نکات کلیدی
- در هر بیمار سرطان روده، وضعیت MMR یا MSI تومور باید آزمایش شود؛ این آزمایش روی همان نمونه نمونه‌برداری یا جراحی انجام می‌شود [۱، ۱۰].
- در بیماری پخششده با MSI-H، ایمنیدرمانی بیماری را حدود دو برابر بیشتر از شیمیدرمانی کنترل کرد و عوارض شدید یک‌سوم بود [۲].
- دو داروی ایمنیدرمانی با هم، دو سال بعد بیماری را در بیشتر بیماران آرام نگه داشته بودند؛ با شیمیدرمانی فقط در عده کمی [۴].
- پیش و پس از جراحی هم ایمنیدرمانی در این تومورها نتایج بی‌سابقه‌ای داشته است [۶، ۷، ۸].
MSI-H یا dMMR یعنی چه؟
سلول‌ها هر بار که تقسیم می‌شوند DNA خود را کپی می‌کنند و یک «سیستم تصحیح خطا» (MMR) اشتباه‌های کپی را درست می‌کند. در بعضی تومورهای روده این سیستم خراب است (dMMR)؛ نتیجه‌اش هزاران جهش در تومور است که در آزمایش به شکل «ناپایداری ریزماهواره‌ای بالا» (MSI-H) دیده می‌شود. این جهش‌ها تومور را برای دستگاه ایمنی «بیگانه‌تر» می‌کنند؛ برای همین ایمنیدرمانی در آن‌ها بسیار خوب کار می‌کند (ایمنیدرمانی و حفظ عضو).
گاهی این خرابی ارثی است (سندرم لینچ) و آزمایش خانواده هم لازم می‌شود [۱۰] (آیا سرطان ارثی است؟).
داستان: وقتی شیمیدرمانی کنار رفت
سال‌ها درمان سرطان روده پخششده، در همه بیماران، شیمیدرمانی همراه داروهای هدفمند بود. سپس مطالعه بزرگی ایمنیدرمانی با پمبرولیزوماب را در بیماران MSI-H مستقیماً با شیمیدرمانی مقایسه کرد: بیماری حدود دو برابر دیرتر بدتر شد و عوارض شدید یک‌سوم شیمیدرمانی بود [۲]. در کسانی که پاسخ دادند، پاسخ معمولاً سال‌ها ماند [۳].
ترکیب دو داروی ایمنیدرمانی (نیولوماب و ایپیلیموماب) یک قدم جلوتر رفت: دو سال بعد، بیماری در بیشتر بیماران آرام مانده بود؛ با شیمیدرمانی فقط در عده کمی [۴]. این ترکیب از نیولوماب تنها هم بهتر بود [۵].
پیش و پس از جراحی
سرطان کولون: چند هفته ایمنیدرمانی پیش از جراحی، در ۶۸ نفر از ۱۰۰ بیمار تومور را در نمونه جراحی به‌کلی از بین برد [۶]. پس از جراحی مرحله ۳، افزودن ایمنیدرمانی به شیمیدرمانی برگشت بیماری را حدود نصف کرد [۷].
سرطان راست‌روده (رکتوم): در یک مطالعه، ایمنیدرمانی ۶ ماهه تومور را در همه بیماران از بین برد، بدون نیاز به پرتودرمانی یا جراحی [۸]، و در گزارش بزرگ‌تر هم بیشتر بیماران بدون جراحی ماندند [۹]. این روش هنوز پیگیری طولانی‌تر و مرکز باتجربه لازم دارد.
کی باید با پزشک تماس بگیرم؟
در دوران ایمنیدرمانی، اسهال یا خون در مدفوع، سرفه یا تنگی نفس تازه، زردی، خستگی شدید یا بثورات گسترده را زود بگویید؛ این‌ها ممکن است التهاب ناشی از ایمنی باشند که درمان زود لازم دارند (عوارض ایمنیدرمانی).
پرسش‌های متداول
چند درصد سرطانهای روده MSI-H هستند؟
آیا ایمنیدرمانی برای همه سرطانهای روده مفید است؟
نه. در تومورهایی که MMR سالم دارند (بیشتر بیماران)، ایمنیدرمانی بهتنهایی معمولاً اثر نمیکند و شیمیدرمانی همراه داروهای هدفمند درمان اصلی است [۱].
برای پزشکان (ویژه پزشکان)
نمایش جزئیاتبستن
آزمایش MMR (IHC) یا MSI در همه سرطانهای کولورکتال [۱۰، ۱]. KEYNOTE-177: میانه PFS ۱۶٫۵ در برابر ۸٫۲ ماه (HR ۰٫۶۰)، عوارض درجه ≥۳ ۲۲٪ در برابر ۶۶٪ [۲]؛ OS نهایی HR ۰٫۷۴ با ۶۰٪ کراس‌اوور [۳]. CheckMate 8HW: نیولوماب + ایپیلیموماب در خط اول، PFS بیست‌وچهارماهه ۷۲٪ در برابر ۱۴٪ (HR ۰٫۲۱) [۴]؛ در برابر نیولوماب تنها HR ۰٫۶۲ [۵]. NICHE-2: pCR ۶۸٪، پاسخ پاتولوژیک ۹۸٪ [۶]. ATOMIC: آتزولیزوماب + mFOLFOX6 در مرحله III dMMR، DFS سه‌ساله ۸۶٫۳٪ در برابر ۷۶٫۲٪ (HR ۰٫۵۰) [۷]. دوستارلیماب در رکتوم dMMR: cCR ۱۲ از ۱۲ [۸]؛ ۴۹ از ۴۹ در کوهورت رکتوم [۹]. دوز: پمبرولیزوماب در MSI-H.
شواهد علمی
نمایش جزئیاتبستن
شواهد علمی
۸ موردپمبرولیزوماب در سرطان کولورکتال پیشرفته با ناپایداری بالای ریزماهواره‌ای (MSI-H)
پمبرولیزوماب در برابر شیمیدرمانی در سرطان روده بزرگ متاستاتیک با ناپایداری بالای ریزماهواره (MSI-H) یا نقص در ترمیم ناجورجفتی (dMMR): تحلیل نهایی یک مطالعه فاز ۳ تصادفی و باز
نیولوماب به‌همراه ایپیلیموماب در سرطان کولورکتال متاستاتیک با ناپایداری بالای ریزماهواره‌ای (MSI-H)
نیولوماب به‌علاوه ایپیلیموماب در برابر نیولوماب در سرطان کولورکتال متاستاتیک با ناپایداری ریزماهواره‌ای بالا: یک کارآزمایی فاز ۳ تصادفی و بازبرچسب
ایمنیدرمانی نئوادجوانت در سرطان کولون پیشرفته موضعی با کمبود ترمیم ناجفت‌شدگی
آتزولیزوماب همراه با FOLFOX برای سرطان کولون مرحله ۳ با کمبود ترمیم ناجفت‌شدگی
مهار PD-1 در سرطان رکتوم پیشرفته موضعی با کمبود ترمیم ناجفت‌شدگی (dMMR)
مدیریت غیرجراحی تومورهای با کمبود ترمیم ناجفت‌شدگی (dMMR)
بیشتر بخوانید
انواع سرطان مرتبط
منابع علمی
۱۰ منبعنمایش همه منابع، ۱۰ مورد با خلاصه و ترجمه فارسیبستن فهرست منابع
شماره‌های داخل متن، مانند [۱]، به این منابع اشاره دارند. منابعی که دکمه «خلاصه و ترجمه فارسی» دارند، در کتابخانه شواهد علمی خلاصه و ترجمه شده‌اند.
- ۱
- ۲
- ۳Pembrolizumab versus chemotherapy for microsatellite instability-high or mismatch repair-deficient metastatic colorectal cancer (KEYNOTE-177): final analysis of a randomised, open-label, phase 3 study
- ۴
- ۵Nivolumab plus ipilimumab versus nivolumab in microsatellite instability-high metastatic colorectal cancer (CheckMate 8HW): a randomised, open-label, phase 3 trial
- ۶
- ۷
- ۸
- ۹Nonoperative Management of Mismatch Repair–Deficient Tumors
- ۱۰
این مطلب بر پایه منابع علمی معتبر تهیه شده و آخرین بار در ۵ آبان ۱۴۰۵ به‌روزرسانی شده است. محتوای این وب‌سایت صرفاً جنبه آموزشی و اطلاع‌رسانی دارد و جایگزین مشاوره، تشخیص یا درمان توسط پزشک متخصص نیست. برای هر تصمیم درمانی با پزشک معالج خود مشورت کنید.
