رشته‌های عصبی ریز پروستات دیده شده‌اند | به معنای پخش شدن سرطان نیست؛ با احتمال تا حدی بیشتر برگشت PSA بعد از جراحی همراه است [۱۱] |
| الگوی غربالی (Cribriform) | غده‌های سرطانی پر از سوراخ‌های ریز، شبیه غربال؛ نوعی الگوی ۴ | رفتار تهاجمی‌تر؛ پیگیری منظم توصیه نمی‌شود [۲، ۵] |
| سرطان داخل‌مجرایی (Intraductal carcinoma) | سلول‌های سرطان درون مجاری پروستات رشد کرده‌اند | تقریباً همیشه همراه سرطان تهاجمی‌تر است؛ پیگیری منظم توصیه نمی‌شود [۲، ۵] |
تهاجم به عصب در نمونه‌برداری پروستات نسبتاً شایع است [۱۱]. در مطالعه‌ها، مردانی که در نمونه‌برداری تهاجم به عصب داشتند، بعد از جراحی تا حدی بیشتر دچار بالا رفتن دوباره PSA شدند [۱۱]؛ پزشک این را هم در انتخاب درمان در نظر می‌گیرد. معنی بقیه عبارت‌های برگه پاتولوژی را در جواب پاتولوژی را چطور بخوانیم؟ بخوانید.
آیا نمره گلیسون بعد از جراحی تغییر می‌کند؟
بله، گاهی. نمونه‌برداری با سوزن فقط چند تکه باریک از پروستات برمی‌دارد، اما بعد از جراحی پاتولوژیست کل پروستات را می‌بیند [۱۰]. در بررسی بیش از ۷۶۰۰ مرد، بیش از ۱ نفر از هر ۳ نفری که در نمونه‌برداری گلیسون ۶ داشتند، بعد از جراحی نمره بالاتری گرفتند. در گلیسون ۳+۴، نمره نیمی از مردان یکسان ماند و در بقیه تقریباً به یک اندازه بالا یا پایین رفت [۱۰].
در پیگیری منظم هم گاهی در نمونه‌برداری بعدی نمره بالاتری دیده می‌شود؛ در برنامه پیگیری آمریکا، تا ۱۰ سال حدود ۱ نفر از هر ۴ نفر نمره بالاتری گرفت [۷]. برای همین MRI و تکرار نمونه‌برداری در پیگیری منظم اهمیت دارد [۵]. نگران نمونه‌برداری هستید؟ بخوانید: بیوپسی (نمونه‌برداری) چیست؟
پرسش‌های متداول
گلیسون ۷ خطرناک است؟
گلیسون ۷ یعنی سرطانی با درجه (گرید) متوسط [۱]، و ۴+۳ جدی‌تر از ۳+۴ است [۳]. این سرطان‌ها معمولاً با جراحی یا پرتودرمانی و با هدف از بین بردن کامل سرطان درمان می‌شوند [۵]. در یک مطالعه بزرگ در بریتانیا که بیش از یک‌سوم مردانش سرطان متوسط یا پرخطر داشتند، بعد از ۱۵ سال کمتر از ۳ نفر از هر ۱۰۰ نفر به‌خاطر سرطان پروستات فوت کردند [۶].
گلیسون ۹ دارم؛ چقدر عمر می‌کنم؟
به سن و سلامت عمومی، PSA و اینکه سرطان پخش شده یا نه بستگی دارد. در مطالعه‌ای روی مردان با گلیسون ۹ یا ۱۰ که سرطانشان پخش نشده بود، ۵ سال بعد از درمان تقریباً ۹ نفر از هر ۱۰ نفر به‌خاطر سرطان پروستات فوت نکرده بودند [۹]. بخش «گلیسون ۸، ۹ و ۱۰ یعنی چه؟ طول عمر چقدر است؟» را ببینید و درباره وضعیت خودتان با پزشک صحبت کنید. بیشتر بخوانید: بقای ۵ ساله یعنی چه؟
گلیسون ۳+۳ واقعاً سرطان است؟ باید عمل کنم؟
نمره گلیسون با PSA چه فرقی دارد؟
PSA یک آزمایش خون است و مقدار پروتئینی را می‌سنجد که پروستات می‌سازد. نمره گلیسون از بررسی خود بافت سرطان زیر میکروسکوپ به دست می‌آید [۱]. پزشک هر دو را، همراه اندازه تومور، برای تعیین گروه خطر به کار می‌برد [۵]. بیشتر بخوانید: بالا بودن PSA یعنی سرطان پروستات؟
گلیسون ۱۰ یعنی سرطان پخش شده است؟
نه لزوماً. نمره گلیسون می‌گوید سلول‌ها چقدر تهاجمی‌اند، نه اینکه سرطان تا کجا رسیده است؛ پخش شدن را «مرحله» نشان می‌دهد که با تصویربرداری مشخص می‌شود [۱، ۵]. بیشتر بخوانید: مراحل سرطان (استیج) چیست؟
چرا در جواب من «Grade Group» یا «ISUP» نوشته شده؟
از سال ۲۰۱۴، نمره‌های گلیسون در پنج گروه گرید (ISUP) خلاصه می‌شوند و سازمان جهانی بهداشت هم آن را پذیرفته است. گروه گرید معمولاً کنار نمره گلیسون نوشته می‌شود؛ مثلاً «Gleason 3+3=6 (Grade Group 1)» [۲].
صفحه‌های مرتبط
تعاریف، پیامد گروه‌های گرید و معیارهای پایش فعال (ویژه پزشکان)
ویژه پزشکان
ISUP ۲۰۱۴ (پذیرفته‌شده در WHO ۲۰۱۶). گروه ۱: گلیسون ≤۶؛ ۲: ۳+۴=۷؛ ۳: ۴+۳=۷؛ ۴: ۸؛ ۵: ۹ تا ۱۰. الگوی ۴ شامل غدد کریبریفرم، گلومرولوئید، به‌هم‌جوش و بدشکل است؛ کومدونکروز قطعی، حتی کانونی، الگوی ۵ است؛ کارسینوم داخل‌مجرایی بدون کارسینوم مهاجم گرید نمی‌گیرد [۲]. در اعتبارسنجی چندمرکزی (۲۰٬۸۴۵ پروستاتکتومی رادیکال و ۵۵۰۱ پرتودرمانی)، HR عود بیوشیمیایی نسبت به گلیسون ۶ برای ۳+۴، ۴+۳، ۸ و ۹ تا ۱۰ به ترتیب ۱٫۹، ۵٫۱، ۸٫۰ و ۱۱٫۷ بود و بقای ۵ ساله بدون عود بیوشیمیایی بر اساس گرید نمونه جراحی ۹۶٪، ۸۸٪، ۶۳٪، ۴۸٪ و ۲۶٪ [۳]. در SEER (۳۳۱٬۳۲۰ بیمار، ۲۰۰۶ تا ۲۰۱۲)، HR تعدیل‌شده مرگ اختصاصی پس از پروستاتکتومی نسبت به گروه ۱ برای گروه ۲ ۱٫۱۳ (۹۵٪ CI: ۰٫۸۳ تا ۱٫۵۴)، گروه ۳ ۱٫۸۷ (۱٫۳۳ تا ۲٫۶۵)، گروه ۴ ۵٫۰۳ (۳٫۵۹ تا ۷٫۰۶) و گروه ۵ ۱۰٫۹۲ (۸٫۰۳ تا ۱۴٫۸۴) بود [۴].
گروه ۱ و پایش فعال. در ۱۴٬۱۲۳ پروستاتکتومی کاملاً نمونه‌گیری‌شده با دیسکسیون غدد لنفاوی، ۲۲ مورد N+ بود و همه ۱۹ مورد بازبینی‌شده گرید بالاتری داشتند [۸]. در کوهورت جانز هاپکینز (۱۲۹۸ مرد با خطر مطلوب، پیگیری میانه ۵ سال)، بقای اختصاصی و بدون متاستاز در ۱۵ سال ۹۹٫۹٪ و ۹۹٫۴٪، بروز تجمعی ارتقای گرید ۲۶٪ (۱۰ سال) و ۳۱٪ (۱۵ سال) و درمان قطعی ۵۰٪ و ۵۷٪ بود [۷]. در ProtecT (۱۶۴۳ مرد، پیگیری میانه ۱۵ سال؛ پایش مبتنی بر PSA)، مرگ اختصاصی در پایش ۳٫۱٪، پروستاتکتومی ۲٫۲٪ و پرتودرمانی ۲٫۹٪ (P=۰٫۵۳) و متاستاز ۹٫۴٪، ۴٫۷٪ و ۵٫۰٪ بود [۶].
EAU ۲۰۲۶. خطر پایین با امید به زندگی بیش از ۱۰ سال: پایش فعال (قوی). ISUP 2 منتخب، مثلاً الگوی ۴ کمتر از ۱۰٪، PSA کمتر از ۱۰ نانوگرم/میلی‌لیتر، ≤cT2a، گسترش کم در تصویربرداری و ≤۳ مغزه مثبت ISUP 2 با درگیری ≤۵۰٪ هر مغزه: پایش فعال با پذیرش خطر بیشتر پیشرفت متاستاتیک (ضعیف). ISUP 3 و بافت‌شناسی کریبریفرم یا داخل‌مجرایی در بیوپسی: خارج از پایش فعال (قوی). پیگیری: PSA دست‌کم هر ۶ ماه، DRE و بیوپسی مجدد با یا بدون MRI هر ۲ تا ۳ سال. خطر بالای موضعی: IMRT/VMAT با IGRT (۷۶ تا ۷۸ گری، یا ۶۰ گری در ۲۰ جلسه، یا ۷۰ گری در ۲۸ جلسه) همراه ADT ۲ تا ۳ ساله، یا RP در بیماران منتخب [۵].
گلیسون ۹ تا ۱۰ و پیامد بلندمدت. در کوهورت گذشته‌نگر ۱۸۰۹ بیمار از ۱۲ مرکز (۲۰۰۰ تا ۲۰۱۳)، مرگ اختصاصی ۵ ساله تعدیل‌شده پس از RP ۱۲٪، EBRT همراه ADT ۱۳٪ و EBRT با بوست براکی‌تراپی همراه ADT ۳٪ بود (HR ۰٫۳۸ و ۰٫۴۱ به نفع EBRT+BT) و متاستاز دوردست ۵ ساله ۲۴٪، ۲۴٪ و ۸٪ [۹]. در ثبت ملی سوئد (۶۲٬۸۳۹ مرد درمان‌شده طبق NCCN)، مرگ اختصاصی شبیه‌سازی‌شده ۳۰ ساله از ۱۲٪ (خطر پایین) تا ۳۰٪ (خطر بسیار بالا) بود، در برابر مرگ از علل دیگر ۷۷٪ تا ۶۳٪ [۱۲].
تغییر گرید و PNI. در ۷۶۴۳ پروستاتکتومی، ۳۶٫۳٪ گلیسون ۵ تا ۶ بیوپسی ارتقا یافت؛ نیمی از ۳+۴ بیوپسی در جراحی منطبق بود و ۵۸٪ گلیسون ۹ تا ۱۰ [۱۰]. شیوع PNI در بیوپسی ۷ تا ۳۳٪ بود و با عود بیوشیمیایی پس از RP همراهی داشت (مرور نظام‌مند ۱۸ مطالعه با ۱۴٬۸۵۵ بیمار؛ HR چندمتغیره تجمیعی از ۴ مطالعه ۱٫۵۷؛ ۹۵٪ CI: ۱٫۲۸ تا ۱٫۹۳) [۱۱].
انواع سرطان مرتبط
پرسش‌های مرتبط
منابع علمی
۱۲ منبعنمایش همه منابع، ۳ مورد با خلاصه و ترجمه فارسیبستن فهرست منابع
شماره‌های داخل متن، مانند [۱]، به این منابع اشاره دارند. منابعی که دکمه «خلاصه و ترجمه فارسی» دارند، در کتابخانه شواهد علمی خلاصه و ترجمه شده‌اند.
- ۱
- ۲
- ۳
- ۴
- ۵
- ۶
- ۷
- ۸
- ۹
- ۱۰
- ۱۱
- ۱۲
این مطلب بر پایه منابع علمی معتبر تهیه شده و آخرین بار در ۶ آبان ۱۴۰۵ به‌روزرسانی شده است. محتوای این وب‌سایت صرفاً جنبه آموزشی و اطلاع‌رسانی دارد و جایگزین مشاوره، تشخیص یا درمان توسط پزشک متخصص نیست. برای هر تصمیم درمانی با پزشک معالج خود مشورت کنید.
این برگه از سایت چاپ شده است؛ نسخه کامل و به‌روز: https://drdabiri.com/questions/gleason-score/