پرسش و پاسخ

آیا سرطان پروستات درمان دارد؟

شانس درمان سرطان پروستات بر اساس مرحله، گزینه‌های درمان بیماری موضعی و پیشرفت‌ها در بیماری متاستاتیک

به‌روزرسانی: ۲۷ مهر ۱۴۰۵۲ دقیقه مطالعه۶ منبع علمی
نمایش برای:
پاسخ کوتاه

بله؛ سرطان پروستاتی که محدود به پروستات یا ناحیه اطراف آن است در بیشتر موارد قابل درمان قطعی یا کنترل طولانی‌مدت است و بقای نسبی ۵ ساله آن در آمریکا بیش از ۹۹٪ گزارش شده است [۱]. در کارآزمایی ProtecT، پس از ۱۵ سال پیگیری فقط ۲٫۷٪ مردان مبتلا به سرطان پروستات موضعی بر اثر این بیماری فوت کردند، چه تحت پایش فعال بودند، چه جراحی و چه پرتودرمانی [۲]. سرطان پروستات متاستاتیک، به‌ویژه پس از مقاوم شدن به هورمون‌درمانی، معمولاً درمان قطعی ندارد، اما درمان‌های نوین بقای بیماران را به‌طور معنی‌داری افزایش داده‌اند [۳، ۴].

شانس درمان بر اساس مرحله

بقای نسبی ۵ ساله سرطان پروستات در آمریکا [۱]
مرحلهتشخیص ۱۹۹۵ تا ۱۹۹۷تشخیص ۲۰۱۵ تا ۲۰۲۱
موضعی و ناحیه‌ایبیش از ۹۹٪بیش از ۹۹٪
دوردست (متاستاتیک)۳۲٪۳۸٪
همه مراحل۹۷٪۹۸٪

بقای نسبی یعنی بقا در مقایسه با مردان هم‌سن بدون سرطان؛ داده‌های جمعیتی SEER [۱].

درمان سرطان پروستات موضعی

در کارآزمایی ProtecT، ۱۶۴۳ مرد ۵۰ تا ۶۹ ساله با سرطان پروستات موضعی که با آزمایش PSA کشف شده بود، به‌طور تصادفی به پایش فعال، جراحی پروستات یا پرتودرمانی تقسیم شدند. پس از میانه ۱۵ سال، مرگ ناشی از سرطان پروستات در هر سه گروه پایین بود (۳٫۱٪، ۲٫۲٪ و ۲٫۹٪) و تفاوت معنی‌داری نداشت. با این حال متاستاز در گروه پایش فعال بیشتر بود (۹٫۴٪ در برابر ۴٫۷٪ با جراحی و ۵٫۰٪ با پرتودرمانی) و ۲۴٫۴٪ مردان گروه پایش فعال تا پایان پیگیری بدون هیچ درمانی زنده بودند. به همین دلیل انتخاب درمان، سنجیدن مزایا و عوارض هر روش است [۲].

پایش فعال یعنی رها کردن بیماری نیست

در پایش فعال، بیماری با آزمایش‌ها و معاینه‌های منظم زیر نظر است و در صورت پیشرفت، درمان قطعی شروع می‌شود. رهنمود ۲۰۲۶ EAU پایش فعال را درمان مناسب برای سرطان پروستات کم‌خطر و برخی موارد منتخب با خطر متوسط مطلوب (گرید گروه ۲ ISUP) می‌داند [۵]. در ProtecT پیشرفت بالینی در گروه پایش فعال بیشتر بود (۲۵٫۹٪ در برابر حدود ۱۱٪)، اما مرگ ناشی از سرطان پروستات تفاوت معنی‌داری نداشت [۲].

ویژه پزشکانتوضیح تخصصی
ویژه پزشکان

رهنمود ۲۰۲۶ انجمن اروپایی اورولوژی (EAU) برای تشخیص، MRI چندپارامتری پیش از نمونه‌برداری را برای پرهیز از نمونه‌برداری‌های غیرضروری و PET-PSMA را حساس‌ترین روش برای یافتن متاستاز می‌داند؛ پرتودرمانی با جلسات کمتر (هیپوفراکشن) را در بیماران با خطر متوسط مطرح می‌کند و برای درگیری غدد لنفاوی لگنی (cN1)، پرتودرمانی تومور اولیه همراه هورمون‌درمانی طولانی‌مدت تشدیدشده را توصیه می‌کند [۵].

پرسش‌های مرتبط

جراحی بهتر است یا پرتودرمانی؟

در ProtecT، مرگ ناشی از سرطان پروستات پس از ۱۵ سال بین جراحی (۲٫۲٪) و پرتودرمانی (۲٫۹٪) تفاوت معنی‌داری نداشت؛ انتخاب بر اساس مزایا، عوارض و ترجیح بیمار انجام می‌شود [۲].

غربالگری سرطان پروستات از چه سنی؟

رهنمود EAU راهبرد مبتنی بر خطر را توصیه می‌کند که معمولاً از ۵۰ سالگی و بر اساس امید به زندگی فرد شروع می‌شود [۵]. ابزار تعاملی غربالگری سایت را هم ببینید.

آیا سرطان پروستات متاستاتیک کشنده است؟

سرطان پروستات متاستاتیک مقاوم به کاستراسیون با وجود پیشرفت‌های اخیر همچنان کشنده توصیف می‌شود [۳]، اما بقای ۵ ساله بیماری دوردست به ۳۸٪ رسیده است و درمان‌های نوین بقا را افزایش داده‌اند [۱، ۴].

ویژه پزشکان

سرطان پروستات متاستاتیک (ویژه پزشکان)

ویژه پزشکانشیمی‌درمانی همراه هورمون‌درمانی (CHAARTED)
ویژه پزشکان
  • شیمی‌درمانی همراه هورمون‌درمانی (CHAARTED): افزودن ۶ دوره دوستاکسل به هورمون‌درمانی در بیماری متاستاتیک حساس به هورمون، میانه بقا را از ۴۴٫۰ به ۵۷٫۶ ماه رساند [۶].
  • درمان سه‌گانه (ARASENS): در ۱۳۰۶ بیمار، افزودن دارولوتامید به هورمون‌درمانی و دوستاکسل خطر مرگ را ۳۲٫۵٪ کاهش داد (نسبت خطر ۰٫۶۸)، بدون افزایش قابل توجه عوارض [۴].
  • رادیولیگاند درمانی (VISION): در بیماران با سرطان مقاوم به کاستراسیون و PET-PSMA مثبت که پیش‌تر هورمون‌درمانی نوین و شیمی‌درمانی تاکسانی گرفته بودند، لوتسیوم-۱۷۷-PSMA-617 بقای بدون پیشرفت (۸٫۷ در برابر ۳٫۴ ماه) و بقای کلی (۱۵٫۳ در برابر ۱۱٫۳ ماه) را افزایش داد [۳].

شواهد علمی

مطالعات کلیدی در کتابخانه شواهد

۵ مورد
کارآزمایی بالینی · فاز ۳

پیامدهای ۱۵ ساله پس از پایش، جراحی یا پرتودرمانی در سرطان پروستات

N Engl J Med · 2023
۳٫۱٪ / ۲٫۲٪ / ۲٫۹٪مرگ ناشی از سرطان پروستات
کارآزمایی بالینی · فاز ۳

لوتسیوم-۱۷۷-PSMA-617 در سرطان پروستات متاستاتیک مقاوم به اخته‌سازی

N Engl J Med · 2021
۸٫۷ در برابر ۳٫۴ ماهبقای بدون پیشرفت تصویری
رهنمود بالینی

رهنمودهای EAU-EANM-ESTRO-ESUR-ISUP-SIOG درباره سرطان پروستات — به‌روزرسانی ۲۰۲۶، بخش ۱: غربالگری، تشخیص و درمان موضعی با هدف درمان قطعی

Eur Urol · 2026آزمایش زودهنگام PSA را به مردان آگاه با خطر بالاتر سرطان پروستات پیشنهاد دهید: مردان از ۵۰ سالگی؛ مردان از ۴۵ …
۸توصیه کلیدی با ترجمه فارسی
کارآزمایی بالینی · فاز ۳

دارولوتامید و بقا در سرطان پروستات متاستاتیک حساس به هورمون

N Engl J Med · 2022
۳۲٫۵٪بقای کلی (کاهش خطر مرگ)
کارآزمایی بالینی · فاز ۳

درمان شیمیایی-هورمونی در سرطان پروستات متاستاتیک حساس به هورمون

N Engl J Med · 2015
۵۷٫۶ در برابر ۴۴٫۰ ماهمیانه بقای کلی

انواع سرطان مرتبط

منابع علمی

۶ منبع
نمایش همه منابع، ۶ مورد با خلاصه و ترجمه فارسیبستن فهرست منابع

شماره‌های داخل متن، مانند [۱]، به این منابع اشاره دارند. منابعی که دکمه «خلاصه و ترجمه فارسی» دارند، در کتابخانه شواهد علمی خلاصه و ترجمه شده‌اند.

  1. ۱
    Cancer statistics, 2026Siegel RL, Kratzer TB, Wagle NS, Sung H, Jemal A · CA A Cancer J Clinicians · 2026;76:e70043
  2. ۲
    Fifteen-Year Outcomes after Monitoring, Surgery, or Radiotherapy for Prostate CancerHamdy FC, Donovan JL, Lane JA, Metcalfe C, Davis M, Turner EL, et al · N Engl J Med · 2023;388:1547-1558
  3. ۳
    Lutetium-177–PSMA-617 for Metastatic Castration-Resistant Prostate CancerSartor O, de Bono J, Chi KN, Fizazi K, Herrmann K, Rahbar K, et al · N Engl J Med · 2021;385:1091-1103
  4. ۴
    Darolutamide and Survival in Metastatic, Hormone-Sensitive Prostate CancerSmith MR, Hussain M, Saad F, Fizazi K, Sternberg CN, Crawford ED, et al · N Engl J Med · 2022;386:1132-1142
  5. ۵
    EAU–EANM–ESTRO–ESUR–ISUP–SIOG Guidelines on Prostate Cancer—2026 Update. Part I: Screening, Diagnosis, and Local Treatment with Curative IntentCornford P, van den Bergh RC, Briers E, Chiu P, Eberli D, Epure A, et al · European Urology · 2026;90:254-269
  6. ۶
    Chemohormonal Therapy in Metastatic Hormone-Sensitive Prostate CancerSweeney CJ, Chen YH, Carducci M, Liu G, Jarrard DF, Eisenberger M, et al · N Engl J Med · 2015;373:737-746

این مطلب بر پایه منابع علمی معتبر تهیه شده و آخرین بار در ۲۷ مهر ۱۴۰۵ به‌روزرسانی شده است. محتوای این وب‌سایت صرفاً جنبه آموزشی و اطلاع‌رسانی دارد و جایگزین مشاوره، تشخیص یا درمان توسط پزشک متخصص نیست. برای هر تصمیم درمانی با پزشک معالج خود مشورت کنید.