بله؛ بسیاری از انواع سرطان خون (لوسمی) درمان قطعی دارند و بقیه اغلب سال‌ها کنترل می‌شوند، ولی شانس درمان به نوع لوسمی، سن و تغییرات ژنی سلول‌های سرطانی بستگی دارد [۱، ۴]. از هر ۱۰ کودک مبتلا به لوسمی لنفوبلاستیک حاد (شایع‌ترین سرطان کودکان)، ۹ نفر ۵ سال بعد زنده‌اند [۵، ۸]؛ در یک مطالعه بزرگ، با درمانی بدون شیمی‌درمانی، ۲ سال بعد تقریباً همه بیماران لوسمی پرومیلوسیتی حاد هنوز بیماری نداشتند [۳] و بیشتر بیماران لوسمی میلوئیدی مزمن با یک قرص روزانه عمری نزدیک به عمر معمول دارند [۱۰]. لوسمی حاد بدون درمان سریع بدتر می‌شود؛ پس اگر تشخیص داده شده، درمان را زود شروع و کامل کنید [۴].
نکات کلیدی
- سرطان خون یک بیماری واحد نیست؛ چند نوع اصلی دارد و شانس درمان هر نوع با دیگری فرق می‌کند [۱، ۴، ۱۰، ۱۱].
- کودکان: از هر ۱۰ کودک مبتلا به شایع‌ترین نوع (لوسمی لنفوبلاستیک حاد)، ۹ نفر ۵ سال بعد زنده‌اند [۵، ۶].
- لوسمی پرومیلوسیتی حاد: در یک مطالعه بزرگ روی بیمارانی که گلبول سفیدشان در آغاز خیلی بالا نبود، قرص ترتینوئین و داروی تزریقی آرسنیک، بدون شیمی‌درمانی، همه بیماران را به بهبودی رساند و ۲ سال بعد تقریباً همه بدون برگشت بیماری بودند [۳].
- لوسمی‌های مزمن معمولاً کاملاً از بین نمی‌روند، ولی سال‌ها کنترل می‌شوند؛ بیشتر بیماران لوسمی میلوئیدی مزمن با قرص روزانه عمری نزدیک به عمر معمول دارند [۱۰، ۱۱].
- در بزرگسالان، لوسمی‌های حاد سخت‌تر درمان می‌شوند، به‌ویژه در سالمندان؛ ولی بخشی از بیماران، به‌خصوص جوان‌ترها، درمان قطعی می‌شوند [۱، ۲، ۴].
سرطان خون درمان دارد؟ بستگی به نوع آن دارد
سرطان خون (لوسمی) یعنی سلول‌های سازنده خون در مغز استخوان بی‌رویه زیاد می‌شوند. چهار نوع اصلی دارد: دو نوع «حاد» که بدون درمان سریع بدتر می‌شوند و دو نوع «مزمن» که اغلب آهسته پیش می‌روند [۴، ۱۱]. برای فرق لوسمی با لنفوم و میلوما بخوانید: سرطان خون، لنفوم و سرطان مغز استخوان چه فرقی دارند؟
پزشکان دو هدف درمانی دارند: درمان قطعی، یعنی از بین بردن کامل بیماری، که در لوسمی‌های حاد هدف اصلی است [۱]؛ و کنترل طولانی، یعنی مهار بیماری برای سال‌ها، که در بیشتر لوسمی‌های مزمن هدف است [۱۰، ۱۱].
| نوع لوسمی | هدف درمان | نتیجه درمان امروز |
|---|---|---|
| لوسمی لنفوبلاستیک حاد در کودکان | درمان قطعی | از هر ۱۰ کودک، ۹ نفر ۵ سال بعد زنده‌اند [۵، ۶] |
| لوسمی میلوئیدی حاد در کودکان | درمان قطعی | در یک گروه بزرگ اروپایی، از هر ۴ کودک ۳ نفر ۵ سال بعد زنده بودند [۷] |
| لوسمی پرومیلوسیتی حاد | درمان قطعی | در یک مطالعه بزرگ روی بیمارانی که گلبول سفیدشان در آغاز خیلی بالا نبود، درمان بدون شیمی‌درمانی همه را به بهبودی رساند و ۲ سال بعد تقریباً همه بدون برگشت بیماری بودند [۳] |
| لوسمی لنفوبلاستیک حاد در بزرگسالان | درمان قطعی | از هر ۱۰ نفر، ۶ تا ۸ نفر با درمان اول به بهبودی می‌رسند؛ در یک مطالعه بزرگ، حدود ۴ نفر از هر ۱۰ نفر ۵ سال بعد زنده بودند [۴] |
| لوسمی میلوئیدی حاد در بزرگسالان | درمان قطعی | از هر ۱۰ نفر، ۶ تا ۷ نفر با درمان اول به بهبودی می‌رسند و بیش از ۱ نفر از هر ۴ نفر ممکن است درمان قطعی شود؛ در جوانان بسیار بهتر از سالمندان [۱، ۲] |
| لوسمی میلوئیدی مزمن | کنترل طولانی با قرص روزانه | بیش از ۹ نفر از هر ۱۰ نفر ۱۰ سال بعد زنده‌اند؛ عمر بیشتر بیماران نزدیک به عمر معمول است [۱۰] |
| لوسمی لنفوسیتی مزمن | کنترل طولانی؛ اغلب اول فقط پیگیری | معمولاً کاملاً از بین نمی‌رود، ولی با داروهای تازه بیش از نیمی از بیماران بیش از ۱۰ سال زنده‌اند [۱۱] |
این عددها میانگین تعداد زیادی بیمار است، گاهی از سال‌ها پیش، و آینده یک نفر را دقیق نشان نمی‌دهد؛ نتیجه درمان در طول زمان بهتر شده است [۲، ۵].
لوسمی حاد درمان دارد؟
بله؛ هدف درمان لوسمی حاد درمان قطعی است. لوسمی حاد بدون درمان سریع بدتر می‌شود، پس درمان باید زود شروع شود [۴]. درمان دو مرحله دارد: اول درمانی قوی برای رسیدن به «بهبودی» (یعنی سلول سرطانی در آزمایش‌های معمول دیده نشود)، و بعد درمان تکمیلی تا بیماری برنگردد [۱].
- لوسمی میلوئیدی حاد: از هر ۱۰ بزرگسال، ۶ تا ۷ نفر با درمان اول به بهبودی می‌رسند و بیش از ۱ نفر از هر ۴ نفر ممکن است درمان قطعی شود [۱]. سن خیلی مهم است: در آمریکا در سال‌های ۲۰۱۰ تا ۲۰۱۷، از هر ۱۰ بیمار ۱۵ تا ۳۹ ساله حدود ۶ نفر ۵ سال بعد زنده بودند، ولی در ۷۰ سال و بالاتر فقط حدود ۱ نفر از هر ۲۰ نفر [۲]. از آن سال‌ها داروهای تازه‌ای برای سالمندان آمده است [۲]؛ بخوانید: درمان لوسمی میلوئیدی حاد در سالمندان.
- لوسمی پرومیلوسیتی حاد: نوع خاصی از لوسمی میلوئیدی حاد است که در آغاز خطر خونریزی جدی دارد [۱]. در یک مطالعه بزرگ روی بیمارانی که گلبول سفیدشان در آغاز خیلی بالا نبود، با قرص ترتینوئین و داروی تزریقی آرسنیک، بدون شیمی‌درمانی، همه بیماران به بهبودی رسیدند [۳]. بیشتر بخوانید: درمان لوسمی پرومیلوسیتی حاد.
- لوسمی لنفوبلاستیک حاد در بزرگسالان: از هر ۱۰ نفر، ۶ تا ۸ نفر با درمان اول به بهبودی می‌رسند [۴]. در نوعی که «کروموزوم فیلادلفیا» دارد (بیش از ۳ نفر از هر ۱۰ بزرگسال مبتلا)، افزودن قرص‌های هدفمند به شیمی‌درمانی امروز زنده ماندن طولانی را ممکن کرده است [۴].
جزئیات هر نوع را در صفحه لوسمی بخوانید.
آیا سرطان خون در کودکان درمان قطعی دارد؟
بله؛ بیشتر کودکان مبتلا به سرطان خون درمان قطعی می‌شوند. لوسمی لنفوبلاستیک حاد شایع‌ترین سرطان کودکان است [۸]. در یک گروه بزرگ درمانی در آمریکا، از هر ۱۰ کودک و نوجوان مبتلا، ۹ نفر ۵ سال بعد زنده بودند [۵]. در لوسمی میلوئیدی حاد کودکان، در یک گروه بزرگ اروپایی از هر ۴ کودک ۳ نفر ۵ سال بعد زنده بودند [۷].
درمان لوسمی لنفوبلاستیک حاد کودکان بیش از ۲ سال طول می‌کشد. در مرحله آخر، که طولانی‌ترین مرحله است، کودک هر روز قرص می‌خورد و در فاصله‌هایی داروهای دیگر هم می‌گیرد [۶]. این قرص‌ها را هر روز و تا پایان بدهید؛ بخوانید: آیا سرطان کودکان درمان‌پذیر است؟
سرطان خون در کودکان چه علائمی دارد؟
علائم لوسمی در کودکان می‌تواند این‌ها باشد [۸]:
- تب، یا عفونت‌هایی که زیاد تکرار می‌شوند یا خوب نمی‌شوند
- رنگ‌پریدگی، ضعف و خستگی
- کبودی یا خونریزی آسان، و نقطه‌های ریز قرمز تیره زیر پوست
- درد استخوان یا مفصل
- غده‌های بدون درد در گردن، زیر بغل یا کشاله ران
- درد یا احساس پری زیر دنده‌ها، کم شدن اشتها و کاهش وزن
- تنگی نفس
این علائم ممکن است علت‌های دیگری هم داشته باشند؛ تنها راه دانستن، معاینه پزشک است [۸]. بیشتر بخوانید: علائم هشداردهنده سرطان در کودکان و علائم سرطان خون.
سرطان خون چند سال عمر می‌کند؟
طول عمر بیماران سرطان خون به نوع لوسمی بستگی دارد. عددها میانگین تعداد زیادی بیمار است و آینده یک نفر را دقیق نشان نمی‌دهد.
- لوسمی میلوئیدی مزمن: با قرص‌های هدفمند مثل ایماتینیب، از هر ۱۰ نفر بیش از ۹ نفر ۱۰ سال بعد زنده‌اند و انتظار می‌رود بیشتر بیماران عمری نزدیک به عمر معمول داشته باشند [۱۰]. در نخستین مطالعه بزرگ ایماتینیب، بیش از ۸ نفر از هر ۱۰ نفر ۱۰ سال بعد زنده بودند [۹]. بیشتر بخوانید: درمان CML: با یک قرص، عمری نزدیک به طبیعی.
- لوسمی لنفوسیتی مزمن: معمولاً کاملاً از بین نمی‌رود، ولی اغلب آهسته پیش می‌رود [۱۱]. در مطالعه‌های قدیمی، نیمی از بیماران ۸ تا ۱۲ سال یا بیشتر زندگی می‌کردند؛ با داروهای هدفمند تازه، بیش از نیمی از بیماران بیش از ۱۰ سال زنده‌اند [۱۱]. بیشتر بخوانید: بهترین درمان CLL.
- لوسمی‌های حاد: هدف درمان، درمان قطعی است. در لوسمی میلوئیدی حاد، بیش از ۱ نفر از هر ۴ بزرگسال ۳ سال یا بیشتر زنده می‌ماند و ممکن است درمان قطعی شده باشد [۱]. اگر بیماری بعد از درمان برگشت، هنوز راه درمان هست: پیوند سلول‌های بنیادی بیش از ۳ نفر از هر ۱۰ بیمار با برگشت لوسمی میلوئیدی حاد را درمان می‌کند [۱].
درمان سرطان خون چقدر طول می‌کشد؟
| نوع لوسمی | مدت درمان |
|---|---|
| لوسمی لنفوبلاستیک حاد در کودکان | بیش از ۲ سال؛ در یک مطالعه بزرگ، فقط مرحله آخر درمان در دختران حدود ۲ سال و ۴ ماه و در پسران نزدیک ۳ سال بود [۶] |
| لوسمی لنفوبلاستیک حاد در بزرگسالان | به‌طور میانگین ۱٫۵ تا ۳ سال [۴] |
| لوسمی میلوئیدی حاد | یک دوره درمان قوی برای رسیدن به بهبودی، بعد چند دوره درمان تکمیلی؛ در بعضی بیماران پیوند سلول‌های بنیادی [۱] |
| لوسمی پرومیلوسیتی حاد | اگر گلبول سفید در آغاز خیلی بالا نباشد: قرص ترتینوئین و آرسنیک تزریقی در دو مرحله، بدون شیمی‌درمانی و بدون درمان نگه‌دارنده طولانی [۳] |
| لوسمی میلوئیدی مزمن | قرص روزانه برای سال‌ها؛ در بعضی بیماران با جواب بسیار عمیق، پس از دست‌کم ۳ تا ۵ سال، قطع دارو زیر نظر پزشک ممکن است [۱۰] |
| لوسمی لنفوسیتی مزمن | اگر علامت ندارد، فقط پیگیری [۱۱]؛ اگر درمان لازم شد، یا قرص روزانه پیوسته مثل ایبروتینیب [۱۱]، یا یک دوره ثابت ۱ ساله مثل ونتوکلاکس همراه یک آنتی‌بادی [۱۲] |
برنامه دقیق هر بیمار را تیم درمان بر اساس نوع لوسمی، آزمایش‌های ژنی و جواب به درمان تعیین می‌کند.
چه چیزهایی شانس درمان را تعیین می‌کند؟
- نوع لوسمی و تغییرات ژنی سلول‌های سرطانی: آزمایش کروموزوم و ژن، مهم‌ترین اطلاعات را درباره شانس درمان می‌دهد [۱].
- جواب به درمان اول: اینکه شمار سلول‌های سرطانی چقدر سریع و چقدر کم می‌شود، نتیجه را پیش‌بینی می‌کند [۸]. پزشکان با آزمایش‌های بسیار حساس، مقدار بسیار کمِ باقی‌مانده بیماری را هم اندازه می‌گیرند؛ در یک مطالعه روی کودکان، باقی ماندن مقدار بیشتری از آن پس از ۶ هفته درمان با نتیجه بدتر همراه بود [۶].
- سن و سلامت عمومی: در لوسمی میلوئیدی حاد، جوان‌ترها بیشتر به بهبودی می‌رسند [۱، ۲].
- پیوند سلول‌های بنیادی: در لوسمی میلوئیدی حادی که خطر برگشتش زیاد است، پیوند از یک اهداکننده گزینه‌ای برای درمان قطعی است [۱]. بیشتر بخوانید: پیوند سلول‌های بنیادی خون‌ساز.
کاری که از دست شما برمی‌آید: درمان را طبق برنامه و تا پایان ادامه دهید، قرص‌ها را جا نیندازید و به ویزیت‌ها و آزمایش‌ها بروید (چرا درمان کامل و به‌موقع مهم است؟).
کی باید با پزشک تماس بگیرم؟
اگر شما یا فرزندتان در حال درمان لوسمی هستید، در این موارد همان موقع با تیم درمان تماس بگیرید یا به اورژانس بروید:
- تب ۳۸ درجه یا بالاتر، یا لرز؛ در دوره درمان گلبول‌های سفید کم‌اند و عفونت می‌تواند خطرناک باشد (کاهش گلبول‌ها و عفونت)
- خونریزی که بند نمی‌آید، کبودی‌های زیاد یا نقطه‌های قرمز تازه روی پوست
- تنگی نفس، درد قفسه سینه، سردرد شدید یا گیجی
- استفراغی که نمی‌گذارد دارو بخورید، یا جا افتادن چند روز دارو
پیش از تشخیص هم، تب طولانی، رنگ‌پریدگی، کبودی بی‌دلیل یا درد استخوان را زود به پزشک نشان دهید [۸]. در شرایط اورژانسی با اورژانس ۱۱۵ تماس بگیرید.
پرسش‌های متداول
آیا سرطان خون کشنده است؟
لوسمی حاد خطرناک‌تر است یا مزمن؟
درمانم تمام شده و حالم خوب است؛ یعنی لوسمی دیگر برنمی‌گردد؟
قرص لوسمی میلوئیدی مزمن را می‌شود قطع کرد؟
گاهی بله، ولی فقط زیر نظر پزشک. مناسب‌ترین افراد برای امتحان قطع دارو، کسانی‌اند که بیش از ۳ تا ۵ سال قرص خورده‌اند و جواب بسیار عمیقی دارند [۱۰]. حدود نیمی از کسانی که دارو را قطع می‌کنند، بیماری‌شان برمی‌گردد؛ ولی تقریباً همه با شروع دوباره همان قرص دوباره جواب می‌گیرند [۱۰]. قرص را خودسرانه قطع نکنید.
لوسمی لنفوسیتی مزمن دارم ولی پزشک می‌گوید فعلاً درمان لازم نیست؛ چرا؟
برای بیمارانی که علامتی ندارند، روش پذیرفته‌شده پیگیری منظم است [۱۱]. در مطالعه‌هایی که درمان با یک داروی قدیمی‌تر را در این بیماران زود یا دیرتر شروع کردند، طول عمر ۱۰ ساله فرقی نکرد؛ برای داروهای تازه هم هنوز مطالعه‌ای نشان نداده که شروع زودتر بهتر است [۱۱]. وقتی علائم یا تغییرات مهمی در آزمایش‌ها پیدا شود، درمان شروع می‌شود.
آیا پیوند مغز استخوان همیشه لازم است؟
نه. بسیاری از بیماران بدون پیوند درمان یا کنترل می‌شوند؛ مثلاً لوسمی پرومیلوسیتی حاد با قرص و داروی تزریقی درمان می‌شود [۳] و در لوسمی میلوئیدی مزمن، قرص درمان اصلی است [۱۰]. پیوند بیشتر برای لوسمی حادی است که خطر برگشتش زیاد است یا برگشته است [۱]. بیشتر بخوانید: پیوند سلول‌های بنیادی خون‌ساز.
لنفوم هم درمان دارد؟
لنفوم سرطان دیگری است که از غدد لنفاوی شروع می‌شود و شانس درمان آن هم به نوعش بستگی دارد؛ بخوانید: آیا سرطان غدد لنفاوی (لنفوم) درمان دارد؟
اعداد کلیدی بقا و پیش‌آگهی (ویژه پزشکان)
ویژه پزشکان
AML بزرگسالان. بر پایه SEER ۲۰۱۴ تا ۲۰۲۰، ۳۱٫۹٪ بیماران ۵ سال پس از تشخیص زنده بودند؛ ۶۰ تا ۷۰٪ پس از القای مناسب به CR می‌رسند و بیش از ۲۵٪ (حدود ۴۵٪ کسانی که به CR می‌رسند) ۳ سال یا بیشتر زنده می‌مانند و احتمالاً درمان قطعی می‌شوند. سیتوژنتیک و یافته‌های مولکولی قوی‌ترین اطلاعات پیش‌آگهی را می‌دهند؛ NPM1 جهش‌یافته بدون FLT3-ITD پیش‌آگهی بهتری دارد و WBC بیش از ۱۰۰٬۰۰۰ در میلی‌متر مکعب نامطلوب است. گروه ریسک نامطلوب با تحکیم شیمی‌درمانی به‌ندرت درمان می‌شود و پیوند آلوژنیک در نخستین CR گزینه معقولی است؛ پیوند آلوژنیک بیش از ۳۰٪ بیماران عودکرده پس از شیمی‌درمانی را درمان می‌کند [۱]. در SEER (۲۹٬۱۰۷ بیمار AML اولیه، ۱۹۸۰ تا ۲۰۱۷) بقای ۵ ساله کلی در چهار دهه ۹٪، ۱۵٪، ۲۲٪ و ۲۸٪ بود؛ در ۱۵ تا ۳۹ سالگی به ۶۳٪ رسید ولی در ۷۰ سال و بالاتر در ۲۰۱۰ تا ۲۰۱۷ همچنان ۵٪ بود، و مرگ ۴ هفته اول در بزرگسالان و سالمندان ۲۰ تا ۴۵٪ گزارش شد [۲].
APL (APL0406). در ریسک کم تا متوسط (WBC ≤۱۰×۱۰۹ در لیتر)، CR با ATRA و آرسنیک تری‌اکسید ۱۰۰٪ (۷۷ از ۷۷) و با ATRA و شیمی‌درمانی ۹۵٪ بود؛ EFS دوساله ۹۷٪ در برابر ۸۶٪ (P کمتر از ۰٫۰۰۱ برای غیرفروتری و P=۰٫۰۲ برای برتری)، بقای کلی بهتر (P=۰٫۰۲) و سمیت خونی و عفونت کمتر ولی سمیت کبدی بیشتر [۳].
ALL بزرگسالان. CR پس از القا ۶۰ تا ۸۰٪ و در Ph مثبت با افزودن TKI بیش از ۹۰٪؛ در بزرگ‌ترین مطالعه (۱٬۹۱۳ بزرگسال) بقای کلی ۵ ساله ۳۹٪ بود. Ph مثبت بیش از ۳۰٪ موارد بزرگسالان است. میانگین طول درمان ۱٫۵ تا ۳ سال است. بیمارانی که پس از بهبودی عود می‌کنند، حتی با رسیدن به CR دوم، معمولاً ظرف یک سال فوت می‌کنند؛ در این بیماران، اگر اهداکننده مناسب باشد و سن کمتر از ۵۵ سال، پیوند مغز استخوان قابل بررسی است [۴].
ALL کودکان. در COG (۲۱٬۶۲۶ بیمار ۰ تا ۲۲ ساله) بقای ۵ ساله از ۸۳٫۷٪ (۱۹۹۰ تا ۱۹۹۴) به ۹۰٫۴٪ (۲۰۰۰ تا ۲۰۰۵) رسید [۵]. در St. Jude Total XV (۴۹۸ بیمار، بدون پرتودرمانی پیشگیرانه جمجمه) EFS و OS پنج‌ساله ۸۵٫۶٪ و ۹۳٫۵٪ بود؛ MRD ≥۱٪ پس از ۶ هفته القا با EFS بدتر همراه بود و درمان ادامه‌ای در دختران ۱۲۰ و در پسران ۱۴۶ هفته طول کشید [۶].
AML کودکان. در AML-BFM (۱٬۹۴۰ بیمار زیر ۱۸ سال، ۱۹۸۷ تا ۲۰۱۲) احتمال بقای کلی ۵ ساله از ۴۹٪ به ۷۶٪ رسید، در حالی که EFS از ۱۹۹۳ حدود ۵۰٪ ماند؛ بهبود عمدتاً از درمان نجات و پیوند بود [۷].
CML. در IRIS (پیگیری میانه ۱۰٫۹ سال) بقای کلی ده‌ساله با ایماتینیب ۸۳٫۳٪ و پاسخ کامل سیتوژنتیک ۸۲٫۸٪ بود [۹]. با هر یک از TKIها، EFS و OS ده‌ساله بیش از ۹۰٪ است. بهترین کاندیدهای قطع TKI بیش از ۳ تا ۵ سال TKI گرفته‌اند و DMR (MR4.5؛ BCR::ABL1 ≤۰٫۰۰۳۲٪) دارند؛ حدود ۵۰٪ پس از قطع عود می‌کنند، در DMR پنج‌ساله یا بیشتر عود حدود ۱۰٪ است و تقریباً همه با همان TKI دوباره پاسخ می‌دهند [۱۰].
CLL. عموماً درمان‌ناپذیر است؛ میانه بقا در کارآزمایی‌های دهه ۱۹۷۰ تا ۱۹۹۰، ۸ تا ۱۲ سال بود و با مهارکننده‌های BCR و BCL2 پس از بیش از ۱۰ سال پیگیری به میانه نرسیده است. در بیماری بی‌علامت مشاهده رویکرد پذیرفته‌شده است؛ در متاآنالیز شش کارآزمایی درمان فوری در برابر تأخیری با کلرامبوسیل، بقای ده‌ساله تفاوتی نداشت [۱۱]. در CLL14 (۱۲ دوره ونتوکلاکس و اوبینوتوزوماب در برابر کلرامبوسیل و اوبینوتوزوماب، در بیماران با بیماری‌های همراه)، میانه PFS ۷۶٫۲ در برابر ۳۶٫۴ ماه (HR ۰٫۴۰) و بقای ۶ ساله ۷۸٫۷٪ در برابر ۶۹٫۲٪ بود (HR ۰٫۶۹؛ P=۰٫۰۵۲) [۱۲].
شواهد علمی
شواهد علمی
۴ موردبهبود بقا در کودکان و نوجوانان مبتلا به لوسمی لنفوبلاستیک حاد بین سال‌های ۱۹۹۰ و ۲۰۰۵: گزارشی از گروه انکولوژی کودکان (COG)
پیامدهای بلندمدت درمان با ایماتینیب در لوسمی میلوئید مزمن
ترتینوئین و آرسنیک تری‌اکسید برای لوسمی پرومیلوسیتی حاد
ونتوکلاکس-اوبینوتوزوماب در لوسمی لنفوسیتی مزمن درمان‌نشده: نتایج شش‌ساله مطالعه تصادفی فاز ۳
انواع سرطان مرتبط
پرسش‌های مرتبط
منابع علمی
۱۲ منبعنمایش همه منابع، ۴ مورد با خلاصه و ترجمه فارسیبستن فهرست منابع
شماره‌های داخل متن، مانند [۱]، به این منابع اشاره دارند. منابعی که دکمه «خلاصه و ترجمه فارسی» دارند، در کتابخانه شواهد علمی خلاصه و ترجمه شده‌اند.
- ۱
- ۲
- ۳
- ۴
- ۵
- ۶
- ۷
- ۸
- ۹Long-Term Outcomes of Imatinib Treatment for Chronic Myeloid Leukemia
- ۱۰
- ۱۱
- ۱۲Venetoclax-obinutuzumab for previously untreated chronic lymphocytic leukemia: 6-year results of the randomized phase 3 CLL14 study
این مطلب بر پایه منابع علمی معتبر تهیه شده و آخرین بار در ۶ آبان ۱۴۰۵ به‌روزرسانی شده است. محتوای این وب‌سایت صرفاً جنبه آموزشی و اطلاع‌رسانی دارد و جایگزین مشاوره، تشخیص یا درمان توسط پزشک متخصص نیست. برای هر تصمیم درمانی با پزشک معالج خود مشورت کنید.
این برگه از سایت چاپ شده است؛ نسخه کامل و به‌روز: https://drdabiri.com/questions/is-leukemia-curable/