نکات کلیدی
- دوروالوماب (Durvalumab) با نام تجاری ایمفینزی یک آنتی‌بادی مونوکلونال انسانی است که به PD-L1 متصل می‌شود و مهار سیستم ایمنی را برمی‌دارد [۱].
- طبق برچسب FDA در سرطان ریه غیرسلول کوچک (پیش و پس از جراحی، پس از شیمی‌پرتودرمانی و متاستاتیک)، سرطان ریه سلول کوچک، سرطان مجاری صفراوی، کارسینوم هپاتوسلولار، سرطان آندومتر dMMR، سرطان مثانه و آدنوکارسینوم معده و محل اتصال معده به مری کاربرد دارد [۱].
- به‌صورت انفوزیون وریدی ۶۰ دقیقه‌ای، معمولاً هر ۳ یا ۴ هفته (در برخی رژیم‌ها هر ۲ هفته) تجویز می‌شود [۱].
- شایع‌ترین عوارض تک‌درمانی در کارآزمایی PACIFIC سرفه، پنومونیت یا پنومونیت پرتویی، خستگی، عفونت دستگاه تنفسی فوقانی، تنگی نفس و بثورات پوستی بود [۱].
- مهم‌ترین خطر، عوارض ایمنی‌مرتبط است که ممکن است هر عضوی را درگیر کند و حتی پس از قطع درمان بروز کند [۱].
- زنان در سن باروری باید در طول درمان و تا ۳ ماه پس از آخرین دوز از روش مؤثر پیشگیری از بارداری استفاده کنند و در همین مدت شیر ندهند [۱].
این دارو چیست و چگونه عمل می‌کند؟
دوروالوماب (Durvalumab) با نام تجاری ایمفینزی (Imfinzi) یک آنتی‌بادی مونوکلونال انسانی از نوع IgG1 کاپا و از گروه داروهای ایمنی‌درمانی موسوم به «مهارکننده‌های ایست بازرسی ایمنی» است [۱].
پروتئین PD-L1 ممکن است در پاسخ به سیگنال‌های التهابی روی سلول‌های تومور و سلول‌های ایمنی اطراف آن ظاهر شود. PD-L1 با اتصال به PD-1 و CD80 (B7.1) فعالیت و فعال شدن لنفوسیت‌های T را مهار می‌کند و توان کشندگی، تکثیر و تولید سیتوکین آن‌ها را کاهش می‌دهد. دوروالوماب به PD-L1 متصل می‌شود و تعامل آن با PD-1 و CD80 را مسدود می‌کند؛ در نتیجه مهار پاسخ ایمنی برداشته می‌شود [۱].
به بیان ساده، دوروالوماب «ترمزی» را که تومور روی سیستم ایمنی گذاشته است آزاد می‌کند. همین فعال شدن ایمنی گاهی باعث می‌شود سیستم ایمنی به بافت‌های سالم هم حمله کند؛ این پدیده منشأ عوارض ایمنی‌مرتبط است [۱].
در چه سرطان‌هایی استفاده می‌شود؟
در سرطان آندومتر، بیمار بر اساس وجود کمبود ترمیم ناجفت‌شدگی (dMMR) در نمونه تومور انتخاب می‌شود [۱]. هر بیمار مبتلا به این سرطان‌ها لزوماً کاندید دریافت این دارو نیست؛ تصمیم نهایی با تیم درمان است.
| سرطان | شرایط مصرف |
|---|---|
| سرطان ریه غیرسلول کوچک قابل جراحی | همراه شیمی‌درمانی پایه پلاتین پیش از جراحی و سپس تک‌دارویی پس از جراحی؛ تومور ۴ سانتی‌متر یا بزرگ‌تر و/یا درگیری غدد لنفاوی، بدون جهش شناخته‌شده EGFR یا بازآرایی ALK [۱] |
| سرطان ریه غیرسلول کوچک مرحله III غیرقابل جراحی | تک‌دارویی در بیمارانی که پس از شیمی‌پرتودرمانی هم‌زمان پایه پلاتین پیشرفت نکرده‌اند؛ حداکثر ۱۲ ماه [۱] |
| سرطان ریه غیرسلول کوچک متاستاتیک | همراه ترملیموماب و شیمی‌درمانی پایه پلاتین، بدون جهش حساس EGFR یا تغییر ALK [۱] |
| سرطان ریه سلول کوچک محدود | تک‌دارویی پس از شیمی‌پرتودرمانی هم‌زمان پایه پلاتین در بیمارانی که پیشرفت نکرده‌اند؛ حداکثر ۲۴ ماه [۱] |
| سرطان ریه سلول کوچک گسترده | خط اول همراه اتوپوزید و کربوپلاتین یا سیس‌پلاتین، سپس تک‌دارویی [۱] |
| سرطان مجاری صفراوی پیشرفته یا متاستاتیک | همراه جمسیتابین و سیس‌پلاتین، سپس تک‌دارویی [۱] |
| کارسینوم هپاتوسلولار غیرقابل جراحی | همراه یک دوز واحد ترملیموماب (رژیم STRIDE)، سپس تک‌دارویی [۱] |
| سرطان آندومتر پیشرفته یا عودکننده با dMMR | همراه کربوپلاتین و پاکلی‌تاکسل، سپس تک‌دارویی [۱] |
| سرطان مثانه غیرمهاجم به عضله پرخطر (بدون سابقه BCG) | همراه BCG داخل مثانه‌ای (القایی و نگهدارنده)؛ حداکثر ۱۳ دوره [۱] |
| سرطان مثانه مهاجم به عضله | همراه جمسیتابین و سیس‌پلاتین پیش از سیستکتومی رادیکال، سپس تک‌دارویی پس از جراحی؛ حداکثر ۸ دوره پس از جراحی [۱] |
| آدنوکارسینوم معده یا محل اتصال معده به مری قابل جراحی | همراه رژیم FLOT پیش و پس از جراحی، سپس تک‌دارویی [۱] |
| کارسینوم هپاتوسلولار همراه شیمی‌آمبولیزاسیون (تأییدنشده در برچسب FDA) | همراه بواسیزوماب و TACE؛ این کاربرد جزو موارد مصرف برچسب FDA نیست [۱] |
جدول بر اساس برچسب FDA (بازبینی اوت ۲۰۲۶) است؛ موارد مصرف در کشورهای دیگر ممکن است متفاوت باشد. ردیف آخر کاربرد تأییدنشده در برچسب FDA است.
ویژه پزشکان
| سرطان | شواهد کلیدی |
|---|---|
| سرطان ریه غیرسلول کوچک قابل جراحی | کارآزمایی AEGEAN: پاسخ کامل پاتولوژیک ۱۷٫۲٪ در برابر ۴٫۳٪ و نسبت خطر رویداد ۰٫۶۸ [۱، ۲] |
| سرطان ریه غیرسلول کوچک مرحله III غیرقابل جراحی | کارآزمایی PACIFIC: بقای کلی ۵ ساله ۴۲٫۹٪ در برابر ۳۳٫۴٪ [۳] |
| سرطان ریه غیرسلول کوچک متاستاتیک | کارآزمایی POSEIDON: میانه بقای کلی ۱۴٫۰ در برابر ۱۱٫۷ ماه [۱] |
| سرطان ریه سلول کوچک محدود | کارآزمایی ADRIATIC: میانه بقای کلی ۵۵٫۹ در برابر ۳۳٫۴ ماه در مقایسه با دارونما [۱، ۴] |
| سرطان ریه سلول کوچک گسترده | کارآزمایی CASPIAN: میانه بقای کلی ۱۳٫۰ در برابر ۱۰٫۳ ماه [۱، ۵] |
| سرطان مجاری صفراوی پیشرفته یا متاستاتیک | کارآزمایی TOPAZ-1: میانه بقای کلی ۱۲٫۸ در برابر ۱۱٫۵ ماه (نسبت خطر ۰٫۸۰) [۱، ۶] |
| کارسینوم هپاتوسلولار غیرقابل جراحی | کارآزمایی HIMALAYA: میانه بقای کلی ۱۶٫۴ در برابر ۱۳٫۸ ماه در مقایسه با سورافنیب [۱، ۷] |
| سرطان آندومتر پیشرفته یا عودکننده با dMMR | کارآزمایی DUO-E: نسبت خطر پیشرفت یا مرگ ۰٫۴۲ در زیرگروه dMMR [۱، ۸] |
| سرطان مثانه غیرمهاجم به عضله پرخطر (بدون سابقه BCG) | کارآزمایی POTOMAC: نسبت خطر عود یا مرگ ۰٫۶۸ [۱] |
| سرطان مثانه مهاجم به عضله | کارآزمایی NIAGARA: نسبت خطر رویداد ۰٫۶۸ و نسبت خطر مرگ ۰٫۷۵ [۱، ۹] |
| آدنوکارسینوم معده یا محل اتصال معده به مری قابل جراحی | کارآزمایی MATTERHORN: نسبت خطر رویداد ۰٫۷۱ و در تحلیل نهایی نسبت خطر مرگ ۰٫۷۸ [۱، ۱۰] |
| کارسینوم هپاتوسلولار همراه شیمی‌آمبولیزاسیون (تأییدنشده در برچسب FDA) | کارآزمایی EMERALD-1: میانه بقای بدون پیشرفت ۱۵٫۰ در برابر ۸٫۲ ماه [۱۱] |
نحوه مصرف و دوز
فهرست رژیم‌های درمانی و دوز۱۱ رژیم
دوروالوماب در مرکز درمانی و به‌صورت انفوزیون داخل وریدی طی ۶۰ دقیقه تزریق می‌شود [۱]. فاصله تزریق‌ها بسته به نوع سرطان و رژیم درمان معمولاً هر ۲، ۳ یا ۴ هفته است [۱].
طول درمان به نوع سرطان بستگی دارد؛ برای مثال پس از شیمی‌پرتودرمانی در سرطان ریه غیرسلول کوچک مرحله III حداکثر ۱۲ ماه و در سرطان ریه سلول کوچک محدود حداکثر ۲۴ ماه است، و در بیماری متاستاتیک تا پیشرفت بیماری یا عارضه غیرقابل‌تحمل ادامه می‌یابد [۱]. در درمان‌های پیش و پس از جراحی (ریه، مثانه، معده)، تعداد دوره‌ها از پیش مشخص است [۱].
پیش از شروع و به‌طور دوره‌ای در طول درمان، آنزیم‌های کبدی، کراتینین و عملکرد تیروئید بررسی می‌شود [۱].
- پیش از شروع: آنزیم‌های کبدی، کراتینین و عملکرد تیروئید پایه؛ تأیید وضعیت بارداری در زنان در سن باروری؛ در سرطان آندومتر، تعیین dMMR با آزمون تأییدشده [۱].
- تزریق: پس از رقیق‌سازی در سرم نمکی ۰٫۹٪ یا دکستروز ۵٪ (غلظت نهایی ۱ تا ۱۵ میلی‌گرم/میلی‌لیتر)، طی ۶۰ دقیقه با فیلتر داخل خطی ۰٫۲ یا ۰٫۲۲ میکرون و از رگ جداگانه. پیش‌دارو به‌طور معمول لازم نیست؛ پس از واکنش تزریق درجه ۱ تا ۲ برای دوزهای بعد پیش‌دارو در نظر گرفته شود. در روز مشترک، دوروالوماب پیش از شیمی‌درمانی یا BCG و پس از ترملیموماب [۱].
- پایش در طول درمان: آنزیم‌های کبدی، کراتینین و عملکرد تیروئید به‌طور دوره‌ای؛ قند خون (دیابت نوع ۱)؛ علائم پنومونیت، کولیت، نارسایی آدرنال و هیپوفیزیت؛ توزین بیمار پیش از هر تزریق در رژیم POSEIDON [۱].
- تعدیل دوز: کاهش دوز توصیه نمی‌شود؛ فقط توقف موقت یا قطع دائم (جزئیات در «تعدیل دوز برای عوارض ایمنی‌مرتبط» پس از رژیم‌ها) [۱].
- وزن کمتر از ۳۰ کیلوگرم: دوز بر اساس وزن محاسبه می‌شود؛ مقدار هر رژیم در یادداشت همان رژیم آمده است [۱].
ویژه پزشکان
رژیم‌ها و دوز در سرطان ریه (برچسب FDA، بازبینی ۰۸/۲۰۲۶)
NSCLC قابل جراحی (پیش و پس از جراحی)
تومور ۴ سانتی‌متر یا بزرگ‌تر و/یا N+، بدون EGFR/ALK شناخته‌شده
تومور ۴ سانتی‌متر یا بزرگ‌تر و/یا N+، بدون EGFR/ALK شناخته‌شده [۱]
پیش از تجویز: نکات ایمنی مشترک| دارو | دوز | روش | زمان تجویز |
|---|---|---|---|
| نئوادجوانت: تا ۴ دوره | |||
| دوروالوماب | ۱۵۰۰ میلی‌گرم | وریدی، انفوزیون ۶۰ دقیقه | روز ۱، هر ۳ هفته |
| شیمی‌درمانی پایه پلاتین | طبق برچسب همان داروها | وریدی | همان روز، پس از دوروالوماب |
| ادجوانت: تا ۱۲ دوره | |||
| دوروالوماب | ۱۵۰۰ میلی‌گرم | وریدی، انفوزیون ۶۰ دقیقه | روز ۱، هر ۴ هفته |
وزن کمتر از ۳۰ کیلوگرم: ۲۰ میلی‌گرم/کیلوگرم با همان برنامه [۱].
NSCLC مرحله III غیرقابل جراحی (تثبیتی)
بدون پیشرفت پس از شیمی‌پرتودرمانی هم‌زمان پایه پلاتینطول هر دوره: ۱۴ یا ۲۸ روز
بدون پیشرفت پس از شیمی‌پرتودرمانی هم‌زمان پایه پلاتین [۱]
پیش از تجویز: نکات ایمنی مشترک| دارو | دوز | روش | زمان تجویز |
|---|---|---|---|
| تک‌دارویی | |||
| دوروالوماب | ۱۰ میلی‌گرم/کیلوگرم یا ۱۵۰۰ میلی‌گرم | وریدی، انفوزیون ۶۰ دقیقه | ۱۰ میلی‌گرم/کیلوگرم هر ۲ هفته یا ۱۵۰۰ میلی‌گرم هر ۴ هفته |
وزن کمتر از ۳۰ کیلوگرم: فقط ۱۰ میلی‌گرم/کیلوگرم هر ۲ هفته [۱].
NSCLC متاستاتیک (رژیم POSEIDON)
خط اول، بدون جهش حساس EGFR یا تغییر ALK
خط اول، بدون جهش حساس EGFR یا تغییر ALK [۱]
پیش از تجویز: نکات ایمنی مشترک| دارو | دوز | روش | زمان تجویز |
|---|---|---|---|
| القایی: ۴ دوره | |||
| ترملیموماب | ۷۵ میلی‌گرم | وریدی، انفوزیون ۶۰ دقیقه | روز ۱، هر ۳ هفته (اول تزریق شود) |
| دوروالوماب | ۱۵۰۰ میلی‌گرم | وریدی، انفوزیون ۶۰ دقیقه | روز ۱، هر ۳ هفته |
| شیمی‌درمانی بر اساس بافت‌شناسی | غیرسنگفرشی: کربوپلاتین + nab-پاکلی‌تاکسل یا کربوپلاتین/سیس‌پلاتین + پمترکسد؛ سنگفرشی: کربوپلاتین + nab-پاکلی‌تاکسل یا کربوپلاتین/سیس‌پلاتین + جمسیتابین | وریدی | روز ۱ (پس از دوروالوماب) |
| نگهدارنده (از دوره ۵) | |||
| دوروالوماب | ۱۵۰۰ میلی‌گرم | وریدی، انفوزیون ۶۰ دقیقه | هر ۴ هفته؛ ± پمترکسد هر ۴ هفته در غیرسنگفرشی |
| هفته ۱۶ | |||
| ترملیموماب (دوز پنجم) | ۷۵ میلی‌گرم | وریدی، انفوزیون ۶۰ دقیقه | همراه دوز ششم دوروالوماب |
دوره ۱: ترملیموماب طی ۶۰ دقیقه، ۱ تا ۲ ساعت بعد دوروالوماب طی ۶۰ دقیقه، ۱ تا ۲ ساعت بعد شیمی‌درمانی؛ اگر در دوره ۱ واکنش تزریق نبود، در دوره‌های بعد دوروالوماب بلافاصله پس از ترملیموماب و شیمی‌درمانی ۳۰ دقیقه پس از دوروالوماب مجاز است. اگر کمتر از ۴ دوره پلاتین داده شود، باقی دوزهای ترملیموماب (تا مجموع ۵) پس از فاز پلاتین هر ۴ هفته داده می‌شود. وزن کمتر از ۳۰ کیلوگرم: دوروالوماب ۲۰ میلی‌گرم/کیلوگرم و ترملیموماب ۱ میلی‌گرم/کیلوگرم [۱].
SCLC محدود (تثبیتی)
بدون پیشرفت پس از شیمی‌پرتودرمانی هم‌زمان پایه پلاتینطول هر دوره: ۲۸ روز
بدون پیشرفت پس از شیمی‌پرتودرمانی هم‌زمان پایه پلاتین [۱]
پیش از تجویز: نکات ایمنی مشترک| دارو | دوز | روش | زمان تجویز |
|---|---|---|---|
| تک‌دارویی | |||
| دوروالوماب | ۱۵۰۰ میلی‌گرم | وریدی، انفوزیون ۶۰ دقیقه | روز ۱، هر ۴ هفته |
وزن کمتر از ۳۰ کیلوگرم: ۲۰ میلی‌گرم/کیلوگرم هر ۴ هفته [۱].
SCLC گسترده (رژیم CASPIAN)
خط اولطول هر دوره: ۲۱ روز، سپس ۲۸ روز
خط اول [۱]
پیش از تجویز: نکات ایمنی مشترک| دارو | دوز | روش | زمان تجویز |
|---|---|---|---|
| القایی: ۴ دوره | |||
| دوروالوماب | ۱۵۰۰ میلی‌گرم | وریدی، انفوزیون ۶۰ دقیقه | روز ۱، هر ۳ هفته |
| اتوپوزید + کربوپلاتین یا سیس‌پلاتین | طبق برچسب همان داروها | وریدی | پس از دوروالوماب |
| نگهدارنده | |||
| دوروالوماب | ۱۵۰۰ میلی‌گرم | وریدی، انفوزیون ۶۰ دقیقه | هر ۴ هفته |
وزن کمتر از ۳۰ کیلوگرم: ۲۰ میلی‌گرم/کیلوگرم هر ۳ هفته همراه شیمی‌درمانی، سپس ۱۰ میلی‌گرم/کیلوگرم هر ۲ هفته [۱].
شواهد: CASPIAN (۲۰۱۹)
دوزها مطابق پروتکل کارآزمایی، رهنمود یا برچسب رسمی دارو (منبع در یادداشت هر رژیم) است. پیش از تجویز، شمارش سلول‌های خون، عملکرد کلیه و کبد، تداخلات دارویی و شرایط بیمار را بررسی کنید و دوز را بر اساس برچسب دارو تعدیل کنید.
رژیم‌ها و دوز در سرطان‌های مجاری صفراوی، کبد، معده، آندومتر و مثانه (برچسب FDA، بازبینی ۰۸/۲۰۲۶)
سرطان مجاری صفراوی (رژیم TOPAZ-1)
پیشرفته موضعی یا متاستاتیکطول هر دوره: ۲۱ روز، سپس ۲۸ روز
پیشرفته موضعی یا متاستاتیک [۱]
پیش از تجویز: نکات ایمنی مشترک| دارو | دوز | روش | زمان تجویز |
|---|---|---|---|
| ترکیبی: تا ۸ دوره | |||
| دوروالوماب | ۱۵۰۰ میلی‌گرم | وریدی، انفوزیون ۶۰ دقیقه | روز ۱، هر ۳ هفته |
| جمسیتابین + سیس‌پلاتین | طبق برچسب همان داروها | وریدی | پس از دوروالوماب |
| نگهدارنده | |||
| دوروالوماب | ۱۵۰۰ میلی‌گرم | وریدی، انفوزیون ۶۰ دقیقه | هر ۴ هفته |
وزن کمتر از ۳۰ کیلوگرم: ۲۰ میلی‌گرم/کیلوگرم [۱].
شواهد: TOPAZ-1 (۲۰۲۲)
HCC غیرقابل جراحی (رژیم STRIDE)
همراه یک دوز واحد ترملیمومابطول هر دوره: ۲۸ روز
همراه یک دوز واحد ترملیموماب [۱]
پیش از تجویز: نکات ایمنی مشترک| دارو | دوز | روش | زمان تجویز |
|---|---|---|---|
| دوره ۱ | |||
| ترملیموماب | ۳۰۰ میلی‌گرم (یک دوز واحد) | وریدی، انفوزیون ۶۰ دقیقه | روز ۱ دوره ۱ |
| دوروالوماب | ۱۵۰۰ میلی‌گرم | وریدی، انفوزیون ۶۰ دقیقه | روز ۱ دوره ۱، پس از ۶۰ دقیقه مشاهده |
| ادامه | |||
| دوروالوماب | ۱۵۰۰ میلی‌گرم | وریدی، انفوزیون ۶۰ دقیقه | هر ۴ هفته |
وزن کمتر از ۳۰ کیلوگرم: ترملیموماب ۴ میلی‌گرم/کیلوگرم و دوروالوماب ۲۰ میلی‌گرم/کیلوگرم [۱].
سرطان آندومتر dMMR (رژیم DUO-E)
پیشرفته اولیه یا عودکننده؛ dMMR با آزمون تأییدشدهطول هر دوره: ۲۱ روز، سپس ۲۸ روز
پیشرفته اولیه یا عودکننده؛ dMMR با آزمون تأییدشده [۱]
پیش از تجویز: نکات ایمنی مشترک| دارو | دوز | روش | زمان تجویز |
|---|---|---|---|
| ترکیبی: ۶ دوره | |||
| دوروالوماب | ۱۱۲۰ میلی‌گرم | وریدی، انفوزیون ۶۰ دقیقه | روز ۱، هر ۳ هفته |
| کربوپلاتین + پاکلی‌تاکسل | طبق برچسب همان داروها | وریدی | پس از دوروالوماب |
| نگهدارنده | |||
| دوروالوماب | ۱۵۰۰ میلی‌گرم | وریدی، انفوزیون ۶۰ دقیقه | هر ۴ هفته |
وزن کمتر از ۳۰ کیلوگرم: ۱۵ میلی‌گرم/کیلوگرم در فاز ترکیبی، سپس ۲۰ میلی‌گرم/کیلوگرم [۱].
شواهد: DUO-E (۲۰۲۴)
سرطان مثانه غیرمهاجم به عضله پرخطر (رژیم POTOMAC)
بدون سابقه BCGطول هر دوره: ۲۸ روز
بدون سابقه BCG [۱]
پیش از تجویز: نکات ایمنی مشترک| دارو | دوز | روش | زمان تجویز |
|---|---|---|---|
| ۱۳ دوره | |||
| دوروالوماب | ۱۵۰۰ میلی‌گرم | وریدی، انفوزیون ۶۰ دقیقه | هر ۴ هفته |
| BCG القایی و نگهدارنده | طبق برچسب BCG | داخل مثانه | در روز مشترک پس از دوروالوماب |
وزن کمتر از ۳۰ کیلوگرم: ۲۰ میلی‌گرم/کیلوگرم [۱].
سرطان مثانه مهاجم به عضله (رژیم NIAGARA)
پیش و پس از سیستکتومی رادیکالطول هر دوره: ۲۱ روز، سپس ۲۸ روز
پیش و پس از سیستکتومی رادیکال [۱]
پیش از تجویز: نکات ایمنی مشترک| دارو | دوز | روش | زمان تجویز |
|---|---|---|---|
| نئوادجوانت: ۴ دوره | |||
| دوروالوماب | ۱۵۰۰ میلی‌گرم | وریدی، انفوزیون ۶۰ دقیقه | روز ۱، هر ۳ هفته |
| جمسیتابین + سیس‌پلاتین | طبق برچسب همان داروها | وریدی | پس از دوروالوماب |
| ادجوانت: تا ۸ دوره | |||
| دوروالوماب | ۱۵۰۰ میلی‌گرم | وریدی، انفوزیون ۶۰ دقیقه | هر ۴ هفته |
وزن کمتر از ۳۰ کیلوگرم: ۲۰ میلی‌گرم/کیلوگرم [۱].
شواهد: NIAGARA (۲۰۲۴)
آدنوکارسینوم معده یا GEJ قابل جراحی (رژیم MATTERHORN)
پیش و پس از جراحی همراه FLOTطول هر دوره: ۲۸ روز
پیش و پس از جراحی همراه FLOT [۱]
پیش از تجویز: نکات ایمنی مشترک| دارو | دوز | روش | زمان تجویز |
|---|---|---|---|
| نئوادجوانت: تا ۲ دوره | |||
| دوروالوماب | ۱۵۰۰ میلی‌گرم | وریدی، انفوزیون ۶۰ دقیقه | هر ۴ هفته |
| پیش و پس از جراحی | |||
| FLOT | طبق پروتکل FLOT | وریدی | روزهای ۱ و ۱۵ هر دوره ۴ هفته‌ای |
| ادجوانت: تا ۲ دوره با FLOT، سپس تا ۱۰ دوره تک‌دارویی | |||
| دوروالوماب | ۱۵۰۰ میلی‌گرم | وریدی، انفوزیون ۶۰ دقیقه | هر ۴ هفته |
وزن کمتر از ۳۰ کیلوگرم: ۲۰ میلی‌گرم/کیلوگرم [۱].
شواهد: MATTERHORN (۲۰۲۶)، KEYNOTE-585 / MATTERHORN (۲۰۲۵)، MATTERHORN (۲۰۲۵)
پیش از تجویز، دوز را با برچسب دارو، آزمایش‌ها و شرایط بیمار تطبیق دهید.
- عوارض ایمنی‌مرتبط: پنومونیت درجه ۲: توقف؛ درجه ۳ تا ۴: قطع دائم. کولیت درجه ۲: توقف؛ درجه ۳: توقف یا قطع (در رژیم دارای ترملیموماب قطع دائم)؛ درجه ۴: قطع دائم. هپاتیت بدون درگیری کبدی تومور: ALT/AST بیش از ۳ تا ۸ برابر ULN یا بیلی‌روبین بیش از ۱٫۵ تا ۳ برابر: توقف؛ ALT/AST بیش از ۸ برابر یا بیلی‌روبین بیش از ۳ برابر: قطع دائم. نفریت (کراتینین درجه ۲ تا ۳): توقف؛ درجه ۴: قطع دائم. میوکاردیت درجه ۲ تا ۴: قطع دائم. سمیت عصبی درجه ۲: توقف؛ درجه ۳ تا ۴: قطع دائم. واکنش تزریق درجه ۱ تا ۲: توقف یا کاهش سرعت؛ درجه ۳ تا ۴: قطع دائم. ناتوانی در کاهش کورتیکواستروئید به ۱۰ میلی‌گرم پردنیزون در روز یا کمتر ظرف ۱۲ هفته: قطع دائم [۱].
- کلیه و کبد: نارسایی خفیف تا متوسط کلیه (کلیرانس کراتینین ۳۰ تا ۸۹ میلی‌لیتر/دقیقه) یا کبد (بیلی‌روبین تا ۳ برابر ULN) اثر بالینی مهمی بر فارماکوکینتیک ندارد؛ اثر نارسایی شدید ناشناخته است [۱].
عوارض جانبی
عوارض شایع
عوارض شایع به نوع سرطان و داروهای همراه بستگی دارد. نمونه‌هایی از برچسب FDA [۱]:
- تک‌دارویی پس از شیمی‌پرتودرمانی در سرطان ریه (کارآزمایی PACIFIC، ۴۷۵ بیمار): سرفه ۴۰٪، پنومونیت یا پنومونیت پرتویی ۳۴٪، خستگی ۳۴٪، عفونت دستگاه تنفسی فوقانی ۲۶٪، تنگی نفس ۲۵٪ و بثورات پوستی ۲۳٪؛ کم‌کاری تیروئید ۱۲٪ در برابر ۱٫۷٪ با دارونما [۱].
- تک‌دارویی در سرطان ریه سلول کوچک محدود (کارآزمایی ADRIATIC، ۲۶۲ بیمار): پنومونیت یا پنومونیت پرتویی ۳۸٪ و خستگی ۲۱٪ [۱].
- همراه جمسیتابین و سیس‌پلاتین در سرطان مجاری صفراوی: خستگی، تهوع، یبوست، کاهش اشتها، درد شکم، بثورات پوستی و تب (هر یک در ۲۰٪ بیماران یا بیشتر) [۱].
- همراه ترملیموماب در کارسینوم هپاتوسلولار: بثورات پوستی، اسهال، خستگی، خارش، درد عضلانی‌اسکلتی و درد شکم (هر یک در ۲۰٪ بیماران یا بیشتر) [۱].
- همراه FLOT در سرطان معده: اسهال، تهوع، نوروپاتی محیطی، خستگی، ریزش مو، کاهش اشتها، بثورات پوستی، درد شکم، استفراغ، درد عضلانی‌اسکلتی، تب و التهاب دهان (هر یک در ۲۰٪ بیماران یا بیشتر) [۱].
بخشی از این عوارض (مانند ریزش مو یا نوروپاتی) در رژیم‌های ترکیبی دیده می‌شود. هر علامت جدید یا بدترشونده را به تیم درمان اطلاع دهید، چون ممکن است نشانه یک عارضه ایمنی‌مرتبط باشد [۱].
عوارض جدی
دوروالوماب هشدار جعبه‌ای (Boxed Warning) ندارد، اما عوارض ایمنی‌مرتبط آن ممکن است شدید یا کشنده باشند، در هر عضو و هر زمان رخ دهند و حتی پس از قطع درمان ظاهر شوند [۱]. فراوانی‌ها در ۱۸۸۹ بیمار دریافت‌کننده تک‌دارویی (مگر خلاف آن ذکر شود) [۱]:
- پنومونیت: در کارآزمایی PACIFIC (پس از شیمی‌پرتودرمانی) ۱۸٫۳٪ در برابر ۱۲٫۸٪ با دارونما؛ موارد کشنده ۱٫۱٪ و درجه ۳ معادل ۲٫۷٪ [۱].
- کم‌کاری تیروئید: ۸٫۳٪ که اغلب به جایگزینی طولانی‌مدت هورمون تیروئید نیاز داشت؛ پرکاری تیروئید: ۲٫۱٪؛ تیروئیدیت: ۰٫۵٪ [۱].
- هپاتیت ایمنی: ۲٫۸٪ (موارد کشنده ۰٫۲٪)؛ در ترکیب با ترملیموماب در HCC: ۷٫۵٪ [۱].
- کولیت: ۲٪؛ در ترکیب با ترملیموماب در HCC، کولیت یا اسهال ایمنی: ۶٪ [۱].
- عوارض پوستی ایمنی (بثورات یا درماتیت): ۱٫۸٪ [۱].
- نارسایی آدرنال: ۰٫۵٪؛ نفریت: ۰٫۵٪؛ دیابت نوع ۱: کمتر از ۰٫۱٪؛ هیپوفیزیت: کمتر از ۰٫۱٪ [۱].
- پانکراتیت ایمنی: ۲٫۳٪ در ترکیب با ترملیموماب در HCC [۱].
- واکنش‌های تزریقی: ۲٫۲٪ (درجه ۳: ۰٫۳٪) [۱].
- پیوند سلول بنیادی آلوژنیک: عوارض جدی و گاه کشنده در بیمارانی که قبل یا بعد از این داروها پیوند آلوژنیک دریافت می‌کنند [۱].
- آسیب به جنین: در مطالعات حیوانی، تجویز دوروالوماب به میمون‌های باردار با افزایش زایمان زودرس، از دست رفتن جنین و مرگ زودرس نوزاد همراه بود [۱].
سایر عوارض ایمنی نادر که در برچسب برای پیگیری فوری ذکر شده‌اند شامل مننژیت آسپتیک، انسفالیت، ترومبوسیتوپنی ایمنی، میوکاردیت، کم‌خونی همولیتیک، میوزیت، یووئیت، کراتیت و میاستنی گراویس است [۱].
کی باید با پزشک تماس بگیرم؟
در صورت بروز هر یک از علائم جدید یا بدترشونده زیر، فوراً با تیم درمان تماس بگیرید [۱]:
- سرفه، تنگی نفس یا درد قفسه سینه
- اسهال یا دفعات بیشتر اجابت مزاج، مدفوع سیاه و قیری یا همراه خون یا مخاط، درد شدید شکم
- زردی پوست یا چشم، تهوع یا استفراغ شدید، درد سمت راست شکم، ادرار تیره، خونریزی یا کبودی آسان
- سردرد مداوم یا غیرعادی، تپش قلب، خستگی شدید، تشنگی یا گرسنگی غیرعادی، تکرر ادرار، سرگیجه یا غش، احساس سرما
- کاهش حجم ادرار، خون در ادرار، تورم مچ پا
- بثورات پوستی، خارش، تاول یا پوسته‌ریزی پوست، زخم‌های دردناک در دهان، بینی، گلو یا ناحیه تناسلی
- درد قسمت بالای شکم همراه تهوع یا استفراغ شدید (احتمال پانکراتیت)
- ضربان نامنظم قلب، گیجی، سفتی گردن، اختلال تعادل، بی‌حسی یا ضعف دست و پا، دوبینی یا تاری دید، درد یا ضعف شدید عضلانی
- در حین یا پس از تزریق: لرز، خارش، گرگرفتگی، خس‌خس، سرگیجه، تب، درد پشت یا گردن
در موارد شدید (مانند تنگی نفس شدید، درد قفسه سینه یا کاهش هوشیاری) با اورژانس ۱۱۵ تماس بگیرید.
تداخلات، بارداری و احتیاط‌ها
تداخل دارویی: برچسب FDA دوروالوماب بخشی درباره تداخلات دارویی ندارد [۱]؛ با این حال فهرست کامل داروهای نسخه‌ای و بدون نسخه، ویتامین‌ها و مکمل‌های گیاهی خود را به پزشک بگویید [۱].
پیش از شروع به پزشک بگویید اگر: بیماری خودایمنی (مانند کرون، کولیت اولسراتیو یا لوپوس)، سابقه پیوند عضو یا قرنیه، پیوند سلول بنیادی آلوژنیک، پرتودرمانی قفسه سینه، یا بیماری عصبی مانند میاستنی گراویس یا گیلن‌باره دارید [۱].
بارداری و پیشگیری: پیش از شروع درمان آزمایش بارداری انجام می‌شود. زنان در سن باروری باید در طول درمان و تا ۳ ماه پس از آخرین دوز از روش مؤثر پیشگیری استفاده کنند؛ برای داروهای همراه (مانند شیمی‌درمانی) مدت لازم ممکن است متفاوت باشد [۱].
شیردهی: در طول درمان و تا ۳ ماه پس از آخرین دوز شیر ندهید [۱].
واکسن‌ها: برچسب FDA توصیه مشخصی درباره واکسیناسیون در طول درمان ندارد [۱]؛ پیش از دریافت هر واکسن با تیم درمان مشورت کنید.
نوبت فراموش‌شده: اگر نوبت تزریق را از دست دادید، هرچه زودتر برای تعیین وقت جدید با تیم درمان تماس بگیرید [۱].
سالمندان: در کارآزمایی‌های اصلی تفاوت کلی بالینی مهمی در ایمنی یا اثربخشی بین بیماران ۶۵ سال به بالا و جوان‌ترها گزارش نشد [۱].
کودکان: ایمنی و اثربخشی دوروالوماب در کودکان ثابت نشده است [۱].
پرسش‌های متداول
آیا دوروالوماب شیمی‌درمانی است؟
چرا بعد از شیمی‌پرتودرمانی سرطان ریه، دوروالوماب تجویز می‌شود؟
آیا این دارو باعث ریزش مو می‌شود؟
هر جلسه تزریق چقدر طول می‌کشد؟
آیا عوارض ممکن است پس از پایان درمان ظاهر شوند؟
بله. عوارض ایمنی‌مرتبط ممکن است در هر زمانی در طول درمان یا حتی پس از پایان آن بروز کنند [۱]. اگر پس از پایان درمان علامت جدیدی پیدا کردید، به پزشک بگویید که دوروالوماب دریافت کرده‌اید.
شواهد علمی
مطالعات کلیدی
۷ موردپیامدهای بقای ۵ ساله کارآزمایی PACIFIC: دوروالوماب پس از شیمی‌پرتودرمانی در سرطان ریه غیرسلول‌کوچک مرحله III
دوروالوماب پس از شیمی‌پرتودرمانی در سرطان ریه سلول‌کوچک مرحله محدود
دوروالوماب به‌همراه جمسیتابین و سیس‌پلاتین در سرطان پیشرفته مجاری صفراوی
دوروالوماب پیرامون جراحی همراه با شیمی‌درمانی نئوادجوانت در سرطان مثانه قابل جراحی
دوروالوماب با یا بدون بواسیزوماب همراه با شیمی‌آمبولیزاسیون شریانی در کارسینوم هپاتوسلولار (EMERALD-1): مطالعه فاز ۳ چندمنطقه‌ای، تصادفی، دوسوکور و کنترل‌شده با دارونما
ترملیموماب به‌همراه دوروالوماب در کارسینوم هپاتوسلولار غیرقابل‌جراحی
دوروالوماب پیرامون جراحی در سرطان معده و محل اتصال معده به مری
انواع سرطان مرتبط
منابع علمی
۱۱ منبعنمایش همه منابع، ۱۰ مورد با خلاصه و ترجمه فارسیبستن فهرست منابع
شماره‌های داخل متن، مانند [۱]، به این منابع اشاره دارند. منابعی که دکمه «خلاصه و ترجمه فارسی» دارند، در کتابخانه شواهد علمی خلاصه و ترجمه شده‌اند.
- ۱IMFINZI (durvalumab) injection, for intravenous use: Prescribing Informationمنبع بازگشت به متن: ۱ ۲ ۳ ۴ ۵ ۶ ۷ ۸ ۹ ۱۰ ۱۱ ۱۲ ۱۳ ۱۴ ۱۵ ۱۶ ۱۷ ۱۸ ۱۹ ۲۰ ۲۱ ۲۲ ۲۳ ۲۴ ۲۵ ۲۶ ۲۷ ۲۸ ۲۹ ۳۰ ۳۱ ۳۲ ۳۳ ۳۴ ۳۵ ۳۶ ۳۷ ۳۸ ۳۹ ۴۰ ۴۱ ۴۲ ۴۳ ۴۴ ۴۵ ۴۶ ۴۷ ۴۸ ۴۹ ۵۰ ۵۱ ۵۲ ۵۳ ۵۴ ۵۵ ۵۶ ۵۷ ۵۸ ۵۹ ۶۰ ۶۱ ۶۲ ۶۳ ۶۴ ۶۵ ۶۶ ۶۷ ۶۸ ۶۹ ۷۰ ۷۱ ۷۲ ۷۳ ۷۴ ۷۵ ۷۶ ۷۷ ۷۸ ۷۹ ۸۰ ۸۱ ۸۲ ۸۳ ۸۴ ۸۵ ۸۶ ۸۷ ۸۸ ۸۹ ۹۰ ۹۱ ۹۲ ۹۳ ۹۴ ۹۵ ۹۶ ۹۷ ۹۸ ۹۹ ۱۰۰ ۱۰۱ ۱۰۲ ۱۰۳ ۱۰۴ ۱۰۵ ۱۰۶ ۱۰۷ ۱۰۸ ۱۰۹ ۱۱۰ ۱۱۱ ۱۱۲ ۱۱۳ ۱۱۴ ۱۱۵
- ۲Perioperative Durvalumab for Resectable Non–Small-Cell Lung Cancer
- ۳Five-Year Survival Outcomes From the PACIFIC Trial: Durvalumab After Chemoradiotherapy in Stage III Non–Small-Cell Lung Cancer
- ۴Durvalumab after Chemoradiotherapy in Limited-Stage Small-Cell Lung Cancer
- ۵Durvalumab plus platinum–etoposide versus platinum–etoposide in first-line treatment of extensive-stage small-cell lung cancer (CASPIAN): a randomised, controlled, open-label, phase 3 trial
- ۶Durvalumab plus Gemcitabine and Cisplatin in Advanced Biliary Tract Cancer
- ۷Tremelimumab plus Durvalumab in Unresectable Hepatocellular Carcinoma
- ۸Durvalumab Plus Carboplatin/Paclitaxel Followed by Maintenance Durvalumab With or Without Olaparib as First-Line Treatment for Advanced Endometrial Cancer: The Phase III DUO-E Trial
- ۹Perioperative Durvalumab with Neoadjuvant Chemotherapy in Operable Bladder Cancer
- ۱۰Perioperative Durvalumab in Gastric and Gastroesophageal Junction Cancer
- ۱۱Durvalumab with or without bevacizumab with transarterial chemoembolisation in hepatocellular carcinoma (EMERALD-1): a multiregional, randomised, double-blind, placebo-controlled, phase 3 study
این مطلب بر پایه منابع علمی معتبر تهیه شده و آخرین بار در ۲۸ مهر ۱۴۰۵ به‌روزرسانی شده است. محتوای این وب‌سایت صرفاً جنبه آموزشی و اطلاع‌رسانی دارد و جایگزین مشاوره، تشخیص یا درمان توسط پزشک متخصص نیست. برای هر تصمیم درمانی با پزشک معالج خود مشورت کنید.
